Previous Verse
Next Verse

Ramayana — Ayodhya Kanda, Sarga 52, Shloka 5

गङ्गातरणम्, सुमन्त्र-प्रतिनिवर्तनम्, जटाधारणम्

Crossing the Gaṅgā; Sumantra’s Return; Adoption of Ascetic Signs

स तु रामस्य वचनं निशम्य प्रतिगृह्य च।स्थपतिस्तूर्णमाहूय सचिवानिदमब्रवीत्।।2.52.5।।

sa tu rāmasya vacanaṃ niśamya pratigṛhya ca | sthapatis tūrṇam āhūya sacivān idam abravīt ||

Having heard Rāma’s words and accepted his request, the Niṣāda chief promptly summoned his ministers and spoke as follows.

सःhe
सः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुल्लिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
तुthen/indeed
तु:
सम्बन्ध (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (particle)
रामस्यof Rama
रामस्य:
सम्बन्ध (Genitive)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन
वचनम्statement/words
वचनम्:
कर्म (Karma/Object of ‘निशम्य/प्रतिगृह्य’)
TypeNoun
Rootवचन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
निशम्यhaving heard
निशम्य:
पूर्वकाल-क्रिया (Pūrvakāla-kriyā)
TypeVerb
Rootनि + शम्/शम् (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययभाव (gerund): ‘having heard/listened’
प्रतिगृह्यhaving accepted
प्रतिगृह्य:
पूर्वकाल-क्रिया (Pūrvakāla-kriyā)
TypeVerb
Rootप्रति + ग्रह् (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययभाव (gerund): ‘having accepted’
and
:
सम्बन्ध (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (and)
स्थपतिःthe chief/leader (of Niṣādas)
स्थपतिः:
कर्ता (Karta/Subject—apposition to सः)
TypeNoun
Rootस्थपति (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
तूर्णम्quickly
तूर्णम्:
क्रियाविशेषण (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootतूर्णम् (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)
आहूयhaving summoned
आहूय:
पूर्वकाल-क्रिया (Pūrvakāla-kriyā)
TypeVerb
Rootआ + हु (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययभाव (gerund): ‘having called/summoned’
सचिवान्ministers
सचिवान्:
कर्म (Karma/Object of ‘आहूय’)
TypeNoun
Rootसचिव (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन
इदम्this
इदम्:
कर्म (Karma/Object—what was said)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘वचनम्’ इत्यर्थे (object complement)
अब्रवीत्said
अब्रवीत्:
क्रिया (Kriyā/Verb)
TypeVerb
Rootब्रू (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन

Having heard and accepted Rama's proposal, the king of the nisadas called his ministers at once and said:

R
Rāma

FAQs

Dharma as hospitality and prompt support to the righteous: Guha responds swiftly and responsibly, organizing assistance through proper counsel.

After receiving Rāma’s request, Guha (the Niṣāda leader) calls his ministers to arrange what is needed.

Readiness to serve and administrative responsibility—acting quickly and through counsel.