Adhyaya 16
Mahesvara KhandaKedara KhandaAdhyaya 16

Adhyaya 16

本章以三段紧密相连的叙事展开。(一) 舍契(Śacī)劝诸天前往寻见因杀毗湿婆卢波(Viśvarūpa)而染上“梵杀罪”(brahmahatyā)的因陀罗;天众在水中找到他,他独居其中,行苦行而自净。 (二) 随后出现神学与伦理的调停:梵杀罪被拟人化,在布里哈斯帕提(Bṛhaspati)指引下,将其“分担”为四份,分别归于大地(kṣamā/pṛthivī)、树木、众水与妇女。由此因陀罗得以恢复祭祀与王权之位,宇宙秩序再度平衡,诸元素、五谷与人心皆得吉祥。 (三) 叙事转向特瓦什特里(Tvāṣṭṛ)的悲恸与苦行;梵天(Brahmā)赐福后,弗栗陀罗(Vṛtra)诞生,成为威胁世界的强敌。诸天缺乏兵器,被命去求达提奇(Dadhīci)仙人的骨以铸武;对伤害婆罗门的忧惧,以正法推理(ātātāyin 之理)化解,达提奇遂自愿入三摩地,舍身成就众生安宁。

Shlokas

Verse 1

। लोमश उवाच । ततः शची तान्प्रोवाच वाचं धर्मार्थसंयुताम् । मा चिंता क्रियतां देवा बृहस्पतिपुरोगमः

罗摩沙说道:于是舍支以契合正法与实益之言告诸众:“诸天莫忧,当以布里哈斯帕提为前导而前行。”

Verse 2

गच्छत त्वरिताः सर्वे शक्रं द्रष्टुं विचक्षणाः । ब्रह्महत्याभिभूतोऽसौ यत्रास्ते सुरसत्तमः

诸位智者当速往,去瞻礼释迦罗(因陀罗)。那位天中最胜者为梵杀罪(brahmahatyā)所压,仍停驻于彼处。

Verse 3

बहूनां कारणेनैव विश्वरूपे हि मंदधीः । हतस्तेन महेंद्रेण सर्वैः सोऽपि निराकृतः

确因诸多缘由,毗湿瓦卢帕(Viśvarūpa)慧识迟钝,被那摩诃因陀罗(Mahendra)所杀;而他亦为众人所摒弃。

Verse 4

तस्मात्सर्वैर्भवद्भिश्च गंतव्यं यत्र स प्रभुः । अवज्ञा हि कृता पूर्वं महेंद्रेण तवानघ

是故,诸位当往彼主所在之处。无垢者啊,先前摩诃因陀罗(Indra)确曾行轻慢之举。

Verse 5

अवज्ञामात्रक्षुबंधेन त्वया शप्तः पुरंदरः । तथैव शापितश्चासि मया त्वं हि बृहस्पते

只因轻慢所生的一缕怨结,你曾诅咒普兰达罗(因陀罗)。同样地,婆罗诃斯波提(Bṛhaspati)啊,你也被我所诅咒。

Verse 6

निरस्तोऽपि हि तस्मात्त्वमवसानपरो भव

故而,纵使你已被摒弃,也当坚守至终,将此事贯彻完成。

Verse 7

यथा मदर्थमानीतौ शक्रे जीवति तावुभौ । त्वयि जीवति भो ब्रहमन्कार्यं तव करिष्यति

正如那二人因我之故在释迦罗(因陀罗)尚存之时得以保全;同样地——只要你尚在世,婆罗门啊——你的所求之事必将成就。

Verse 8

कोऽपि सौभाग्यवांल्लोके तव क्षेत्रे जनिष्यति । पुत्रं विख्यातनामानमत्रनैवास्ति संशयः

在此世间,必有一位有福之人将生于你那神圣之域;并且就在此处,将诞生一位名声显赫之子——对此毫无疑惑。

Verse 9

गच्छ शीघ्रं सुरैःसार्द्धं शक्रमानय म चिरम् । प्रयासि त्वरितो नो चेत्पुनः शापं ददामि ते

速与诸天同往,勿得迟延,将释迦罗(因陀罗)带来。若你不即刻启程,我将再度降下诅咒于你。

Verse 10

शच्योक्तं वचनं श्रुत्वा सुरैः सार्द्धं जगाम सः । पुरंदरं गताः सर्वे ब्रह्महत्याभिपीडितम्

听闻舍契(Śacī)所言之后,他便与诸天同去。众人皆趋近普兰达罗(因陀罗),其正为杀婆罗门之罪所苦。

Verse 11

सरसस्तीरमासाद्य ते शक्रं चाभ्यवादयन् । दृष्टाः शक्रेम ते सर्वे तदा ह्यप्सु स्थितेन वै

抵达湖岸后,他们向释迦罗致敬礼拜。其时,确在水中停驻的释迦罗,已看见他们众人。

Verse 12

उवाच देवानेदेवेशः कस्माद्यूयमिहागताः । अहं हि पातकग्रस्तो ब्रह्महत्यापरिप्सुतः । अप्सु तिष्ठामि भो देवा एकाकी तपसान्वितः

诸天之主对诸神说道:“你们为何来到此处?我为罪垢所缠,又被杀婆罗门之重罪所追逼。诸神啊,我独自住于水中,修持苦行(tapas)。”

Verse 13

तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य सर्वे देवाः शतक्रतोः । ऊचुर्विह्वलिता एनं देवराजानमद्भुतम्

听到他的话,属于释多迦罗都(因陀罗)的诸神都惊惶不安,便对那位奇妙的天王开口说道。

Verse 14

एतादृशं न वाच्यं ते परेषामुपकारतः । कृतं त्वयैव यत्कर्म विश्वरूपवधादिकम्

“为众生之利,你不应如此言说。那已作之业——如诛杀毗湿婆卢波——确是由你亲自所为。”

Verse 15

विश्वकर्मसुतेनैव कृतं याजनमद्भुतम् । येन देवाः क्षयं यांति ऋषयोऽपि महाप्रभाः

毗湿伐羯摩之子曾举行一场惊人的祭祀(yajña);凭此祭仪,连诸天也趋于败亡,连大威德的仙圣亦受其牵动。

Verse 16

तस्माद्वतस्त्वया देव परेषामुपकारतः । ततः सर्वे वयं प्राप्तास्त्वां नेतुममरावतीम्

因此,哦天神,你被拣选乃为众生之利与护持。故而我们众神来到此处,要引你前往阿摩罗伐底——不死者之城。

Verse 17

एवं विवदमानेषु देवेषु च तदाऽब्रवीत् । ब्रह्महत्या त्वरायुक्ता देवेंद्रं वरयाम्यहम्

诸天正如此争辩之时,梵杀罪(Brahmahatyā)因急迫而开口道:“我选择天帝因陀罗(Devendra/Indra)为我的所向之处。”

Verse 18

तदा बृहस्पतिर्वाक्यमुवाच सहसैव तु

于是,布里哈斯帕提(Bṛhaspati)立刻开口说道。

Verse 19

बृहस्पतिरुवाच । वासार्थं च करिष्यामः स्थानानि तव सांप्रतम् । प्रसांत्विता तदा हत्या देवैस्तत्कार्यगौरवात्

布里哈斯帕提说道:“如今我们将为你安排适合居住的处所。”于是诸天念及此事之重大,便安抚了梵杀罪(Brahmahatyā),使其平息。

Verse 20

विमृश्य सर्वे विभजुश्चतुर्द्धा हत्यां सुरास्ते ऋषयो मनीषिणः । यक्षाः पिशाचा उरगाः पतंगास्तथा च सर्वे सुरसिद्धचारणाः

众人深思商议后,将梵杀罪(Brahmahatyā)分为四分:诸天与睿智的仙圣(ṛṣi),以及夜叉(yakṣa)、毗舍遮(piśāca)、蛇类(uraga)、飞鸟,并一切苏罗(sura)、悉达(siddha)与查罗那(cāraṇa)。

Verse 21

आदौ क्षमां प्रति तदा ऊचुः सर्वे दिवौकसः । हे क्षमेंऽशस्त्वया ग्राह्यो हत्यायाः कार्यसिद्धये

起初,诸天众生对刹摩(Kṣamā)说道:“噢,刹摩啊,为使此必要之事得以成就,你当承受梵杀罪(Brahmahatyā)的一分。”

Verse 22

सुराणां तद्वचः श्रुत्वा धरित्री कंपिताऽवदत् । कथं ग्राह्ये मया ह्यंशो हत्यायास्तद्विमृश्यताम्

大地女神达丽特丽听闻诸天之言,战栗而答曰:“我怎能承受梵杀罪(Brahmahatyā)的一分?愿诸位如理审思。”

Verse 23

अहं हि सर्वभूतानां धात्री विश्वं धराम्यहम् । अपवित्रा भविष्यामि एनसा संवृता भृशम्

“我乃一切众生之养育者,承载整个世界;若我担受此事,必将不净,被罪垢重重覆蔽。”

Verse 24

पृथ्वयास्तद्वचनं श्रुत्वा बृहस्पतिरुवाच ताम् । मा भौषीश्चारुसर्वांगि निष्पापासि न चान्यथा

闻大地之言,布里哈斯帕提对她说道:“莫惧,肢体端美者;汝本无罪,确乎如此。”

Verse 25

यदा यदुकुले श्रीमान्वासुदेवो भविष्यति । तदा तत्पदविन्यासान्नष्पापा त्वं भविष्यसि

“当光辉的婆苏提婆生于夜度族之时,彼时因其圣足踏于汝上,汝将脱离罪垢。”

Verse 26

कुरु वाक्यं त्वमस्माकं नात्र कार्या विचारणा

“当奉行我等之命;此事不必再作思量。”

Verse 27

इत्युक्ता पृथिवी तेषां निष्पापा साकरोद्वचः । ततो वृक्षान्समाहूय सर्वे देवाऽब्रुवन्वचः

大地听闻他们如此陈说,遂离罪清净,允从其言。于是诸天召集众树,对它们宣说神圣之语。

Verse 28

हत्यांशो हि ग्रहीतव्यो भवद्भिः कार्यसिद्धये । एवमुक्ताऽब्रुवन्वबृक्षा देवान्सर्वे समागताः

“为使所求之事得以成就,你们须承担一分‘hatyā’——杀害之罪。”诸树闻此,凡已聚集者皆向诸天答言。

Verse 29

वयं सर्वे तथा भूतास्तापसानां फलप्रदाः । तदा हत्यान्विताः सर्वे भविष्यंति तपस्विनः

“我等皆为赐果于苦行者之众生。若我等与‘hatyā’相连,则一切修苦行者都将受染污。”

Verse 30

पापिनो हि महाभागास्तस्मात्सर्वं विमृश्यताम् । तदा पुरोधसा चोक्ताः सर्वे वृक्षाः समागताः

“如此一来,诸位有福者便将成有罪之众,故当周详思量一切。”当时依祭司之言,诸树悉皆聚集。

Verse 31

मा चिंता क्रियतां सर्वैः प्रसादाच्च शतक्रतोः । छेदिताश्चैव सर्वे वै ह्यनेकांशत्वमागताः

“诸位勿忧;蒙沙塔克拉图(因陀罗)之恩,你们必得安稳。纵被砍伐,你们也将化为多分,枝条繁衍。”

Verse 32

ततो विटपिनो नित्यं यूयं सर्वे भविष्यथ । इत्युक्तास्ते तदा सर्वेगृह्णन्हत्यां विभागशः

“从此以后,你们众人将永远成为枝繁叶茂之树。”他们听罢此言,便各自按所分之份领受了“hatyā(杀罪)”。

Verse 33

ततो ह्यपः समाहूय ऊचुः सर्वे दिवौकसः । अद्भिश्च गृह्यतामद्य हत्यांशः कार्यसिद्धये

于是诸天召来众水,说道:“为使所求之事得以成就,今日也当由众水承受一份‘hatyā(杀罪)’。”

Verse 34

तदा ह्यापो मिलित्वाथ ऊचुः सर्वाः पुरोधसम् । यानि कानि च पापानि तथा दुश्चरितानि च

当时众水汇聚一处,对祭司说道:“无论何等罪过,亦无论何等恶行……”

Verse 35

अस्मत्संपर्कसंबंधात्स्नानशौचाशनादिभिः । पुनंति प्राणिनः सर्वे पापेन परिवेष्टिताः

“因与我们接触相连——以沐浴、洁净、饮用等诸行——一切众生纵被罪垢缠裹,亦得清净。”

Verse 36

तासां वचनमाकर्ण्य बृहस्पतिरुवाच ह । मा भयं क्रियतामाप एनसा दुस्तरेण हि

婆罗诃斯波提听了他们的话,说道:“莫要畏惧,诸水啊;因为你们与一种确实难以超越的罪垢相连。”

Verse 37

आपः पुनंतु सर्वेषां चराचरनिवासिनाम् । तदा स्त्रियः समाहूय बृहस्पतिरुवाच ह

“愿此水净化一切众生,无论动者或不动者。”于是,祭主大仙召集众女子而言。

Verse 38

अद्यैव ग्राह्ये हत्यांशः सर्वकार्यार्थसिद्धये । निशम्य तद्गुरोर्वाक्यमूचुः सर्वाश्चयोपितः

“今日且受此杀业之分,以成全一切所求。”众女闻此尊师之言,皆惊异而对。

Verse 39

पापमाचरते योषा तेन पापेन नान्यथा । लिप्यंते बहवः पक्षा इति वेदानुशासनम्

“女子若造罪,唯彼自染污,非由他故;多方亦受染。”此乃吠陀之教诫。

Verse 40

श्रुतमस्ति न ते किंचिद्धेपुरोधो विमृश्यताम् । योषिद्भिः प्रोच्यमानोऽपि उवाचाथ बृहस्पतिः

“祭司啊,此事汝岂未曾闻?且深思之。”虽被众女质问,祭主大仙仍复言道。

Verse 41

मा भयं क्रियतां सर्वाः पापादस्मात्सुलोचनाः । भविष्याणां तथान्येषां भविष्यति फलप्रदः । हत्यांशो यो हि सर्वासां यथाकामित्वमेव च

“美目者啊,切勿畏惧此罪。于未来世,此将为你等及他人带来果报。此杀业之分,实将赐予随心所欲之恩典。”

Verse 42

एवमंशाश्च त्यायाश्चत्वारः कल्पिताः सुरैः । निवासमकरोत्सद्यस्तेषुतेषु द्विजोत्तमाः

于是,诸天制定了四分及其相应的分配;刹那之间,噢最胜的两次生者,他们便各自安住于那些相应的住处。

Verse 43

निष्पापो हि तदा जातो महेंद्रो ह्यभिषेचितः । देवपुर्यां सुरगणैस्तथैव ऋषभिः सह

其时,摩诃因陀罗(因陀罗)离罪清净,并受灌顶加冕;在诸天之城,由众神之众,与诸仙圣者一同为之举行。

Verse 44

शच्या समेतो हि तदा पुरंदरो बभूव विश्वाधिपतिर्महात्मा । देवैः समेतो हि महानुभावैर्मुनीश्वरैः सिद्धगणैस्तदानीम्

其时,普兰达罗(因陀罗)偕同舍支(Śacī),成为大魂之尊、宇宙之主;当时又为威德诸天、诸牟尼之王与悉地众所环绕。

Verse 45

तदाग्नयः शोभना वायवश्च सर्वे ग्रहाः सुप्रभाः शांतियुक्ताः । जाताः सद्यः पृथिवी शोभमाना तथाद्रयो मणिप्रभवा बभूवुः

其时,诸火皆成吉祥,诸风亦复和柔;一切行星光辉灿然,具足安宁。顷刻之间,大地焕然发光,群山亦如宝珠之辉的泉源。

Verse 46

प्रसन्नानि तथा ह्यासन्मनांसि च मनस्विनाम्

由是,诸高贵大心者之心念皆得澄然安定,充满欢喜。

Verse 47

नद्यश्चामृतवाहिन्यो वृक्षा ह्यासन्सदाफलाः । अकृष्टपच्यौषधयो बभूवुश्चमृतोपमाः

诸河奔流,宛如载着甘露;诸树常年果实累累。即便不经耕作而自熟的药草,也仿佛与不死甘露无异。

Verse 48

ऐकपद्येन सर्वेषामिंद्रलोकनिवासिनाम् । बभूव परमोत्साहो महामोदकरस्तथा

仅凭那一句话,凡居于因陀罗天界者皆被至高的振奋所摄,大欢喜随之生起。

Verse 49

लोमश उवाच । एतस्मिन्नंतरे त्वष्टा दृष्ट्वा चेंद्रमहोत्सवम् । बभूव रुषि तोऽतीव पुत्रशोकप्रपीडितः

罗摩沙说道:其间,工巧神特瓦什特利见因陀罗盛大庆典,因丧子之痛所逼,遂极其愤怒。

Verse 50

जगाम निर्वेदपरस्तपस्तप्तुं सुदारुणम् । तपसा तेन संतुष्टो ब्रह्मा लोकपितामहः

他为厌离所胜,前去修行极其严酷的苦行。以此苦行之力,梵天——诸世界之祖父——心生欢喜。

Verse 51

त्वष्टारमब्रवीत्तुष्टो वरं वरय सुव्रत । तदा वव्रे वरं त्वष्टा सर्वलोकभयावहम् । वरं पुत्रो हि दात्वोय देवानां हि भयावहः

梵天欢喜,对特瓦什特利说道:“善持誓戒者啊,择取一愿。”于是特瓦什特利求取令诸界战栗之愿:“赐我一子,使其成为诸天之怖畏。”

Verse 52

तथेति च वरो दत्तो ब्रह्मणा परमेष्ठिना । वरदानात्सद्य एव बभूव पुरुषस्तदा

至上之主梵天说道:“如是。”遂赐下恩愿;因那赐福,当下便有一位男性之身立刻出现。

Verse 53

वृत्रनामांकितस्तत्र दैत्यो हि परमाद्भुतः । धनुषां शतमात्रं हि प्रत्यहं ववृधेऽसुरः

其处出现一位极其奇异的达底耶,名号为“弗栗陀罗”(Vṛtra)。那阿修罗每日增长百弓之长。

Verse 54

पातालान्निर्गता दैत्या ये पुराऽमृतमंथने । घातिताः सुरसंघैश्च भृगुणा जीवितास्त्वरात्

那些先前在搅乳海求甘露时自帕塔拉(Pātāla)涌出的达底耶,虽被诸天军众所诛,却被圣仙婆利古(Bhṛgu)迅速复生。

Verse 55

सर्वं महीतलं व्याप्तं तेनैकेन महात्मना

仅凭那一位大能者,整个大地表面尽被遍满而压覆。

Verse 56

तदा सर्वेऽपि ऋषयो वध्यमानास्तपस्विनः । ब्रह्माणं त्वरिताः सर्वे ऊचुर्व्यसनमागतम्

当时一切苦行圣仙遭受袭击与杀戮,便急速同往梵天之前,禀告说大祸已临于他们。

Verse 57

तथा चेंद्रादयो देवा गंधर्वाः समरुद्गणाः । ब्रह्मणा कथितं सर्वं त्वष्टुश्चैतच्चिकीर्षितम्

同样,因陀罗与诸天神——连同乾闼婆与摩鲁特诸众——都由梵天(Brahmā)告知一切,包括工巧神特瓦什特里(Tvaṣṭṛ)欲成就之事。

Verse 58

भवद्वधार्थं जनितस्तपसा परमेण तु । वृत्त्रोनाम महातेजाः सर्वदैत्यापिधो महान्

为毁灭你们,凭借至上的苦行(tapas),诞生了一位大威光者,名为弗利特罗(Vṛtra)——光辉赫奕——成为一切代底耶(Daitya)广大之庇护与归依。

Verse 59

तथापि यत्नः क्रियतां यथा वध्यो भवेदसौ । निशम्य ब्रह्मणो वाक्यमूचुर्द्देवाः सवासवाः

“即便如此,也当竭力设法,使他成为可被诛灭者。”听闻梵天之言,诸天神与因陀罗一同开口作答。

Verse 60

देवा ऊचुः । यदा इंद्रो हि हत्याया विमुक्तः स्थापितो दिवि । तदास्माभिरकार्यं वै कृतमस्ति दुरासदम्

诸天神说道:“当因陀罗脱离杀戮之罪、复归天界之位时,那时我们确实造作了不当之举——难以挽回、难以解除。”

Verse 61

शस्त्राण्यस्त्राण्यनेकानि संक्षिप्तानि ह्यबुद्धितः । दधीच स्याश्रमे ब्रह्मन्किं कार्यं करवामहे

诸般兵器与神授之阿斯特拉(astra),我们竟因无明而堆置于达提奇(Dadhīci)仙人的道场。噢,梵天啊,如今我们当作何举?

Verse 62

तच्छ्रुत्वा प्रहसन्वाक्यं देवान्ब्रह्मा तदाऽब्रवीत् । चिरं स्थितानि विज्ञायागच्छध्वं तानि वै सुराः

听闻此言,梵天含笑对诸天说道:“既知那些兵器久留彼处,诸位苏罗,当往取回。”

Verse 63

गत्वा देवास्तदा सर्वे नापश्यन्स्वं स्वमायुधम् । पप्रच्छुश्च दधीचिं ते सोऽवादीन्नैव वेद्भयहम्

诸天前往彼处,却不见各自的兵器。于是他们询问达提奇仙人;他答道:“我并不知晓。”

Verse 64

पुनर्ब्रह्माणमागात्य ऊचुः सर्वे मुनेर्वचः

于是他们再度回到梵天前,将仙人的话一一禀告。

Verse 65

ब्रह्मोवाच तदा देवान्सर्वेषां कार्यसिद्धये । तस्यास्थीन्येव याचध्वं प्रदास्यति न संशयः

梵天于是对诸天说道:“为成就众人的所求,只向他求其骨骸;他必定施与,毫无疑虑。”

Verse 66

तच्छ्रुत्वा ब्राह्मणो वाक्यं शक्रो वचनमब्रवीत्

听罢婆罗门之言,释迦(因陀罗)随即开口答复。

Verse 67

विश्वरूपो हतो देव देवानां कार्यसिद्धये । एक एव तदा ब्रह्मन्पापिष्ठोऽहं कृतः सुरैः

噢,神明啊,为成就诸天之事,毗湿瓦卢帕被诛;然而,噢婆罗门,当时诸天却令我一人独担最重之罪。

Verse 68

तथा पुरोधसा चैव निःश्रीकस्तत्क्षणात्कृतः । दिष्ट्या परमया चाहं प्रविष्टो निजमंदिरम्

同样地,我也被自己的祭司在那一刻夺去光辉;然而凭至上的福分,我仍得以进入自己的宫殿。

Verse 69

दधीचं घातयित्वा वै तस्यास्थीनि बहून्यपि । अस्त्राणि तानि भगवन्कृतानि ह्यशुभानि वै

使达提迦被杀,又取其多根骨骸之后,那些兵器便被铸成——噢主宰——而它们确实染着不祥之垢。

Verse 70

त्वष्ट्रा हि जनितो यो वै वृत्रो नामैष दैत्यराट् । कथं तं घातयाम्येवं सततं पापभीरुणा । शक्रेणोक्तं निशम्याथ ब्रह्मा वाक्यमुवाच ह

此弗栗陀——诸达那婆之王——确由工巧神特瓦什特里所生。我这常惧罪业之人,怎能如此杀他?听罢释迦罗之言,梵天遂开口答道。

Verse 71

अर्थशास्त्रपरेणैव विधिना तमबोधयत् । आततायिनमायांतं ब्राह्मणं वा तपस्विनम् । हंतुकामं जिघांसीयान्न तेन ब्रह्महा भवेत्

他以立国之术与法度为据而教诲道:“纵有来犯之凶徒——即便是婆罗门或苦行者——怀杀意而至,也当击之至死;由此并不成为杀婆罗门之罪人。”

Verse 72

इन्द्र उवाच । दधीचस्य वधाद्ब्रह्मन्नहं भीतो न संशयः । तस्माद्ब्रह्मवधात्सत्यं महदेनो भविष्यति

因陀罗说道:“噢,婆罗门啊,我因杀害达提奇而心生恐惧,毫无疑问。因此,杀害婆罗门之罪,确会招致重大罪业。”

Verse 73

अतो न कार्यमस्माभिर्ब्राह्मणानां तु हेलनम् । हेलनाद्बहवो दोषा भविष्यंति न चान्यथा

“因此,我们切不可轻慢婆罗门;由轻慢必定生出诸多过失——绝无他果。”

Verse 74

अदृष्टं परमं धर्म्यं विधिना परमेण हि । कर्तव्यं मनसा चैवं पुरुषेण विजानता

“诚然,至上的正法之道——纵使其果报未可见——也当依最高法则而行;明辨之人应先于心中立志,而后付诸实行。”

Verse 75

निःस्पृहं तस्य तद्वाक्यं श्रुत्वा ब्रह्मा ह्युवाच तम् । शक्रस्वबुद्ध्यावर्तस्व दधीचिं गच्छ सत्वरम्

婆罗摩听见他那无私之言,便对他说:“噢,释迦罗啊,依你自己的决心回去;速往达提奇处。”

Verse 76

याचस्व तस्य चास्थीनि दधीचेः कार्यगौरवात् । गुरुणा सहितः शक्रो देवैः सह समन्वितः

“因任务重大,你当去请求达提奇的骸骨。”于是释迦罗(因陀罗)与其师尊同往,并有诸天随侍,一同启程。

Verse 77

तथेति गत्वा ते सर्वे दधीचस्याश्रमं शुभम् । नानासत्त्वसमायुक्तं वैरबावविवर्जितम्

众人说道“如是”,便一同前往达提奇(Dadhīci)圣者吉祥的精舍;其中汇聚诸多有情众生,却全然没有敌意与怨恨之气。

Verse 78

मार्जारमूषकाश्चैव परस्परमुदान्विताः । ऐकपद्येन सिंहाश्च गजिन्यः कलभैः सह

在那里,连猫与鼠也相亲相和;狮子亦无嗔敌而行,母象与幼象同住安泰自在。

Verse 79

तथा जात्यश्च विविधाः क्रीडायुक्ताः परस्परम् । नकुलैः सह सर्पाश्च क्रीडायुक्ताः परस्परम्

同样,诸多不同的物类彼此嬉戏;甚至群蛇也与獴(nakula)一同相戏,相安无争。

Verse 80

एवंविधान्यनेकानि ह्यश्चर्याणि तदाश्रमे । पश्यंतो विबुधाः सर्वे विस्मयं परमं ययुः

那座精舍中呈现出如此种种奇瑞;诸天众见之,皆心神震动,惊叹至极。

Verse 81

अथासने मुनिश्रेष्ठं ददृशुः परमास्थितम् । तेजसा परमेणैव भ्राजमानं यथा रविम्

随后他们见到最胜牟尼安坐其座,安住于至上的定境;以无上光辉灿然照耀,如同太阳。

Verse 82

विभावसुं द्वितीयं वा सुवर्चसहितं तदा । यथा ब्रह्मा हि सावित्र्या तथासौ मुनिसत्तमः

当时,那位最胜仙人显现如第二位毗婆婆苏(火神),伴随灿然光辉——正如梵天有娑维特丽侍侧,他亦如是。

Verse 83

तं प्रणम्य ततो देवा वचनं चेदमब्रुवन् । त्वं दाता त्रिषु लोकेषु त्वत्सकाशमिहगताः

诸天向他顶礼后说道:“你在三界中以施与者著称;因此我们来到此处,亲至你前。”

Verse 84

निशम्य वचनं तेषां देवानां भुनिरब्रवीत् । किमर्थ मागताः सर्वे वदध्वं तत्सुरोत्तमाः

仙人听罢诸天之言,便说道:“你们众人为何而来?请告知我,诸神之最胜者啊。”

Verse 85

प्रयच्छामि न संदेहो नान्यथा मम भाषितम् । तदोचुः सहिताः सर्वे दधीचिं स्वार्थकामुकाः

他说:“我必施与——毫无疑虑;我所言决不更改。”于是众神齐声对达提奇说道,希求成就各自所愿。

Verse 86

भयभीता वयं विप्र भवद्दर्शनकांक्षिणः । त्रातारं त्वां समाकर्ण्य ब्रह्मणा नोदिता वयम्

婆罗门啊,我们因恐惧而来,渴望得见你的圣容。听闻你是我们的救护者,我们在梵天的催促下前来亲近你。

Verse 87

सम्प्राप्ता विद्धि तत्सर्वं दातुमर्होऽथ सुव्रत

当知我等正为此目的而圆满来到;因此,噢具清净善誓者,你堪当尽皆施与。

Verse 88

निशम्य वचनं तेषां किं दातव्यं तदुच्यताम्

闻其言后,(他)说道:“当施与何物?请明言之。”

Verse 89

ततो देवाब्रुवन्विप्र दैत्यानां निधनायनः । शस्त्रनिर्माणकार्यार्थं तवास्थीनि प्रयच्छ वै

于是诸天说道:“婆罗门啊,为灭除达伊提耶众,请实赐汝之骸骨,以便铸造兵器。”

Verse 90

प्रहस्योवाच विप्रर्षिस्तिष्ठध्वं क्षणमेव हि । स्वयमेव त्वहं देवास्त्यक्ष्याम्यद्य कलेवरम्

仙者含笑而曰:“汝等且在此稍候片刻。诸天啊,我今日本自当舍此身躯。”

Verse 91

इत्युक्त्वा तानथो पत्नीं समाहूय सुवर्चसम् । प्रोवाच स महातेजाः श्रृणु देवी शुचिस्मिते

如是告彼等后,遂召来其光辉灿然之妻。那大威光者曰:“听我言,女神啊,清净微笑者。”

Verse 92

अस्थ्यर्थं याचितो देवैस्त्यजाम्येतत्कलेवरम् । ब्रह्मलोकं व्रजाम्यद्य परमेण समाधिना

应诸天为求我之骸骨而请,我舍此身。今日我以至上三摩地,往生梵天界(Brahmaloka)。

Verse 93

मयि याते ब्रह्मलोकं त्वं स्वधर्मेण तत्र माम् । प्राप्स्यस्येव न संदेहो वृथा चिन्तां च मा कृथाः

我既往梵天界,你亦依自家之法(dharma),必能于彼得见于我,毫无疑虑。莫以无益之忧而自伤。

Verse 94

इत्युक्त्वा तां स्वपत्नीं स प्रेषयामास चाश्रमम् । ततो देवाग्रतो विप्रः समाधिमगमत्तदा

如是告其妻后,便遣她归于精舍(āśrama)。继而在诸天之前,那婆罗门入于三摩地。

Verse 95

समाधिना परेणैव विसृज्य स्वं कलेवरम् । ब्रह्मलोकं गतः सद्यः पुनर्नावर्तते यतः

唯以彼至上三摩地,舍其身躯,即刻往梵天界——自彼不复再返。

Verse 96

दधीचिनामा मुनिवृंदवर्यः शिवप्रियः शिवदीक्षाभियुक्तः । परोपकारार्थमिदं कलेवरं शीघ्रं स विप्रोऽत्यजदात्मना तदा

其时,达提奇(Dadhīci)大圣——诸牟尼中之最胜,深为湿婆所爱,安住于湿婆灌顶(dīkṣā)之行——为利他故,以自愿之力迅速舍此身躯。