Shloka 104
प्लक्षद्वीपवर्णनम्
Description of Plakṣa-dvīpa
Devanagari script
न संकरश्च तेष्वस्ति वर्णाश्रमकृतः क्वचित् / धर्मस्य चाव्यभीचारादेकान्तसुखिताः प्रजाः
Transliteration
na saṃkaraśca teṣvasti varṇāśramakṛtaḥ kvacit / dharmasya cāvyabhīcārādekāntasukhitāḥ prajāḥ
Translation
ولم يكن فيهم قطّ اختلاط ناشئ عن نظام الفَرْنَة والآشرَمَة؛ وبسبب التزامهم بالدَّرْمَة التزامًا لا انحراف فيه، كانت الرعية في سعادة تامة وطمأنينة خالصة.
Word by Word
नnot
न:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-निपात (negation)
संकरःmixing/confusion (of classes)
संकरः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसंकर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-निपात
तेषुamong them
तेषु:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (अधिकरण), बहुवचन; सर्वनाम
अस्तिis/exists
अस्ति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√अस् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
वर्ण-आश्रम-कृतःcaused by varṇa-and-āśrama (arrangements)
वर्ण-आश्रम-कृतः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootवर्ण (प्रातिपदिक) + आश्रम (प्रातिपदिक) + कृत (कृदन्त, क्त; √कृ धातु)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुष-समास (वर्णाश्रमयोः कृतः = caused by varṇa and āśrama)
क्वचित्anywhere/ever
क्वचित्:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootक्वचित् (अव्यय)
Formअव्यय, देश/कालवाचक (anywhere/ever)
धर्मस्यof dharma
धर्मस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootधर्म (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (सम्बन्ध), एकवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-निपात
अव्यभीचारात्from steadfastness (non-deviation)
अव्यभीचारात्:
Hetu (हेतु)
TypeNoun
Rootअव्यभीचार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी (हेतु/अपादान; Ablative), एकवचन; ‘from non-deviation/steadfastness’
एकान्त-सुखिताःentirely happy
एकान्त-सुखिताः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootएकान्त (प्रातिपदिक) + सुखित (कृदन्त; √सुख्/सुख (denom) / सुख-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कर्मधारय-समास (एकान्तेन सुखिताः = exclusively happy)
प्रजाःsubjects/people
प्रजाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootप्रजा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन