Srimad Bhagavatam — Saptama Skandha, Shloka 39
Nṛsiṁhadeva Appears from the Pillar and Slays Hiraṇyakaśipu
Devanagari script
तत्रोपव्रज्य विबुधा ब्रह्मेन्द्रगिरिशादय: । ऋषय: पितर: सिद्धा विद्याधरमहोरगा: ॥ ३७ ॥ मनव: प्रजानां पतयो गन्धर्वाप्सरचारणा: । यक्षा: किम्पुरुषास्तात वेताला: सहकिन्नरा: ॥ ३८ ॥ ते विष्णुपार्षदा: सर्वे सुनन्दकुमुदादय: । मूर्ध्नि बद्धाञ्जलिपुटा आसीनं तीव्रतेजसम् । ईडिरे नरशार्दुलं नातिदूरचरा: पृथक् ॥ ३९ ॥
Transliteration
tatropavrajya vibudhā brahmendra-giriśādayaḥ ṛṣayaḥ pitaraḥ siddhā vidyādhara-mahoragāḥ
Translation
尤提士提罗王啊！当时诸天神前来亲近主，领首者为梵天、因陀罗与吉利沙（湿婆），并有诸大圣仙、住于祖灵界者、悉达、持明、以及龙族等。诸摩奴与各界之主亦至；乾闼婆、阿普萨拉、查罗那、夜叉、金布鲁沙界众、毗陀罗、紧那罗，以及毗湿奴的亲随如苏难陀、库穆达等也都来到。众皆趋近那放射炽盛光辉的主，各各于顶上合掌，分别顶礼并献颂赞。
Synonyms
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक क्रियाविशेषण (locative adverb)
उपव्रज्यhaving approached
उपव्रज्य:
Kriya-viseshana (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootउप-√व्रज् (धातु)
Formक्त्वान्त अव्यय (gerund); उपसर्ग: उप; ‘having approached/come near’
विबुधाःthe gods
विबुधाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootविबुध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st) बहुवचन
ब्रह्मBrahmā
ब्रह्म:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st) एकवचन; समाहाररूपे नाम
इन्द्रIndra
इन्द्र:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st) एकवचन
गिरिशGiriśa (Śiva)
गिरिश:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootगिरिश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st) एकवचन
आदयःand others
आदयः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootआदि (प्रातिपदिक)
Formअव्ययप्राय प्रयोग; ‘आदि’ = ‘and others’ (enumerative particle)
ऋषयःsages
ऋषयः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootऋषि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st) बहुवचन
पितरःforefathers
पितरः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st) बहुवचन; पितृ-शब्द (irregular declension)
सिद्धाःSiddhas
सिद्धाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसिद्ध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st) बहुवचन
विद्याधराःVidyādharas
विद्याधराः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootविद्या-धर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st) बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: विद्यायाः धरः
महोरगाःgreat serpents
महोरगाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमहा-उरग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st) बहुवचन; कर्मधारय: महान्तः उरगाः
मनवःManus
मनवः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमनु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st) बहुवचन
प्रजानाम्of the creatures
प्रजानाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootप्रजा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; षष्ठी (6th) बहुवचन
पतयःlords
पतयः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st) बहुवचन
गन्धर्वाःGandharvas
गन्धर्वाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootगन्धर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st) बहुवचन
अप्सराःApsarases
अप्सराः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअप्सरस् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा (1st) बहुवचन
चारणाःCāraṇas
चारणाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootचारण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st) बहुवचन
यक्षाःYakṣas
यक्षाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st) बहुवचन
किम्पुरुषाःKimpuruṣas
किम्पुरुषाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootकिम्-पुरुष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st) बहुवचन; तत्पुरुष (नामधातु/प्रश्नपूर्वक)
तातO dear one
तात:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootतात (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सम्बोधन (8th) एकवचन; संबोधनपद
वेतालाःVetālas
वेतालाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootवेताल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st) बहुवचन
सहtogether with
सह:
Sahakari (सहकारी)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formअव्यय; सहार्थक उपपद (with/together)
किन्नराःKinnaras
किन्नराः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootकिन्नर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st) बहुवचन
तेthey
ते:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st) बहुवचन; सर्वनाम
विष्णुपार्षदाःattendants of Viṣṇu
विष्णुपार्षदाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootविष्णु-पार्षद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st) बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: विष्णोः पार्षदाः
सर्वेall
सर्वे:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st) बहुवचन; विशेषण
सुनन्दSunanda
सुनन्द:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसुनन्द (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st) बहुवचन (समूह-उल्लेखे)
कुमुदKumuda
कुमुद:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootकुमुद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st) बहुवचन (समूह-उल्लेखे)
आदयःand others
आदयः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootआदि (अव्यय)
Formअव्यय; ‘and others’ (enumerative)
मूर्ध्निon the head
मूर्ध्नि:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootमूर्धन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सप्तमी (7th) एकवचन
बद्धhaving (hands) joined/held
बद्ध:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Root√बन्ध् (धातु)
Formक्त (past passive participle); पुंलिङ्ग प्रथमा बहुवचन; ‘bound/held’
अञ्जलिañjali (folded hands)
अञ्जलि:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootअञ्जलि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया (2nd) एकवचन (समासपूर्वपद)
पुटाःcupped (hands)
पुटाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपुट (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st) बहुवचन; ‘bundles/cups’ (here: hands-cup)
आसीनम्seated
आसीनम्:
Karma (कर्म)
TypeVerb
Rootआस् (धातु)
Formक्त (past participle) ‘seated’; पुंलिङ्ग द्वितीया (2nd) एकवचन
तीव्रतेजसम्of intense splendor
तीव्रतेजसम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootतीव्र-तेजस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया (2nd) एकवचन; कर्मधारय: तीव्रं तेजः यस्य
ईडिरेthey praised
ईडिरे:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√ईड् (धातु)
Formलिट् (Perfect); प्रथमपुरुष (3rd) बहुवचन; परस्मैपद
नरशार्दुलम्the best of men
नरशार्दुलम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootनर-शार्दूल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया (2nd) एकवचन; षष्ठी/कर्मधारयप्राय: नराणां शार्दूलः (best of men)
नnot
न:
Kriya-nishedha (क्रियानिषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय; निषेध (negation particle)
अतिtoo
अति:
Kriya-viseshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootअति (अव्यय/उपसर्ग)
Formअव्यय; परिमाणवाचक (excess/too)
दूरfar
दूर:
Kriya-viseshana (क्रियाविशेषण)
TypeAdjective
Rootदूर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया (2nd) एकवचन (अव्ययीभावप्राय प्रयोग)
चराःstanding/moving
चराः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootचर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st) बहुवचन; ‘moving/standing’ (attendants)
पृथक्separately
पृथक्:
Kriya-viseshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपृथक् (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (separately)
Characters & Entities
B
BrahmāI
IndraŚ
Śiva (Giriśa)S
SunandaK
KumudaL
Lord Nṛsiṁhadeva (nara-śārdula)FAQs
Brahmā, Indra, Śiva, sages, Pitṛs, Siddhas, Vidyādharas, great serpents, Manus, various celestial beings, and Viṣṇu’s own attendants like Sunanda and Kumuda came and praised Him with folded hands.
Because the Lord’s manifestation was intensely effulgent and awe-inspiring; even His eternal attendants approached reverentially, offering worship and praise in proper devotional etiquette.
Approach the Divine with humility and reverence—offer sincere praise, keep a respectful posture, and recognize that true power is spiritual, inspiring devotion rather than pride.