Vamana Purana — Vishnu's Sleep (Ashunya-Shayana), Shloka 31
The Caturmasya Observances and the Rite of Vishnu’s Sleep (Aśūnya-Śayana) and Shiva’s Monthly Vows
Devanagari script
तस्यां सर्वेषु लिङ्गेषु तिथौ स्वपिति शङ्करः वसते संनिधाने तु तत्र पूजाक्षया स्मृता
Transliteration
tasyāṃ sarveṣu liṅgeṣu tithau svapiti śaṅkaraḥ vasate saṃnidhāne tu tatra pūjākṣayā smṛtā
Translation
在那一日（tithi），于一切林伽之中，据说商羯罗（Śaṅkara）“入睡”，即安住于一种特殊状态。就在他亲临近在的同在之处，礼拜被忆念为不坏，功德无尽。
Word by Word
तस्याम्on that (tithi)
तस्याम्:
Adhikarana (अधिकरण/Time-locative)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन
सर्वेषुin all
सर्वेषु:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण (qualifying लिङ्गेषु)
लिङ्गेषुin (all) forms/lingas
लिङ्गेषु:
Adhikarana (अधिकरण/Locative)
TypeNoun
Rootलिङ्ग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, बहुवचन
तिथौon the lunar day (tithi)
तिथौ:
Adhikarana (अधिकरण/Time-locative)
TypeNoun
Rootतिथि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
स्वपितिsleeps
स्वपिति:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootस्वप् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
शङ्करःŚaṅkara (Śiva)
शङ्करः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootशङ्कर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
वसतेdwells, resides
वसते:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootवस् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथम-पुरुष, एकवचन; आत्मनेपद
संनिधानेin proximity, in presence
संनिधाने:
Adhikarana (अधिकरण/Locative)
TypeNoun
Rootसंनिधान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
तुindeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle)
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (अधिकरण/Locative sense)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (adverb of place)
पूजाक्षयाimperishable worship (as a name/description)
पूजाक्षया:
Karta (कर्ता/Predicate nominative)
TypeNoun
Rootपूजा + अक्षया (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समास: अक्षया पूजा (imperishable worship)
स्मृताis called/remembered
स्मृता:
Kriya (क्रिया/Predicate)
TypeVerb
Rootस्मृ (धातु) → स्मृत (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (past passive participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मणि (is remembered/called)
Speakers
Pulastya to Nārada (typical Vāmana Purāṇa dialogue frame; chapter context presumed)
Primary Deities
Śiva
Key ThemesŚaivismLinga worshipVrata/RitualsAkṣaya-puṇya (inexhaustible merit)Divine immanence (Śiva present in all liṅgas)
Verse Rasa (Emotional Flavour)
{ "primaryRasa": "adbhuta", "secondaryRasa": "shanta", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }