Previous Verse
Next Verse

Shloka 2

अक्रूर-सत्कारः, मथुरायात्रा-विरहः, यमुनातटे दिव्यदर्शनम्, चतुर्व्यूह-नमस्कारः

सो ऽप्य् एनं ध्वजवज्राब्जकृतचिह्नेन पाणिना संस्पृश्याकृष्य च प्रीत्या सुगाढं परिषस्वजे

so 'py enaṃ dhvajavajrābjakṛtacihnena pāṇinā saṃspṛśyākṛṣya ca prītyā sugāḍhaṃ pariṣasvaje

Rồi Ngài chạm vào ông bằng bàn tay mang dấu cờ, chày kim cang và hoa sen; kéo ông lại gần trong tình thương, và ôm chặt với niềm hoan hỷ sâu xa.

saḥhe
saḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
apialso
api:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (particle: also/even)
enamhim
enam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootenad (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; सर्वनाम
dhvaja-vajra-abja-kṛta-cihnenawith the hand marked by flag, thunderbolt, and lotus signs
dhvaja-vajra-abja-kṛta-cihnena:
Karana (Instrument qualifier/करण)
TypeAdjective
Rootdhvaja (प्रातिपदिक) + vajra (प्रातिपदिक) + abja (प्रातिपदिक) + kṛta (कृदन्त) + cihna (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन; बहुपद-तत्पुरुष (ध्वज-वज्र-अब्जैः कृतं चिह्नं यस्य)
pāṇināwith (his) hand
pāṇinā:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootpāṇi (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
saṃspṛśyahaving touched
saṃspṛśya:
Kriya (Gerundial action/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootsam + spṛś (धातु)
Formकृदन्त (ल्यप्/क्त्वान्त अव्ययभाव), अव्यय; पूर्वक्रिया (having touched)
ākṛṣyahaving drawn (him) close
ākṛṣya:
Kriya (Gerundial action/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootā + kṛṣ (धातु)
Formकृदन्त (ल्यप्/क्त्वान्त अव्ययभाव), अव्यय; पूर्वक्रिया (having drawn/pulled)
caand
ca:
Sambandha (Conjunction/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction: and)
prītyāout of affection
prītyā:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeNoun
Rootprīti (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
sugāḍhamvery firmly
sugāḍham:
Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootsu (उपसर्ग/अव्यय) + gāḍha (प्रातिपदिक)
Formअव्ययवत् क्रियाविशेषण (adverbial accusative: very tightly/firmly)
pariṣasvajeembraced
pariṣasvaje:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootpari + svaj (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; आत्मनेपद

Sage Parāśara (narrating to Maitreya)

FAQs

They function as royal-divine insignia—marks of authority and auspiciousness—signaling legitimacy, protection, and prosperity within the Purana’s dynastic narratives.

By depicting physical gestures—touching, drawing near, and embracing—as dharmic expressions of acceptance and rightful relationship, reinforcing social and royal order.

Even in a seemingly human scene, the Purana’s worldview frames sovereignty and auspicious signs as ultimately grounded in Vishnu’s supreme order, from which kingship and dharma derive their stability.