Previous Verse
Next Verse

Shloka 6

ताराविलापः

Tārā’s Lament over Vāli

इदं तच्छूरशयनं यत्र शेषे हतो युधि।शायिता निहता यत्र त्वयैव रिपवः पुरा।।

idaṃ tac chūra-śayanaṃ yatra śeṣe hato yudhi | śāyitā nihatā yatra tvayaiva ripavaḥ purā ||

这便是那勇士之床:你如今战死,卧于其上;昔日也正是在此,你亲手击倒仇敌,使他们倒下长卧。

इदम्this
इदम्:
Vishaya (विषय/निर्देश)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
तत्that
तत्:
Visheshana (विशेषण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘शूरशयनम्’ इत्यस्य विशेषणम्
शूरशयनम्the hero's bed / resting-place
शूरशयनम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootशूर + शयन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (शूरस्य शयनम्)
यत्रwhere
यत्र:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootयत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (relative adverb: where)
शेषेyou lie / rest
शेषे:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootशी (धातु)
Formलट् (Present), मध्यमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद
हतःslain
हतः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootहन् (धातु)
Formक्त (Past Passive Participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; कर्तरि-विशेषणम् (त्वम्)
युधिin battle
युधि:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootयुध् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
शायिताःmade to lie down
शायिताः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootशी (धातु)
Formणिच्-प्रत्ययान्त धातु (शाययति) + क्त (PPP); पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘रिपवः’ इत्यस्य विशेषणम्
निहताःkilled
निहताः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootनि + हन् (धातु)
Formक्त (PPP); पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘रिपवः’ इत्यस्य विशेषणम्
यत्रwhere
यत्र:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootयत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (where)
त्वयाby you
त्वया:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
एवindeed / alone
एव:
Avadharana (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण-अव्यय (emphatic particle)
रिपवःenemies
रिपवः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootरिपु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
पुराformerly
पुरा:
Kala (काल)
TypeIndeclinable
Rootपुरा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (adverb of time: formerly)

'Earlier you have killed enemies in combats and made them lie down where now you lie.

V
Vāli
E
Enemies (Ripavaḥ)
B
Battlefield (Yuddha)

FAQs

It teaches the impermanence of power: even the mighty fall, urging restraint, humility, and adherence to dharma rather than reliance on sheer strength.

Tārā contrasts Vāli’s former victories with his present defeat, deepening the tragedy of the scene.

Vāli’s martial prowess is acknowledged, while the verse simultaneously stresses the fragility of worldly glory.