Shloka 49
Viśukra–Viṣaṅga-vadha (The Slaying of Viśukra and Viṣaṅga) — Lalitopākhyāna
Devanagari script
न दिशो न नभो नागा न भूमिर्न च किञ्चन / दृश्यते केवलं दृष्टं रजोमात्रं च सूर्च्छितम्
Transliteration
na diśo na nabho nāgā na bhūmirna ca kiñcana / dṛśyate kevalaṃ dṛṣṭaṃ rajomātraṃ ca sūrcchitam
Translation
لا تُرى الجهات، ولا السماء، ولا الناگا، ولا الأرض، ولا شيءٌ البتّة؛ إنما يُرى المرئي وحده: غبارُ الرَّجَس (راجس) كثيفٌ مُعتمٌ يغلّف كلَّ شيء.
Word by Word
nanot / no
na:
Sambandha (सम्बन्ध/negation marker)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्यय (negative particle)
diśaḥdirections
diśaḥ:
Karta (कर्ता/subject)
TypeNoun
Rootdiś (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया बहुवचन (Nominative/Accusative plural)
nanot
na:
Sambandha (सम्बन्ध/negation marker)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्यय
nabhaḥsky
nabhaḥ:
Karta (कर्ता/subject)
TypeNoun
Rootnabhas (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन (Nom./Acc. sg.)
nanot
na:
Sambandha (सम्बन्ध/negation marker)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्यय
nāgāḥserpents / Nāgas
nāgāḥ:
Karta (कर्ता/subject)
TypeNoun
Rootnāga (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा बहुवचन (Nom. pl.)
nanot
na:
Sambandha (सम्बन्ध/negation marker)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्यय
bhūmiḥearth
bhūmiḥ:
Karta (कर्ता/subject)
TypeNoun
Rootbhūmi (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा एकवचन (Nom. sg.)
nanot
na:
Sambandha (सम्बन्ध/negation marker)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्यय
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/conjunction)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
kiñcanaanything
kiñcana:
Karta (कर्ता/subject)
TypeNoun
Rootkiñcana (प्रातिपदिक/सर्वनाम)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन (Nom./Acc. sg.), अनिश्चित-सर्वनाम (indefinite pronoun)
dṛśyateis seen / appears
dṛśyate:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootdṛś (धातु)
Formलट्-लकार, प्रथमपुरुष, एकवचन; कर्मणि-प्रयोग (Present, 3rd sg., passive)
kevalamonly / merely
kevalam:
Visheshana (विशेषण/adverbial modifier)
TypeIndeclinable
Rootkevala (प्रातिपदिक)
Formक्रियाविशेषण-अव्यय (adverb)
dṛṣṭamthe seen (appearance)
dṛṣṭam:
Karta (कर्ता/subject)
TypeNoun
Rootdṛṣṭa (कृदन्त; √dṛś)
Formभूतकृदन्त (क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन (Nom./Acc. sg.)
rajaḥ-mātrammere dust only
rajaḥ-mātram:
Karta (कर्ता/subject complement)
TypeNoun
Rootrajas + mātra (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (rajaḥ as qualifier of mātra); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन (Nom./Acc. sg.)
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
sūrcchitamthickened / congealed / dense
sūrcchitam:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsūrcchita (कृदन्त; √murch/√mūrch with su-?)
Formभूतकृदन्त/विशेषण, नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन (agreeing with dṛṣṭam/rajaḥmātram)