Previous Verse
Next Verse

Shloka 17

Adhyāya 70: Sātyaki’s Arrow-Display and the Bhūriśravas Engagement; Twilight Withdrawal

तात! मधुका वध करनेके कारण ही देवता, दानव, मनुष्य तथा ऋषिगण श्रीजनार्दनको मधुसूदन कहते हैं ।।

bhīṣma uvāca | tāta madhukā-vadha-kāraṇād eva devatā dānava manuṣyā ṛṣayaś ca śrījanārdanaṃ madhusūdanaṃ vadanti || varāhaś caiva siṃhaś ca trivikrama-gatiḥ prabhuḥ | eṣa mātā pitā caiva sarveṣāṃ prāṇināṃ hariḥ ||

毗湿摩说道:“孩子啊,正因为他诛灭了摩度(Madhu),诸天、阿修罗、人类与诸仙圣都称圣者阇那尔达那为‘摩度苏陀那’(Madhusūdana,诛摩度者)。他确是那位主宰,曾示现为野猪(Varāha)、人狮(Narasiṃha),又示现为三步者(Trivikrama)。此哈利(Hari)乃一切众生之母亦之父。”

वराहःboar (incarnation)
वराहः:
Karta
TypeNoun
Rootवराह
FormMasculine, Nominative, Singular
श्वाdog
श्वा:
Karta
TypeNoun
Rootश्वन्
FormMasculine, Nominative, Singular
एवindeed/just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
सिंहःlion
सिंहः:
Karta
TypeNoun
Rootसिंह
FormMasculine, Nominative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
त्रिविक्रमगतिःthe course/stride of Trivikrama
त्रिविक्रमगतिः:
Karta
TypeNoun
Rootत्रिविक्रमगति
FormFeminine, Nominative, Singular
प्रभुःthe Lord/master
प्रभुः:
Karta
TypeNoun
Rootप्रभु
FormMasculine, Nominative, Singular
एषःthis (he)
एषः:
Karta
TypePronoun
Rootएतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
माताmother
माता:
Karta
TypeNoun
Rootमातृ
FormFeminine, Nominative, Singular
पिताfather
पिता:
Karta
TypeNoun
Rootपितृ
FormMasculine, Nominative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
एवindeed
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
सर्वेषाम्of all
सर्वेषाम्:
TypeAdjective
Rootसर्व
FormMasculine/Neuter, Genitive, Plural
प्राणिनाम्of living beings
प्राणिनाम्:
TypeNoun
Rootप्राणिन्
FormMasculine, Genitive, Plural
हरिःHari (Vishnu)
हरिः:
Karta
TypeNoun
Rootहरि
FormMasculine, Nominative, Singular

भीष्म उवाच

B
Bhishma
S
Sri Janardana (Vishnu/Krishna)
M
Madhusudana
M
Madhu
D
Devas
D
Danavas
H
Humans
R
Rishis
V
Varaha
N
Narasimha
T
Trivikrama (Vamana)

Educational Q&A

The verse teaches that the Supreme Lord (Hari/Janardana) is universally acknowledged across all orders of beings and is the ultimate source and protector of life; his names and forms (avatars) arise from his acts of safeguarding dharma and removing threats.

Bhishma addresses his listener and explains why Krishna/Vishnu is called ‘Madhusudana’ (because he killed the demon Madhu), then recalls well-known divine manifestations—Varaha, Narasimha, and Trivikrama—to affirm Hari’s lordship and parental care for all creatures.