Adhyāya 180: Jīva, Śarīra, and the Fire Analogy (भृगु–भरद्वाज संवादः)
अपगतमसुखार्थमी हनार्थ- रुपगतबुद्धिरवेक्ष्य चात्मसंस्थम् । तृषितमनियतं मनो नियम्तुं व्रतमिदमाजगरं शुचिश्ष॒रामि
apagata-masukha-artham īhanārtha-rūpagata-buddhir avekṣya cātma-saṁstham | tṛṣitam aniyataṁ mano niyantuṁ vratam idam ājagaraṁ śuciḥ śrāmi ||
毗湿摩说道:“见到一位安住于自性(我、Ātman)的大士——其智慧已背离一切追逐与诸对象;世人以为是‘快乐’而追求之物,终归皆以苦为果——我由此得悟。故为调伏那被渴爱驱使、未受训练的心,我以清净之意受持‘蟒蛇之誓’(ājagara-vrata),即寂然与不攫取之誓。”
भीष्म उवाच
Craving-driven pursuits that promise pleasure often culminate in suffering; by recognizing this and cultivating dispassion, one should restrain the restless mind through disciplined observance—here symbolized by the ājagara-vrata, a practice of non-grasping and inner steadiness.
Bhishma reports that, after observing a self-abiding renunciant who is detached from painful worldly aims, he gains clarity and adopts the ‘python-vow’ as a method to subdue his own thirsting, uncontrolled mind.