Shloka 27
भण्डासुरवधोत्तरकृत्य-देवस्तुति
Aftermath of Bhaṇḍāsura’s Slaying and the Gods’ Hymn to Lalitā
Devanagari script
कामेशि वज्रेशि भगेश्यरूपे कन्ये कले कालविलोपदक्षे / कथाविशेषीकृतदैत्यसैन्ये कामेशयान्ते कमले नमस्ते
Transliteration
kāmeśi vajreśi bhageśyarūpe kanye kale kālavilopadakṣe / kathāviśeṣīkṛtadaityasainye kāmeśayānte kamale namaste
Translation
نَسْجُدُ لكِ يا كَامِيشِي، يا وَجْرِيشِي، يا مَنْ تَتَجَلَّيْنَ بصورةِ بَهَغِيشِي؛ يا عَذْرَاء، يا كَلَا، يا مَنْ تَحْسِنِينَ مَحْوَ كَالَا؛ يا مَنْ تُفَرِّقِينَ جَيْشَ الدَّيْتْيَا بكَلِمَتِكِ المقدّسة؛ يا كَمَلَا، يا غايةَ كَامِيشَا، لكِ نَمَاسْتِه.
Word by Word
कामेशिO Kāmeśī
कामेशि:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootकामेशी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th/सम्बोधन), एकवचन; ई-कारान्त
वज्रेशिO Vajreśī
वज्रेशि:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootवज्रेशी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; ई-कारान्त
भग-ईश्य-रूपेO one whose form is Bhageśī
भग-ईश्य-रूपे:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootभग (प्रातिपदिक) + ईश्य (प्रातिपदिक) + रूप (प्रातिपदिक)
Formसम्बोधन, एकवचन; स्त्रीलिङ्ग (रूपा/रूपे as voc. sg. in -e); समासः—तत्पुरुषः/कर्मधारयभावः: ‘भगस्य ईश्या’ इति ‘भगेश्या’ तस्य ‘रूपम्/रूपा’
कन्येO maiden
कन्ये:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootकन्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; आ-कारान्त
कलेO (divine) art/portion
कले:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootकला (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
काल-विलोप-दक्षेO skillful in dissolving time
काल-विलोप-दक्षे:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeAdjective
Rootकाल (प्रातिपदिक) + विलोप (प्रातिपदिक) + दक्ष (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; समासः—तत्पुरुषः: ‘कालस्य विलोपः’ (षष्ठी) तस्मिन् ‘दक्षा’ (कर्मधारयभावः)
कथा-विशेषी-कृत-दैत्य-सैन्येO one who made the demon-army distinct/particular by (your) narrative/strategy
कथा-विशेषी-कृत-दैत्य-सैन्ये:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootकथा (प्रातिपदिक) + विशेषी (प्रातिपदिक) + कृत (कृदन्त; √कृ) + दैत्य (प्रातिपदिक) + सैन्य (प्रातिपदिक)
Formसम्बोधन, एकवचन; स्त्रीलिङ्ग (सैन्या/सैन्ये as voc. sg. in -e); समासः—तत्पुरुषः: ‘दैत्यानां सैन्यम्’ (षष्ठी) तत् ‘कथा-विशेषी-कृतम्’ (कर्मधारय/तृतीया-तत्पुरुषभावः: ‘कथया विशेषीकृतम्’)
कामेश-यान्तेO one who goes to/attends Kāmeśa
कामेश-यान्ते:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootकामेश (प्रातिपदिक) + यान्त (प्रातिपदिक/कृदन्त; √या)
Formसम्बोधन, एकवचन; स्त्रीलिङ्ग; समासः—तत्पुरुषः: ‘कामेशं यान्ति/अनुगच्छन्ति’ इति ‘कामेशयान्ता’ (बहुव्रीह्यर्थेऽपि प्रचलितं, परन्तु रूपतः तत्पुरुष-समासः)
कमलेO Kamalā (lotus-like one)
कमले:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootकमला/कमल (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; ‘कमला’ (Lakṣmī) / ‘कमल’ (lotus) as epithet
नमःsalutation
नमः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootनमस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तेto you
ते:
Sampradana (सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formचतुर्थी, एकवचन