Previous Verse
Next Verse

Shloka 45

Śalya’s Objection to Sārathya and Duryodhana’s Conciliation (शल्यमन्यु-प्रशमनम् / Sārathyāṅgīkāra)

प्राद्रवत्‌ सहसा राजन्‌ नकुलो व्याकुलेन्द्रिय: । अत्यन्त बलवान तथा अस्त्रविद्याके विद्वान्‌ कर्णके द्वारा समरांगणमें आहत हो सहसा नकुल भाग चले। उस समय उनकी सारी इन्द्रियाँ व्याकुल हो रही थीं ।।

prādravat sahasā rājan nakulo vyākulendriyaḥ | atyanta-balavān tathā astravidyāyāṃ vidvān karṇena samara-aṅgaṇe āhataḥ sahasā nakulaḥ bhāga-cale | tasmin kāle tasya sarvendriyāṇi vyākulāni babhūvuḥ || tam abhidrutya rādhēyaḥ prahasan vai punaḥ punaḥ ||

三阇耶说道:“大王啊,难句罗忽然奔逃,六根惊乱。纵然他力大无比,又精通兵器之学,但在战场上被迦尔纳击中,便立刻转身而走。那一刻,他的心神诸力尽皆紊乱。见他仓皇奔去,罗陀耶(迦尔纳)便追逐其后,连连大笑。”

tamhim
tam:
Karma
TypePronoun
Roottad
FormMasculine, Accusative, Singular
abhidrutyahaving run up to / having rushed at
abhidrutya:
TypeIndeclinable
Rootabhi-√dru
FormAbsolutive (Gerund), -tya
radheyaḥRādheya (Karna)
radheyaḥ:
Karta
TypeNoun
Rootrādheya
FormMasculine, Nominative, Singular
prahasanlaughing
prahasan:
TypeVerb
Rootpra-√has
FormPresent active participle (Parasmaipada), Nominative masculine singular
vaiindeed / surely
vai:
TypeIndeclinable
Rootvai
punaḥagain
punaḥ:
TypeIndeclinable
Rootpunaḥ
punaḥagain
punaḥ:
TypeIndeclinable
Rootpunaḥ

संजय उवाच

S
Sañjaya
D
Dhṛtarāṣṭra
N
Nakula
K
Karṇa (Rādheya)

Educational Q&A

The verse highlights how even a strong and well-trained warrior can be overwhelmed by the shock of battle; ethical reflection arises around kṣatriya-dharma (steadfastness under threat) and the moral danger of pride and ridicule, shown by the pursuer’s repeated laughter.

During the fighting, Nakula is struck by Karṇa and suddenly retreats in confusion; Karṇa (Rādheya) then rushes after him, laughing repeatedly as he pursues.