Previous Verse
Next Verse

Shloka 6

Sukanyā’s Encounter with the Aśvins and Cyavana’s Rejuvenation (लोमश–सुकन्या–च्यवनोपाख्यानम्)

भ्राजसे5स्मिन्‌ वने भीरु विद्युत्सौदामनी यथा | न देवेष्वपि तुल्यां हि त्वया पश्याव भाविनि,“मेरा नाम इस जगतमें सुकन्या प्रसिद्ध है। मैं सम्पूर्ण हृदयसे सदा अपने पतिदेवके प्रति निष्ठा रखती हूँ।” यह सुनकर अश्विनीकुमारोंने पुनः हँसते हुए कहा--“कल्याणि! तुम्हारे पिताने इस अत्यन्त बूढ़े पुरुषके साथ तुम्हारा विवाह कैसे कर दिया? भीरु! इस वनमें तुम विद्युतकी भाँति प्रकाशित हो रही हो। भामिनि! देवताओंके यहाँ भी तुम-जैसी सुन्दरीको हम नहीं देख पाते हैं

bhrājase 'smin vane bhīru vidyut-saudāmanī yathā | na deveṣv api tulyāṃ hi tvayā paśyāva bhāmini ||

“怯怯的女子啊,在这林中你如闪电般辉耀;美丽的佳人啊,即便在诸天之中,我们也不见有谁能与你比肩。”

भ्राजसेyou shine
भ्राजसे:
Karta
TypeVerb
Rootभ्राज्
FormLat, Atmanepada, 2, Singular
अस्मिन्in this
अस्मिन्:
Adhikarana
TypePronoun
Rootइदम्
FormMasculine/Neuter, Locative, Singular
वनेin the forest
वने:
Adhikarana
TypeNoun
Rootवन
FormNeuter, Locative, Singular
भीरुO timid one
भीरु:
TypeNoun
Rootभीरु
FormFeminine, Vocative, Singular
विद्युत्lightning
विद्युत्:
TypeNoun
Rootविद्युत्
FormFeminine, Nominative, Singular
सौदामनीof lightning; lightning-like (Soudāmanī)
सौदामनी:
TypeAdjective
Rootसौदामनी
FormFeminine, Nominative, Singular
यथाas, like
यथा:
TypeIndeclinable
Rootयथा
not
:
TypeIndeclinable
Root
देवेषुamong the gods
देवेषु:
Adhikarana
TypeNoun
Rootदेव
FormMasculine, Locative, Plural
अपिeven, also
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
तुल्याम्equal (one)
तुल्याम्:
Karma
TypeAdjective
Rootतुल्य
FormFeminine, Accusative, Singular
हिindeed, for
हि:
TypeIndeclinable
Rootहि
त्वयाby you / with you (as standard of comparison)
त्वया:
Karana
TypePronoun
Rootत्वद्
Form—, Instrumental, Singular
पश्यावwe two see
पश्याव:
Karta
TypeVerb
Rootदृश्
FormLat, Parasmaipada, 1, Dual
भाविनिO lovely/beautiful woman
भाविनि:
TypeNoun
Rootभाविनी
FormFeminine, Vocative, Singular

लोगश उवाच

S
Sukanyā
A
Aśvinīkumāras (the Aśvins)
T
the forest (vana)
L
lightning (vidyut/saudāmanī)
T
the gods (devas)