Previous Verse
Next Verse

Shloka 100

Udyoga-parva Adhyāya 47 — Arjuna’s Deterrent Declaration

Sañjaya’s Report

यथा हि नो मन्यतेडजातशत्रु: संसिद्धार्थों द्विषतां निग्रहाय | जनार्दनश्चाप्यपरोक्षविद्यो न संशयं पश्यति वृष्णिसिंह:,“अजातशत्रु महाराज युधिष्छिर मानते हैं, मैं अपने शत्रुओंका दमन करनेमें निश्चय सफल होऊझँगा। वृष्णिवंशके पराक्रमी वीर भगवान्‌ श्रीकृष्णको भी सारी विद्याओंका अपरोक्ष ज्ञान है। वे भी हमारे इस मनोरथके सिद्ध होनेमें कोई संदेह नहीं देखते हैं

sañjaya uvāca |

yathā hi no manyate 'jātaśatruḥ saṃsiddhārtho dviṣatāṃ nigrahāya |

janārdanaś cāpy aparokṣavidyo na saṃśayaṃ paśyati vṛṣṇisiṃhaḥ ||

三阇耶说道:“正如阿阇多沙特鲁(尤提施提罗王)所信,我们的谋愿必将在镇伏敌对者之事上圆满;而阇那尔达那(奎师那)——弗利什尼族之狮,其知见直证无碍——亦不见此志有丝毫疑虑,必将成功。”

यथाjust as / as
यथा:
TypeIndeclinable
Rootयथा
हिindeed / for
हि:
TypeIndeclinable
Rootहि
नःof us / our
नः:
TypePronoun
Rootअस्मद्
FormGenitive, Plural
मन्यतेthinks / believes
मन्यते:
TypeVerb
Rootमन् (मन्यते)
FormPresent, 3rd, Singular, Ātmanepada
अजातशत्रुःAjātaśatru (Yudhiṣṭhira; lit. one whose enemy is not born)
अजातशत्रुः:
Karta
TypeNoun
Rootअजातशत्रु
FormMasculine, Nominative, Singular
संसिद्धार्थःone whose purpose is accomplished / successful in aim
संसिद्धार्थः:
TypeAdjective
Rootसंसिद्धार्थ
FormMasculine, Nominative, Singular
द्विषताम्of the enemies
द्विषताम्:
TypeNoun
Rootद्विषत्
FormMasculine, Genitive, Plural
निग्रहायfor subduing / for restraint (suppression)
निग्रहाय:
Sampradana
TypeNoun
Rootनिग्रह
FormMasculine, Dative, Singular
जनार्दनःJanārdana (Kṛṣṇa)
जनार्दनः:
Karta
TypeNoun
Rootजनार्दन
FormMasculine, Nominative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
अपिalso
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
अपरोक्षविद्यःone having direct (immediate) knowledge of the sciences/knowledges
अपरोक्षविद्यः:
TypeAdjective
Rootअपरोक्षविद्य
FormMasculine, Nominative, Singular
not
:
TypeIndeclinable
Root
संशयम्doubt
संशयम्:
Karma
TypeNoun
Rootसंशय
FormMasculine, Accusative, Singular
पश्यतिsees / perceives
पश्यति:
TypeVerb
Rootदृश् (पश्यति)
FormPresent, 3rd, Singular, Parasmaipada
वृष्णिसिंहःthe lion among the Vṛṣṇis (Kṛṣṇa)
वृष्णिसिंहः:
Karta
TypeNoun
Rootवृष्णिसिंह
FormMasculine, Nominative, Singular

संजय उवाच

S
Sanjaya
Y
Yudhiṣṭhira (Ajātaśatru)
K
Kṛṣṇa (Janārdana, Vṛṣṇisiṃha)
V
Vṛṣṇi dynasty
E
Enemies/foes (dviṣat)

Educational Q&A

The verse highlights steadfast resolve guided by dharma and validated by higher insight: Yudhiṣṭhira’s confidence in a just objective is reinforced by Kṛṣṇa’s direct, doubt-free discernment, suggesting that ethical purpose and clear wisdom remove hesitation in critical action.

Sanjaya reports to Dhṛtarāṣṭra that Yudhiṣṭhira expects success in restraining the hostile, and that Kṛṣṇa—renowned for direct knowledge—also foresees no uncertainty about the fulfillment of this plan.