Mantra 3

Sukta 99

Sanskrit (Devanagari)

परि दद्म इन्द्रस्य बाहू समन्तं त्रातुस्त्रायतां नः । देव सवितः सोम राजन्त्सुमनसं मा कृणु स्वस्तये

IAST Transliteration

pári dadma índrasya bāhū́ samantáṃ trā́tus trāyátāṃ naḥ | devá savitaḥ sóma rājan sumánasaṃ mā kṛṇu svastáye

English Translation (Griffith/Whitney)

We set around us, on every side, the arms of Indra the protector: let him protect us. O god Savitar, O Soma the King, make me of gracious mind, for welfare.

Translation

نُحيطُ أنفسَنا من كلِّ جانبٍ بذراعَي إندرا الحامي؛ فليَحمِنا. يا الإله سافيتَر، يا سوما الملك، اجعلني ذا ذهنٍ رَضِيٍّ كريمٍ، لأجلِ السَّلامةِ والرفاه (سفَستي).

Word by Word

• परि: around, all around
• परि: —
• Type: Indeclinable
• Root: परि (उपसर्ग/अव्यय)

• दद्मः: we give / we place
• दद्मः: Kartā
• Type: Verb
• Root: √दा (दाने)

• इन्द्रस्य: of Indra
• इन्द्रस्य: सम्बन्ध (genitive relation)
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• बाहू: (his) two arms
• बाहू: Karma
• Type: Noun
• Root: बाहु (प्रातिपदिक)

• समन्तम्: on all sides, entirely
• समन्तम्: —
• Type: Indeclinable
• Root: समन्त (प्रातिपदिक; अव्ययीभाव-प्रयोग)

• त्रातुः: of the protector
• त्रातुः: सम्बन्ध (genitive relation)
• Type: Noun
• Root: त्रातृ (प्रातिपदिक; √त्रा ‘रक्षणे’ से)

• त्रायताम्: let (him) protect
• त्रायताम्: Kartā
• Type: Verb
• Root: √त्रा (रक्षणे)

• नः: us / for us
• नः: Sampradāna (beneficiary) / सम्बन्ध
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम)

• देव: O god
• देव: सम्बोधन
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)

• सवितः: O Savitṛ
• सवितः: सम्बोधन
• Type: Noun
• Root: सवितृ (प्रातिपदिक)

• सोम: O Soma
• सोम: सम्बोधन
• Type: Noun
• Root: सोम (प्रातिपदिक)

• राजन्: O king
• राजन्: सम्बोधन
• Type: Noun
• Root: राजन् (प्रातिपदिक)

• सुमनसम्: good-mindedness, benevolent mind
• सुमनसम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: सुमनस् (प्रातिपदिक; सु- + मनस्)

• मा: do not
• मा: —
• Type: Indeclinable
• Root: मा (निषेध-अव्यय)

• कृणु: make
• कृणु: Kartā
• Type: Verb
• Root: √कृ (करणे)

• स्वस्तये: for well-being, for welfare
• स्वस्तये: Sampradāna (purpose/benefit)
• Type: Noun
• Root: स्वस्ति (प्रातिपदिक)

Attribution

Rishi: Atharvanic transmission (anukramaṇī-dependent)

Devata: Indra (primary), with Savitar and Soma-rājan (auxiliary invocations)

Chandas: Mixed; first hemistich Anuṣṭubh-like, second with expanded invocatory cadence (varies by analysis)

Mantra Rasa

{"primary_rasa":"vira","secondary_rasa":"shanta","emotional_arc":"From guarded readiness to settled auspiciousness and goodwill.","listener_experience":"First, a sense of being covered; then a softening into confidence and benevolence.","intensity":6}