Sutra 42
Devanagari script
प्रवालकमालकन्दकं वैवर्णिकं च रक्तं पद्मरागं च करटगर्भिणिकावर्जमिति ॥ कZ_०२.११.४२ ॥
Transliteration
pravālakamālakandakaṃ vaivarṇikaṃ ca raktaṃ padmarāgaṃ ca karaṭagarbhiṇikāvarjam iti
Translation
تُعَدّ الأحجار الشبيهة بالمرجان، والشبيهة ببصلة الآملاكا، والمتعددة الألوان، والحمراء، وكذلك البَدْمَراغا (الياقوت) ضمن الأنواع—مع استثناء صنف الكَرَطَغَرْبِهِنيكا (karaṭagarbhiṇikā).
Word by Word
प्रवालकcoral (a gem/substance)
प्रवालक:
TypeNoun
Rootप्रवालक
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया एकवचन (सूच्यर्थे)
आमलकन्दकāmalakandaka (a named variety of gem/stone)
आमलकन्दक:
TypeNoun
Rootआमलकन्दक
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया एकवचन (सूच्यर्थे)
वैवर्णिकम्variegated; of differing colour
वैवर्णिकम्:
TypeAdjective
Rootवैवर्णिक
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया एकवचन; विशेषणम् (पूर्वोक्तानां)
चand
च:
TypeParticle
Rootच
Formसमुच्चयार्थक अव्यय
रक्तम्red
रक्तम्:
TypeAdjective
Rootरक्त
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया एकवचन; विशेषणम्
पद्मरागम्padmarāga (ruby)
पद्मरागम्:
TypeNoun
Rootपद्मराग
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया एकवचन (सूच्यर्थे)
चand
च:
TypeParticle
Rootच
Formसमुच्चयार्थक अव्यय
करटगर्भिणिकाkaraṭagarbhiṇikā (a named variety of gem/stone)
करटगर्भिणिका:
TypeNoun
Rootकरटगर्भिणिका
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा एकवचन (सूच्यर्थे)
वर्जम्excluded; excepted
वर्जम्:
TypeVerbal noun (Kṛdanta)
Rootवर्ज
Formक्त (past passive participle) रूपेण; नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया एकवचन; ‘वर्जितम्’ इत्यर्थे
इतिthus; so (end of quotation/list)
इति:
TypeParticle/Quotative
Rootइति
Formउद्धरण-समाप्त्यर्थक अव्यय
Entities Mentioned
P
padmarāga (ruby)P
pravālakaV
vaivarṇikaK
karaṭagarbhiṇikāFAQs
It marks a known problematic subtype as non-standard, enabling officials to reject it or price it lower without case-by-case argument.
Because appraisal in practice relies on observable field features; the text encodes those into a shared administrative vocabulary.