Shloka 30
Asamañjasa-tyāga (Abandoning Asamañjasa) — Sagara-carita Continuation
Devanagari script
काले प्राप्ते तु युष्माभिः सतावत्परिपाल्यताम् / अहं तु कारणं तेषां विनाशाय दुरात्मनाम्
Transliteration
kāle prāpte tu yuṣmābhiḥ satāvatparipālyatām / ahaṃ tu kāraṇaṃ teṣāṃ vināśāya durātmanām
Translation
إذا جاء الأوان فاثبتوا على الحق واحفظوه؛ أمّا أنا فسأكون سبب هلاك أولئك ذوي النفوس الخبيثة.
Word by Word
कालेin time, at the proper time
काले:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Location-time)
TypeNoun
Rootकाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
प्राप्तेwhen (it) has arrived
प्राप्ते:
अधिकरण (Locative absolute condition)
TypeVerb
Rootप्र-√आप् (धातु)
Formकृदन्त: क्त (past passive participle) ‘obtained/arrived’; पुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; काले इति सह सति-सप्तमी (locative absolute)
तुbut, however
तु:
सम्बन्ध/निपात (Particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (adversative/contrastive particle)
युष्माभिःby you (all)
युष्माभिः:
कर्ता (Kartā/Agent in passive/imperative context)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (सामान्य), तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन
सतावत्for a while, for some time
सतावत्:
क्रियाविशेषण (Adverb)
TypeIndeclinable
Rootसतावत् (अव्यय/परिमाण-शब्द)
Formअव्यय (adverb of measure)
परिपाल्यताम्let (it) be maintained/protected
परिपाल्यताम्:
क्रिया (Kriyā/Predicate)
TypeVerb
Rootपरि-पाल् (धातु)
Formलोट् (Imperative), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; कर्मणि-प्रयोग (passive sense): ‘let it be protected/maintained’
अहम्I
अहम्:
कर्ता (Kartā/Subject)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
तुindeed/but
तु:
सम्बन्ध/निपात (Particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle)
कारणम्the cause
कारणम्:
विधेय (Predicate complement)
TypeNoun
Rootकारण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विधेय (predicate nominative)
तेषाम्of them
तेषाम्:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन
विनाशायfor destruction
विनाशाय:
सम्प्रदान/प्रयोजन (Dative of purpose)
TypeNoun
Rootविनाश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी (4th/Dative), एकवचन; प्रयोजन-द्योतक (purpose)
दुरात्मनाम्of the wicked-souled (ones)
दुरात्मनाम्:
सम्बन्ध (Genitive relation to विनाशाय/तेषाम्)
TypeNoun
Rootदुरात्मन् (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास: दुर् (bad) + आत्मन् (self/person) = ‘wicked persons’; पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन