Shloka 65

शस्त्रवृष्टिं सुतुमुलां श्वेतस्पोपर्यपातयन्‌ । भारत! बाह्लीक, कृतवर्मा, शल, शल्य, जलसंध, विकर्ण, चित्रसेन और विविंशति--इन सबने शीघ्रताके अवसरपर शीघ्रता करते हुए चारों ओरसे भीष्मजीको घेर लिया और श्वेतके ऊपर भयंकर शस्त्र-वर्षा करने लगे ।। ६३-६४ ह ।। तान्‌ क्रुद्धों निशितैर्बाणैस्त्वरमाणो महारथ:

śastravṛṣṭiṃ sutumulāṃ śvetasyo paryapātayan | bhārata! bāhlīkaḥ kṛtavarmā śalaḥ śalyaḥ jalasaṃdhaḥ vikarṇaḥ citrasenaḥ vivimśatiś ca—ete sarve kṣipratāyāṃ kṣipratāṃ kurvāṇaś caturdiśaṃ bhīṣmaṃ paryavārayanta, śvete ca bhīṣaṇāṃ śastravṛṣṭim avarṣayan ||

三阇耶说道:“噢,婆罗多啊,婆诃利迦、克利多跋摩、舍罗、舍利耶、阇罗散陀、毗迦尔那、质多罗仙那与毗毗ṃ湿底——乘势以迅捷的配合——从四面合围毗湿摩,并向施吠多倾泻下骇人的兵刃暴雨。”

तान्them
तान्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Accusative, Plural
क्रुद्धान्angry, enraged
क्रुद्धान्:
Karma
TypeAdjective
Rootक्रुद्ध (√क्रुध्)
FormMasculine, Accusative, Plural
निशितैःwith sharp
निशितैः:
Karana
TypeAdjective
Rootनिशित
FormMasculine/Neuter, Instrumental, Plural
बाणैःarrows
बाणैः:
Karana
TypeNoun
Rootबाण
FormMasculine, Instrumental, Plural
त्वरमाणःhastening
त्वरमाणः:
Karta
TypeAdjective
Rootत्वरमाण (√त्वर्)
FormMasculine, Nominative, Singular
महारथःthe great chariot-warrior
महारथः:
Karta
TypeNoun
Rootमहारथ
FormMasculine, Nominative, Singular

संजय उवाच

S
Sañjaya
D
Dhṛtarāṣṭra (addressed as Bhārata)
B
Bhīṣma
Ś
Śveta
B
Bāhlīka
K
Kṛtavarmā
Ś
Śala
Ś
Śalya
J
Jalasandha
V
Vikarṇa
C
Citrasena
V
Vivimśati
Ś
śastra (weapons)
Ś
śastravṛṣṭi (weapon-shower)

Educational Q&A

The passage highlights how, in war, coordinated speed and numbers can overwhelm even great warriors—raising an ethical tension central to the Mahābhārata: kṣatriya prowess and strategy operate within dharma, yet the spectacle of massed violence also underscores the human cost and the peril of letting victory become the only measure.

Sañjaya reports that several Kaurava-aligned warriors rapidly converge from all directions, encircling Bhīṣma and directing a fierce barrage of weapons at Śveta, intensifying the battle around Bhīṣma’s position.