Shloka 100
Pitṛ-Śrāddha Vidhi: Rājata-dāna, Kṛṣṇājina, and Vedi/Garta Construction
Ancestral Rite Protocols
Devanagari script
अप्रबुद्धे समिद्धे वा जुहुयाद्यो हुताशने / यजमानो भवे दन्धः सो ऽमुत्रेति हि नः श्रुतम्
Transliteration
aprabuddhe samiddhe vā juhuyādyo hutāśane / yajamāno bhave dandhaḥ so 'mutreti hi naḥ śrutam
Translation
من يُلقي القرابين في الهُتاشَنَة وهي غير مستيقظة تمامًا أو لم تشتعل إلا اشتعالًا يسيرًا، فإن صاحب القربان يقع في الذلّ والبلادة؛ وقد سمعنا أنه يهلك في الآخرة.
Word by Word
अप्रबुद्धेwhen (the fire is) not awakened/fully kindled
अप्रबुद्धे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootअ-प्रबुद्ध (कृदन्त; प्र+बुध् धातु)
Formप्र+बुध् (बोधने) क्त-प्रत्ययान्त; नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; अधिकरणविशेषण
समिद्धेwhen (it is) kindled
समिद्धे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootसमिद्ध (कृदन्त; सम्+इध् धातु)
Formसम्+इध् (दीप्तौ) क्त-प्रत्ययान्त; नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; अधिकरणविशेषण
वाor
वा:
Sambandha (सम्बन्ध/option)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formविकल्पार्थक अव्यय (disjunctive particle)
जुहुयात्should offer (oblation)
जुहुयात्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootहु (धातु)
Formलोट्/विधिलिङ्? (optative) विधिलिङ्, परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; धातु: हु (होमे)
यःwho
यः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सम्बन्धसूचक (relative pronoun)
हुताशनेin the fire
हुताशने:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootहुत-आशन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; अधिकरण; अग्निवाचक (fire)
यजमानःthe sacrificer
यजमानः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयजमान (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्ता
भवेत्would become
भवेत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; धातु: भू (सत्तायाम्)
दन्धःconfused/dull-witted
दन्धः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootदन्ध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विधेयविशेषण
सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; अन्वादेश (anaphoric pronoun)
अमुत्रthere (in the next world)
अमुत्र:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअमुत्र (अव्यय)
Formदेश/परलोकवाचक अव्यय (adverb: there, in the other world)
इतिthus
इति:
Sambandha (सम्बन्ध/quotation)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण/वाक्यसमाप्त्यर्थक अव्यय (quotative particle)
हिindeed
हि:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिश्चय/हेतुबोधक अव्यय (emphatic/causal particle)
नःof us/our
नः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/षष्ठी), बहुवचन; सम्बन्ध (genitive: of us)
श्रुतम्(it is) heard/known
श्रुतम्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formश्रु (श्रवणे) क्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; कर्मणि प्रयोगार्थ (it is heard)