Mantra 4
Sukta 5
Sanskrit (Devanagari)
दीर्घस्ते अस्त्वङ्कुशो येना वसु प्रयच्छसि । यजमानाय सुन्वते
IAST Transliteration
dīrghás te astv aṅkuśó yéna vásu práyacchasi | yájamānāya sunvaté
English Translation (Griffith/Whitney)
Long be thy goad wherewith thou bestowest wealth, unto the sacrificer, unto him that presseth Soma.
Translation
ليكن مِهْمَازُكَ طويلًا، الذي به تمنح الثروة؛ لليَجَمَانَا (yajamāna، صاحب القربان)، لذاك الذي يعصر السُّوما (Soma).
Word by Word
दीर्घःlong
दीर्घः:
Kartā (विधिलिङ्-आशीर्लिङ् वाक्ये कर्तृ-विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootदीर्घ (प्रातिपदिक)
तेof you / your
ते:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अस्तुlet it be
अस्तु:
(अकर्मक) — भाव/विधेय
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
अङ्कुशःgoad, hook
अङ्कुशः:
Kartā (अस्तु इत्यस्य कर्तृ/विधेय-नाम)
TypeNoun
Rootअङ्कुश (प्रातिपदिक)
येनby which
येन:
Karaṇa
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
वसुwealth, good (thing)
वसु:
Karma
TypeNoun
Rootवसु (प्रातिपदिक)
प्रयच्छसिyou bestow / grant
प्रयच्छसि:
Kartā (त्वम्) + कर्म (वसु)
TypeVerb
Rootप्र-यम् (धातु)
यजमानायto the sacrificer
यजमानाय:
Sampradāna
TypeNoun
Rootयजमान (प्रातिपदिक)
सुन्वतेto (him) pressing (Soma) / offering
सुन्वते:
Sampradāna (यजमानाय इत्यस्य विशेषणत्वेन)
TypeParticiple (verbal adjective)
Rootसु (धातु) → सुन्वत् (वर्तमान-कृदन्त, शतृ)
Attribution
Rishi: RV-derived.
Devata: Indra
Chandas: Anuṣṭubh
Mantra Rasa
{"primary_rasa":"shanta","secondary_rasa":"vira","emotional_arc":"From calm petition → assurance of wealth-bestowal through Indra’s directed power.","listener_experience":"Grounded confidence, sense of being ‘supported’ materially.","intensity":5}