सामुद्रहस्त्यश्वपुरुषवृषगर्दभाकृतयो मत्स्याः सारसा नादेयास्तटाककुल्योद्भवा वा क्रौञ्चोत्क्रोशकदात्यूहहंसचक्रवाकजीवञ्जीवकभृङ्गराजचकोरमत्तकोकिलमयूरशुकमदनशारिका विहारपक्षिणो मङ्गल्याश्चान्येऽपि प्राणिनः पक्षिमृगा हिंसाबाधेभ्यो रक्ष्याः ॥ कZ_०२.२६.०५ ॥
sāmudra-hastyaśva-puruṣa-vṛṣa-gardabhākṛtayo matsyāḥ sārasā nādeyās taṭāka-kulyodbhavā vā krauñcotkrośaka-dātyūha-haṃsa-cakravāka-jīvañjīvakabhṛṅgarāja-cakora-matta-kokila-mayūra-śuka-madana-śārikā vihārapakṣiṇo maṅgalyāś cānye 'pi prāṇinaḥ pakṣimṛgā hiṃsā-bādhebhyo rakṣyāḥ
الأسماك البحرية (بما في ذلك ما كان على هيئة فيل أو حصان أو إنسان أو ثور أو حمار)، وـsārasas، وأسماك الأنهار، وتلك الناشئة من البرك والقنوات؛ وكذلك الطيور مثل krauñca وutkrośaka وdātyūha وhaṃsa وcakravāka وjīvañjīva وbhṛṅgarāja وcakora وmatta-kokila وmayūra وśuka وmadana وśārikā—وهي طيور للتنزه، وكائنات مباركة، وغيرها من الكائنات من الطيور والوحوش—يجب حمايتها من الإيذاء والمضايقة.
To convert broad conservation intent into enforceable administration: named categories reduce ambiguity for officers and courts when identifying protected species.
The state protects culturally significant fauna to preserve public sentiment and ritual order, aligning legitimacy with administrative regulation.