Previous Verse
Next Verse

Shloka 60

Priyavrata-vaṃśa and Saptadvīpa Vibhāga (प्रियव्रतवंशः सप्तद्वीपविभागश्च)

ऋषभं पार्थिवश्रेष्ठं सर्वक्षत्रस्य पूर्वजम् / ऋषभाद्भरतो जज्ञे वीरः पुत्रशताग्रजः

ṛṣabhaṃ pārthivaśreṣṭhaṃ sarvakṣatrasya pūrvajam / ṛṣabhādbharato jajñe vīraḥ putraśatāgrajaḥ

كان رِشبها أفضل ملوك الأرض وسلفَ جميع الكشاتريا. ومن رِشبها وُلِدَ بهاراتا البطل، وهو البكر بين مئة ابن.

ऋषभम्R̥ṣabha (name)
ऋषभम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootऋषभ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
पार्थिव-श्रेष्ठम्best among kings
पार्थिव-श्रेष्ठम्:
Karma-anvaya (कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootपार्थिव (प्रातिपदिक) + श्रेष्ठ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (ऋषभम्)
सर्व-क्षत्रस्यof all the Kṣatra (royal class)
सर्व-क्षत्रस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + क्षत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), एकवचन
पूर्वजम्ancestor, forefather
पूर्वजम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपूर्वज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; (ऋषभम्) विशेष्य-सम्बन्धि
ऋषभात्from R̥ṣabha
ऋषभात्:
Apadana (अपादान)
TypeNoun
Rootऋषभ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (अपादान), एकवचन
भरतःBharata
भरतः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootभरत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (कर्ता), एकवचन
जज्ञेwas born
जज्ञे:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootजन् (धातु)
Formलिट्-लकार (परोक्शभूत/Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन; आत्मनेपद
वीरःheroic one
वीरः:
Karta-anvaya (कर्ता-विशेषण)
TypeNoun
Rootवीर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण/उपपद (भरतः)
पुत्र-शत-अग्रजःelder brother of a hundred sons
पुत्र-शत-अग्रजः:
Karta-anvaya (कर्ता-विशेषण)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक) + शत (प्रातिपदिक/संख्या) + अग्रज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; (भरतः) विशेषण