HomeRamayanaBala KandaSarga 46Shloka 7

Shloka 7

एवमुक्त्वा महातेजा: पाणिना स ममार्ज ताम्।समालभ्य ततस्स्वस्तीत्युक्त्वा स तपसे ययौ।।1.46.7।।

evam uktvā mahātejāḥ pāṇinā sa mamārja tām | samālabhya tataḥ svastīty uktvā sa tapase yayau || 1.46.7 ||

说罢,光辉伟大的圣仙以手轻抚于她;继而以触礼赐福,言“愿安吉祥”,便离去修持苦行。

एवम्thus
एवम्:
क्रियाविशेषण
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formप्रकारवाचक-अव्यय
उक्त्वाhaving spoken
उक्त्वा:
पूर्वक्रिया (Prior action adjunct)
TypeVerb
Root√वच् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund), ‘having said’
महातेजाःthe great-splendored one
महातेजाः:
कर्ता
TypeNoun
Rootमहातेजस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; समासः महत्+तेजस् (कर्मधारय)
पाणिनाwith (his) hand
पाणिना:
करण (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootपाणि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः (Instrumental/3rd), एकवचनम्
सःhe
सः:
कर्ता
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
ममार्जgently wiped/stroked
ममार्ज:
क्रिया
TypeVerb
Root√मृज् (धातु)
Formलिट्-लकारः (Perfect), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्
ताम्her
ताम्:
कर्म
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
समालभ्यhaving touched
समालभ्य:
पूर्वक्रिया
TypeVerb
Rootसम्-आ-√लभ् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund), ‘having touched/embraced’
ततःthen
ततः:
कालाधिकरण
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formक्रम/कालवाचक-अव्यय (then/thereafter)
स्वस्तिwell-being; ‘hail’
स्वस्ति:
सम्बोधन/आशीः (Benediction)
TypeIndeclinable
Rootस्वस्ति (अव्यय)
Formमङ्गलवाचक-अव्यय (benedictive particle)
इतिthus
इति:
वाक्यसम्बन्ध (Quotation marker)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरणसूचक-अव्यय (quotative particle)
उक्त्वाhaving said
उक्त्वा:
पूर्वक्रिया
TypeVerb
Root√वच् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund)
सःhe
सः:
कर्ता
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
तपसेfor austerities
तपसे:
सम्प्रदान/प्रयोजन (Purpose dative)
TypeNoun
Rootतपस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, चतुर्थी-विभक्तिः (Dative/4th), एकवचनम्; प्रयोजनार्थे (for the purpose of)
ययौwent
ययौ:
क्रिया
TypeVerb
Root√या (धातु)
Formलिट्-लकारः (Perfect), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्

Highly brilliant Kasyapa, having thus spoken, touched her gently with his palm, stroked her body and said, "May good betide thee". Having said this, Kasyapa went away to perform austerities.

K
Kāśyapa
D
Diti
T
Tapas (austerities)

FAQs

Dharma includes auspicious speech and right conduct: blessing, gentle comportment, and commitment to tapas are shown as righteous norms.

After granting conditions and blessings, Kāśyapa leaves Diti and returns to his ascetic practice.

Kāśyapa’s self-discipline and benevolence—he blesses and then resumes austerity without attachment.