Adhyaya 25

Verse 1

लोमश उवाच । तत्रोपविविशुः सर्वे सत्कृताश्च हिमाद्रिणा । ते देवाः सपरिवाराः सहर्षाश्च सवाहनाः

Lomaśa nói: Bấy giờ tất cả đều ngồi xuống tại đó, được Himādri tiếp đãi và tôn kính đúng phép. Chư thiên ấy, cùng quyến thuộc, lòng hân hoan, và đến với những cỗ xe (vahana) riêng của mình.

Verse 2

तत्रैव च महामात्रं निर्मितं विश्वकर्मणा । दीप्त्या परमया युक्तं निवासार्थं स्वयम्भुवः

Ngay tại đó, Viśvakarman kiến tạo một đại cung điện nguy nga, đầy đủ ánh huy hoàng tối thượng, để làm nơi cư ngụ cho Svayambhū (Phạm Thiên Brahmā).

Verse 3

तथैव विष्णोस्त्वपरं भवनं स्वयमेव हि । भास्वरं सुविचित्र च कृतं त्वष्ट्रा मनोरमम् । वण्डीगृहं मनोज्ञं च तथैव कृतवान्स्वयम्

Cũng vậy, đối với Viṣṇu, một cung điện khác được dựng nên—quả thật do chính uy lực của Ngài—rực rỡ và kỳ diệu muôn vẻ, do Tvaṣṭṛ khéo léo tạo tác, thật mỹ lệ. Và chính Ngài cũng làm nên một Vaṇḍī-gṛha đáng mến, như một điện các để tán dương.

Verse 4

तथैव श्वेतं परमं मनोज्ञं महाप्रभं देववरैः सुपूजितम् । कैलासलक्ष्मीप्रभया महत्या सुशोभितं तद्भवनं चकार

Cũng vậy, Ngài tạo nên một tòa bạch điện tối thượng, khả ái, rực rỡ đại quang minh, được các bậc tối thắng trong chư thiên hết lòng tôn kính. Cung điện ấy được trang nghiêm bởi ánh huy hoàng lớn lao, như chính “phúc lộc của Kailāsa”.

Verse 5

तत्रैव शंभुः परया विभूत्या स स्थापितस्तेन हिमाद्रिणा वै

Ngay tại đó, Śambhu (Śiva) đã được Himādri tôn lập và an vị, với oai nghi tối thượng cùng vinh quang thần thánh rực rỡ.

Verse 6

एतस्मिन्नंतरे मेना समायाता सखीगणैः । नीराजनार्थं शंभुं च ऋषिभिः परिवारिता

Trong lúc ấy, Menā đến cùng đoàn bạn hữu, lại được các bậc hiền triết vây quanh, để cử hành nghi thức nīrājana (vẫy đèn cát tường) dâng lên Śambhu (Śiva).

Verse 7

तदा वादित्रदिर्घोपैर्नादितं भुवनत्रयम् । नीराजनं कृतं तस्य मेनया च तपस्विनः

Bấy giờ, tiếng nhạc khí ngân dài vang dội khiến như ba cõi đều rền vang. Và Menā đã cử hành nīrājana dâng lên vị Chúa tể đại khổ hạnh ấy.

Verse 8

अवलोक्य परा साध्वी मेनाऽजानाद्धरं तदा । गिरिजोक्तमनुस्मृत्य मेना विस्मयमागता

Vừa nhìn thấy, Menā—người phụ nữ đức hạnh bậc nhất—lúc ấy lại không nhận ra Hara (Śiva). Rồi nhớ lại lời Girijā (Pārvatī) đã nói, Menā tràn đầy kinh ngạc.

Verse 9

यद्वै पुरोक्तं च तया पार्वत्या मम सन्निधौ । ततोऽधिकं प्रपश्यामि सौंदर्यं परमेष्ठिनः । महेशस्य मया दृष्टमनिर्वाच्यं च संप्रति

“Điều Pārvatī đã nói trước mặt ta thuở trước—nay ta còn thấy vượt hơn thế: vẻ đẹp tối thượng của Đấng Chí Tôn. Quả thật, uy nghi của Maheśa mà ta đang chiêm ngưỡng lúc này, không lời nào tả xiết.”

Verse 10

एवं विस्मयमापन्ना विप्रपत्नीभिरावृता । अहतां बरयुग्मेन शोभिता वरवर्णिनी

Như vậy, lòng tràn đầy kinh ngạc và được các phu nhân Bà-la-môn vây quanh, vị phu nhân cao quý da sáng ấy rực rỡ—được trang sức bằng một đôi y phục mới tinh chưa từng mặc.

Verse 11

कंचुकी परमा दिव्या नानारत्नैश्च शोभिता । अंगीकृता तदा देव्या रराज परया श्रिया

Một chiếc áo yếm tối thượng, mang vẻ thần diệu, rực rỡ bởi muôn loại châu báu, khi ấy được Nữ Thần tiếp nhận; và Người bừng sáng với vinh quang không gì sánh kịp.

Verse 12

बिभ्रती च तदा हारं दिव्यरत्नविभूषितम् । वलयानि महार्हाणि शुद्धचामीकराणि च

Rồi Người đeo một chuỗi ngọc được điểm tô bằng bảo châu cõi trời, và cả những vòng tay quý giá bằng vàng ròng tinh khiết.

Verse 13

तत्रोपविष्टा सुभगा ध्यायंती परमेश्वरम् । सखीभिः सेव्यमाना सा विप्रपत्नीभिरेव च

Ngồi tại đó, người phụ nữ phúc lành ấy chuyên tâm quán niệm Đấng Tối Thượng; nàng được các bạn hữu hầu cận, cùng các phu nhân Bà-la-môn phụng sự.

Verse 14

एतस्मिन्नंतरे तत्र गर्गो वाक्यमभाषत । पाणिग्रहार्थं शंभुं च आनयध्वं स्वमंदिरम् । त्वरितेनैव वेलायामस्यामेव विचक्षणाः

Trong lúc ấy, tại đó, Garga nói lời này: “Hãy đưa Śambhu về tư gia của các ngươi để cử hành nghi lễ nắm tay (hôn phối). Mau lên—ngay trong giờ lành này, hỡi những bậc sáng suốt!”

Verse 15

तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य गर्गस्य च महात्मनः । अभ्युत्थानपराः सर्वे पर्वताः सकलत्रकाः

Nghe lời của bậc đại tâm Garga, tất cả các chúa sơn—cùng toàn thể tùy tùng—đều chuyên tâm đứng dậy, sửa soạn lên đường để tỏ lòng tôn kính.

Verse 16

महाविभूत्या संयुक्ताः सर्वे मंगलपाणयः । सालंकृतास्तदा तेषां पत्न्योलंकारमंडिताः

Tất cả đều được trang bị uy nghi lớn lao, tay cầm lễ vật cát tường; khi ấy họ được điểm trang lộng lẫy, còn các phu nhân của họ thì rực rỡ với những đồ trang sức huy hoàng.

Verse 17

उपायनान्यनेकानि जगृहुः स्निग्धलोचनाः । तदा वादित्रघोषेण ब्रह्मघोषेण भूयसा

Những người mắt hiền ấy nhận lấy nhiều lễ vật; rồi giữa tiếng nhạc khí vang dội và tiếng tụng Veda còn vang lớn hơn nữa,

Verse 18

आजग्मुः सकलात्रास्ते यत्र देवो महेश्वरः । प्रमथैरावृतस्तत्र चंड्या चैवाभिसेवितः

Tất cả các đoàn ấy đều đến nơi Đức Maheśvara ngự; tại đó Ngài được các Pramatha vây quanh và cũng được Caṇḍī hầu cận phụng sự.

Verse 19

तथा महर्षिभिस्तत्र तथा देवगणैः सह । एभिः परिवृतः श्रीमाञ्छंकरो लोकशंकरः

Ở đó, Ngài còn được các đại hiền triết vây quanh, lại có các đoàn chư thiên cùng hiện diện; Śaṅkara rực rỡ—đấng ban an lành cho muôn cõi—được thấy ở giữa vòng vây của tất cả họ.

Verse 20

श्रुत्वा वादित्रनिर्घोषं सर्वे शंकरसेवकाः । उत्थिता ऐकापद्येन देवैरृषिभिरावृताः

Nghe tiếng nhạc khí vang rền dậy đất, hết thảy những kẻ hầu cận sùng kính Śaṅkara đều đồng loạt đứng dậy—xung quanh là chư thiên và các bậc hiền thánh (ṛṣi) vây bọc.

Verse 21

तथोद्यतो योगिनाचक्रयुक्ता गणा गणानां गणानां पतिरेकवर्चसाम् । शिवंपुरस्कृत्य तदानुभावास्तथैव सर्वे गणनायकाश्च

Rồi các Gaṇa tiến bước, kết hợp cùng vòng Yoginī-cakra; và Chúa tể của các Gaṇa—rạng ngời một vẻ huy hoàng độc nhất—cũng xuất hành. Tôn Śiva làm tiền đạo, hết thảy những bậc uy lực ấy, cùng các thủ lĩnh Gaṇa, đều đồng tiến.

Verse 22

तद्योगिनी चक्रमतिप्रचंडं टंकारभेरीरवनिस्वनेन । चंडीं पुरस्कृत्य भयानकां तदा महाविभूत्या समलंकृतां तदा

Bấy giờ vòng Yoginī-cakra dữ dội vô cùng ào ạt tiến ra, giữa tiếng trống dồn như sấm và tiếng binh khí rền vang. Tôn Caṇḍī đáng sợ làm tiên phong, họ hiện ra, trang nghiêm bằng đại thần lực huyền diệu.

Verse 23

कंठे कर्कोटकं नागं हारभूतं च कार सा । पदकं वृश्चिकानां च दंदशूकांश्च बिभ्रती

Quanh cổ, nàng đeo rắn Karkoṭaka làm vòng hoa; lại mang một món trang sức kết bằng bọ cạp, và lấy những loài rắn độc làm đồ trang nghiêm.

Verse 24

कर्णावतंसान्सा दध्रे पाणिपादमयांस्तथा । रणे हतानां वीराणां शिरांस्युरसिचापरान्

Nàng đeo hoa tai kết bằng tay và chân; và trên ngực nàng còn mang những chiến lợi phẩm khác—những thủ cấp của các dũng sĩ đã ngã xuống nơi trận mạc.

Verse 25

द्वीपिचर्मपरीधाना योगिनीचक्रसंयुता । क्षेत्रपालावृता तद्वद्भैरवैः परिवारिता

Nàng khoác da báo, hòa nhập cùng vòng luân Yoginī; được các Kṣetrapāla—những hộ thần của thánh địa—vây quanh, và cũng được các Bhairava theo hầu làm quyến thuộc.

Verse 26

तथा प्रेतैश्च भूतैश्च कपटैः परिवारिता । वीरभद्रादयश्चैव गणाः परमदारुणाः । ये दक्षयज्ञनाशार्थे शिवेनाज्ञापितास्तदा

Nàng cũng bị vây quanh bởi các Preta và Bhūta, cùng những loài gian trá đáng sợ. Vīrabhadra và các Gaṇa khác—cực kỳ hung tợn—chính là những kẻ khi ấy được Śiva truyền lệnh để phá hủy tế lễ của Dakṣa.

Verse 27

तथा काली भैरवी च माया चैव भयावहा । त्रिपुरा च जया चैव तथा क्षेमकरी शुभा

Ở đó còn có Kālī và Bhairavī, cùng Māyā—đấng gieo nỗi kinh hãi; lại có Tripurā và Jayā, và Kṣemakarī cát tường, đấng ban phúc an lành.

Verse 28

अन्याश्चैव तथा सर्वाः पुरस्कृत्य सदाशिवम् । गंतुकामाश्चोग्रतरा भूतैः प्रेतैः समावृताः

Và còn nhiều nữ thần khác nữa—tất thảy—tôn Sadāśiva làm bậc đi đầu, lòng muốn tiến bước; vô cùng dữ dội, các ngài được Bhūta và Preta vây quanh.

Verse 29

एताः सर्वा विलोक्याथ शिवभक्तो जनार्द्दनः । महर्षीश्च पुरस्कृत्य ह्यमरांश्च तथैव च । अनसूयां पुरस्कृत्य तथैव च ह्यरुंधतीम्

Chiêm ngưỡng tất cả các ngài, Janārdana—người sùng kính Śiva—tiến lên, tôn các đại hiền thánh và chư thiên ở hàng đầu; lại kính trọng Anasūyā, và cũng như thế đối với Arundhatī.

Verse 30

विष्णुरुवाच । चण्डीं कुरु समीपस्थां लोकपालनतां प्रभो

Đức Viṣṇu thưa: “Bạch Chúa Tể, xin đặt Caṇḍī ở gần bên, giao phó việc hộ trì và cai quản các thế giới.”

Verse 31

तदुक्तं विष्णुना वाक्यं निशम्य जगदीश्वरः । उवाच प्रहसन्नेव चंडीं प्रति सदाशिवः

Nghe lời Viṣṇu đã nói, Đấng Chúa Tể của vũ trụ—Sadāśiva—mỉm cười và đáp lời Caṇḍī.

Verse 32

अत्रैव स्थीयतां चंडीं यावदुद्वहनं भवेत् । मम भावान्विजानासि कार्याकार्ये सुशोभने

“Hãy để Caṇḍī ở ngay tại đây cho đến khi đến lúc rước dâu. Hỡi người đẹp, nàng hiểu ý ta về điều nên làm và điều không nên làm.”

Verse 33

एवमाकर्ण्य वचनं शंभोरमिततेजसः । उवाच कुपिता चंडी विष्णुमुद्दिश्य सादरम्

Nghe lời Śaṃbhu rực rỡ vô lượng như thế, Caṇḍī nổi giận, nhưng vẫn cung kính thưa với Viṣṇu.

Verse 34

तथान्ये प्रमथाः सर्वे विष्णुमूचुः प्रकोपिताः । यत्रयत्र शिवो भाति तत्रतत्र वयं प्रभो

Bấy giờ, tất cả các Pramatha khác cũng phẫn nộ mà nói với Viṣṇu: “Hễ nơi nào Śiva hiển lộ, thì nơi ấy chúng tôi cũng hiện diện, bạch Chúa Tể.”

Verse 35

त्वया निवारिताः कस्माद्वयमाभ्युदये परे । तेषां तद्वचनं श्रुत्वा केशवोवाक्यमब्रवीत्

“Sao ngài lại ngăn cản chúng ta đúng vào lúc đại sự sắp khởi?” Nghe lời họ, Kêśava liền cất lời đáp lại.

Verse 36

चण्डीमुद्दिश्य प्रमथानन्यांश्चैव तथाविधान् । यूयं चैव मया प्रोक्ता मा कोपं कर्त्तुमर्हथ

Hướng về Caṇḍī, các Pramatha và những vị tương tự, Kêśava nói: “Các ngươi đã được ta chỉ dạy; chớ để cơn giận khởi lên.”

Verse 37

एवमुक्तास्तदा तेन चंडीमुख्या गणास्तदा । एकांतमाश्रिताः सर्वे विष्णुवाक्याज्ज्वलद्धृदः

Được Ngài nói như thế, các gaṇa do Caṇḍī dẫn đầu liền rút về nơi vắng. Tất thảy vẫn lòng bừng cháy, bởi lời kiềm chế của Viṣṇu.

Verse 38

तावत्सर्वे समायाताः पर्वतेंद्रस्य मंत्रिणः । सकलत्राः संभ्रमेण महेशं प्रति सत्वरम्

Trong lúc ấy, toàn thể các vị đại thần của Chúa Tể Núi non đều đến—cùng với gia quyến—vội vã trong niềm rộn ràng hướng về Maheśa.

Verse 39

पंचवाद्यप्रघोषेण ब्रह्मघोषेण भूयसा । योषिद्भिः संवृतास्तत्र गीतशब्देन भूयसा

Nơi ấy vang dội tiếng rền của năm loại nhạc khí, và còn vang hơn nữa là âm tụng đọc Veda. Được các phụ nữ vây quanh, chốn ấy lại ngân lên mãi tiếng ca cát tường.

Verse 40

एवं प्राप्ता यत्र शंभुः सकलैः परिवारितः । आगत्य कलशैः साकं स्नापितो हि सदाशिवः । स्त्रीभिर्मंगलगीतेन सर्वाभरणभूषितः

Như vậy họ đến nơi Thần Śambhu đứng, được toàn thể quyến thuộc vây quanh. Rồi Sadāśiva được tắm gội bằng nước thiêng mang trong các bình (kalaśa), trong khi các phụ nữ hát những khúc ca cát tường; Ngài rực sáng, trang sức bằng mọi thứ bảo sức.

Verse 41

ऋषयो देवगंधर्वास्तथान्ये पर्वतोत्तमाः । शंभ्यग्रगास्तदा जग्मुः स्त्रियश्चैव सुपूजिताः । बभौ छत्रेण महता ध्रिमाणेन मूर्द्धनि

Bấy giờ các bậc ṛṣi, các Gandharva cõi trời và những bậc cao quý khác sinh từ núi thánh đều tiến đi phía trước để tôn phụng Śambhu; các phụ nữ được kính lễ trọng hậu cũng cùng đi. Ngài rạng ngời với chiếc lọng lớn được nâng trên đỉnh đầu.

Verse 42

चामरै वीर्ज्यमानोऽसौ मुकुटेन विराजितः । ब्रह्मा विष्णुस्तथा चंद्रो लोकपालस्तथैव च

Ngài được quạt bằng phất trần cāmara và rực rỡ với vương miện; Brahmā, Viṣṇu, Thần Nguyệt và các Lokapāla—những vị hộ thế—cũng hiện diện nơi ấy.

Verse 43

अग्रगा ह्यपि शोभंतः श्रिया परमया युताः । तथा शंखाश्च भेर्यश्च पटहानकगोमुखाः

Những người đi trước đều lộng lẫy, đầy đủ vinh quang tối thượng; và tiếng tù và ốc (śaṅkha), trống lớn (bherī), trống tabor (paṭaha), trống ānaka cùng kèn gomukha vang lên rộn rã.

Verse 44

तथैव गायकाः सर्वे परममंगलम् । पुनः पुनरवाद्यंत वादित्राणि महोत्सवे

Cũng vậy, tất cả các ca công đều hát những khúc ca cát tường tối thượng; trong đại lễ ấy, nhạc khí lại được tấu lên hết lần này đến lần khác.

Verse 45

अरुंधती महाभागा अनसूया तथैव च । सावित्री च तथा लक्ष्मीर्मातृभिः परिवारिताः

Bấy giờ, Arundhatī đầy phúc đức, Anasūyā, Sāvitrī và cả Lakṣmī—được các Thánh Mẫu (Mātrikā) vây quanh—đều hiện diện nơi ấy.

Verse 46

एभिः समेतो जगदेकबंधुर्बभौ तदानीं परमेण वर्चसा । सचंद्रसूर्यानिलवायुना वृतः सलोकपालप्रवरैर्महर्षिभिः

Hợp cùng các vị ấy, Đấng là người thân duy nhất của muôn loài bấy giờ rực sáng với quang huy tối thượng—được vây quanh bởi Trăng, Mặt Trời, gió (Anila/Vāyu), các vị Hộ Thế tối thắng và các đại hiền thánh.

Verse 47

स वीज्यमानः पवनेनः साक्षाच्छत्रं च तस्मै शशिना ह्यधिष्ठितम् । सूर्यः पुरस्तादभवत्प्रकाशकः श्रियान्वितो विष्णुरभूच्च सन्निधौ

Ngài được chính gió quạt mát; và Trăng làm chiếc lọng che cho Ngài. Mặt Trời đứng phía trước làm đấng chiếu soi, còn Viṣṇu—rạng ngời vinh quang—hiện diện kề bên.

Verse 48

पुष्पैर्ववर्षुर्ह्यवकीर्यमाणा देवास्तदानीं मुनिभिः समेताः । ययौ गृहं कांचनकुट्टिमं महन्महावि भूत्यापरिशोभितं तदा । विवेश शंभुः परया सपर्यया संपूज्यमानो नरदेवदानवैः

Bấy giờ, chư thiên tụ hội cùng các hiền thánh đã rải hoa như mưa, tung khắp bốn phương. Śambhu tiến đến một tòa cư xá lớn lát nền vàng, rực rỡ bởi uy nghi vô lượng; rồi Ngài bước vào, được các bậc vương giả, chư thiên và dānavas tôn thờ bằng sự cung kính tối thượng.

Verse 49

एवं समागतः शंभुः प्रविष्टो यज्ञमण्डपम् । संस्तूयमानो विबुधैः स्तुतिभिः परमेश्वरः

Thế rồi Śambhu đến nơi và bước vào yajnamaṇḍapa, điện đường tế lễ. Đấng Parameśvara được chư thiên ca tụng bằng những lời tán thán tối thượng.

Verse 50

गजादुत्तारयामास महेशं पर्वतोत्तमः । उपविश्य ततः पीठे कृत्वा नीराजनं महत्

Ngọn núi tối thượng đã đỡ giúp Mahesha xuống khỏi voi. Rồi tôn Ngài an tọa trên bảo tòa và cử hành nghi lễ nīrājana (ārati) thật long trọng.

Verse 51

मेनया सखिभिः साकं तथैव च पुरोधसा । मधुपर्कादिकं सर्वं यत्कृतं चैव तत्र वै

Tại đó, Menā cùng các bạn hữu và cả vị tư tế gia tộc đã sắp đặt mọi lễ vật, bắt đầu từ madhuparka và các phẩm vật khác.

Verse 52

ब्रह्मणा नोदितः सद्यः पुरोधाः कृतवान्प्रभुः । मंगलं शुभकल्याणं प्रस्तावसदृशं बहु

Được Brahmā thúc giục, vị tư tế lập tức cử hành nhiều nghi lễ cát tường—lời chúc phúc và ban ân—xứng hợp với thời khắc ấy.

Verse 53

अंतर्वेद्यां संप्रवेश्य यत्र सा पार्वती स्थिता । वेदिकोपरि तन्वंगी सर्वाभरणभूषिता

Ngài được dẫn vào nội đàn thánh địa, nơi Pārvatī đứng—thân hình thon thả—trên bệ tế, trang sức đủ mọi châu báu.

Verse 54

तत्रानीतो हरः साक्षाद्विष्णुना ब्रह्मणा सह । लग्नं निरीक्षमाणास्ते वाचस्पतिपुरोगमाः

Tại đó, chính Hara được Viṣṇu đưa vào cùng với Brahmā; và họ—do Vācaspati dẫn đầu—bắt đầu xem xét lagna, thời khắc cát tường.

Verse 55

गर्गो मुनिश्चोपविष्टस्तत्रैव घटिकालये । यावत्पूर्णा घटी जाता तावत्प्रणवभाषणम्

Hiền giả Garga ngồi ngay tại nơi định thời; cho đến khi một ghaṭī (đơn vị thời gian) viên mãn, tiếng tụng Praṇava “Oṃ” vẫn tiếp nối không dứt.

Verse 56

ओंपुण्येति प्रणिगदन्गर्गो वध्वंजलिं दधे । पार्वत्यक्षतपूर्णं च शिवोपरि ववर्ष वै

Xướng lên: “Oṃ, puṇya!”, Garga đặt đôi tay cô dâu chắp lại thành añjali; rồi Pārvatī, tay đầy akṣata—những hạt gạo nguyên vẹn—rải xuống trên Śiva như mưa phúc lành.

Verse 57

तया संपूजितो रुद्रो दध्यक्षतकुशादिभिः । मुदा परमया युक्ता पार्वती रुचिरानना

Nàng cung kính cúng dường Rudra bằng sữa chua, akṣata, cỏ kuśa và các phẩm vật khác; Pārvatī dung nhan rạng ngời, tràn đầy hỷ lạc tối thượng, đã hoàn thành lễ bái ấy.

Verse 58

विलोकयंती शंभुं तं यदर्थे परमं तपः । कृतं पुरा महादेव्या परेषां परमं महत्

Nàng chăm chú ngắm Śambhu ấy—vì chính vì Ngài mà thuở trước Đại Nữ Thần đã thực hành khổ hạnh tối thượng, vĩ đại vượt hơn tất thảy.

Verse 59

तपसा तेन संप्राप्तो जगज्जीवनजीवनः । नारदेन ततः प्रोक्तो महादेवो वृषध्वजः

Nhờ khổ hạnh ấy, nàng đạt được Đấng Chúa là sinh mệnh của muôn loài trong vũ trụ. Rồi Nārada tuyên bày về Mahādeva—Đấng mang cờ hiệu bò thiêng (Vṛṣadhvaja).

Verse 60

तथा गंगादिभिश्चन्यैर्मुनिभिः सनकादिभिः । प्रति पूजां कुरु क्षिप्रं पार्वत्याश्च त्रिलोचन । तदा शिवेन सा तन्वी पूजितार्घ्याक्षतादिभिः

Cũng vậy, cùng với Gaṅgā và các bậc thánh khác, cùng các hiền triết như Sanaka v.v., hãy mau chóng cử hành lễ bái lẫn nhau, hỡi Đấng Tam Nhãn, và cũng vì Pārvatī nữa. Khi ấy, vị Nữ Thần thon thả ấy được Śiva tôn thờ bằng các phẩm vật như arghya và akṣata (gạo nguyên hạt) v.v.

Verse 61

एवं परस्परं तौ च पार्वतीपरमेश्वरौ । अर्च्यमानौ तदानीं च शुशुभाते जगन्मयौ

Như thế, Pārvatī và Parameśvara đã tôn thờ lẫn nhau. Khi ấy, cả hai—đấng thấm nhuần khắp vũ trụ—rực rỡ huy hoàng trong lúc được phụng kính.

Verse 62

त्रैलोक्यलक्ष्म्या संवीतौ निरीक्षंतौ परस्परम् । तदा नीराजितौ लक्ष्म्या सावित्र्या च विशेषतः । अरुंधत्या तदा तौ च दंपती परमेश्वरौ

Khoác lên vẻ huy hoàng của vận phúc ba cõi, hai Ngài nhìn nhau. Rồi Lakṣmī và đặc biệt là Sāvitrī đã cử hành nīrājana (vẫy đèn cát tường) dâng lên hai Ngài; và khi ấy Arundhatī cũng kính lễ đôi thần phối ngẫu tối thượng ấy.

Verse 63

अनसूया तथा शंभुं पार्वतीं च यशस्विनीम् । दृष्ट्वा नीराजयामास प्रीत्युत्कलितलोचना

Anasūyā cũng vậy: thấy Śambhu và Pārvatī rạng danh, bà đã cử hành nīrājana dâng lên hai Ngài, đôi mắt long lanh và mở rộng vì niềm hoan hỷ.

Verse 64

तथैव सर्वा द्विजयोषितश्च नीराजयामासुरहो पुनः पुनः । सतीं च शंभुं च विलोकयंत्यस्तथैव सर्वा मुदिता हसंत्यः

Cũng vậy, tất cả các phu nhân của các brāhmaṇa ở đó đã nhiều lần cử hành nīrājana. Ngắm nhìn Satī (Pārvatī) và Śambhu, họ đều hoan hỷ, mỉm cười và bật cười trong niềm vui.

Verse 65

लोमश उवाच । एतस्मिन्नंतरे तत्र गर्गाचार्यप्रणोदितः । हिमवान्मेनया सार्द्धं कन्यां दातुं प्रचक्रमे

Lomaśa nói: Trong lúc ấy, tại nơi đó, được thầy Garga thúc giục, Himavān cùng với Menā bắt đầu chuẩn bị để gả trao nàng thiếu nữ (làm lễ hôn phối).

Verse 66

हैमं कलशमादाय मेना चार्द्धां गामाश्रिता । हिमाद्रेश्च महाभागा सर्वाभरणभूषिता

Bấy giờ Menā cầm bình nước bằng vàng, tựa vào một con bò mà tiến đến nghi lễ. Vị phu nhân phúc đức của Himādri được trang sức bằng mọi thứ châu báu.

Verse 67

तदा हिमाद्रिणा प्रोक्तो विश्वनाथो वरप्रदः । ब्रह्मणा सह संगत्य विष्णुना च तथैव च

Rồi Himādri bạch lên Viśvanātha, Đấng ban phúc lành. Khi ấy Brahmā đã đến cùng, và Viṣṇu cũng vậy.

Verse 68

सार्द्धं पुरोधसा चैव गर्गेण सुमहात्मना । कन्यादानं करोम्यद्य देवदेवस्य शूलिनः

Cùng với vị tư tế gia tộc và bậc đại tâm Garga, hôm nay ta sẽ cử hành lễ kanyādāna, dâng trao con gái cho Thần của các thần—Đấng cầm tam xoa.

Verse 69

प्रयोगो भण्यतां ब्रह्मन्नस्मिन्समय आगते । तथेति मत्वा ते सर्वे कालज्ञा द्विजसत्तमाः

“Bạch Brahmin, nay thời khắc thích hợp đã đến, xin hãy nói rõ nghi thức.” Nghĩ rằng “Được vậy,” tất cả các vị Bà-la-môn ưu tú, am tường thời điểm, đều đồng thuận.

Verse 70

कथ्यतां तात गोत्रं स्वं कुलं चैव विशेषतः । कथयस्व महाभाग इत्याकर्ण्य वचस्तथा । सुमुखेन विमुखः सद्यो ह्यशोच्यः शोच्यतां गतः

“Này hiền hữu, xin hãy nói rõ gotra của mình và đặc biệt là dòng tộc—hãy tuyên bày, hỡi người phúc đức.” Nghe lời ấy, người có dung nhan đoan chính liền quay mặt đi; tuy vượt ngoài sầu khổ, nhưng trong mắt họ lại trở thành đối tượng để than khóc.

Verse 71

एवंविधः सुरवरैरृषिभिस्तदानीं गंधर्वयक्षमुनिसिद्धगणैस्तथैव । दृष्टो निरुत्तरमुखो भगवान्महेशो हास्यं चकार सुभृशं त्वथ नारदश्च

Bấy giờ, Đức Maheśa được thấy bởi các bậc tối thượng trong chư thiên, bởi các ṛṣi, và cũng bởi đoàn Gandharva, Yakṣa, Muni cùng Siddha—Ngài đứng đó với gương mặt lặng thinh, không đáp lời. Thế Tôn Maheśa cười vang; rồi Nārada cũng cười theo.

Verse 72

वीणां प्रकटयामास ब्रह्मपुत्रोऽथ नारदः । तदानीं वारितो धीमान्वीणां मा वादय प्रभो

Bấy giờ Nārada, con của Brahmā, liền đem vīṇā của mình ra. Ngay lúc ấy, bậc trí bị ngăn lại: “Bạch Chúa tể, xin đừng gảy vīṇā.”

Verse 73

इत्युक्तः पर्वतेनैव नारदो वाक्यमब्रवीत् । त्वया पृष्टो भवः साक्षात्स्वगोत्रकथनं प्रति

Được Parvata nói như vậy, Nārada liền thưa: “Chính ngài đã trực tiếp hỏi Bhava (Śiva) về việc kể gotra của Ngài.”

Verse 74

अस्य गोत्रं कुलं चैव नाद एव परं गिरे । नादे प्रतिष्ठितः शंभुर्नादो ह्यस्मिन्प्रतिष्ठितः

“Đối với Ngài, cả gotra lẫn dòng tộc chỉ là Nāda—Âm thanh thiêng liêng, hỡi bậc tối thượng trong các núi. Śambhu an trụ trong Nāda, và Nāda cũng an trụ trong chính Ngài.”

Verse 75

तस्मान्नादमयः शंभुर्नादाच्च प्रतिलभ्यते । तस्माद्वीणा मया चाद्य वादिता हि परंतप

Vì thế, Śambhu được cấu thành bởi Nāda, và Ngài được chứng đắc nhờ Nāda. Bởi vậy hôm nay ta đã gảy đàn vīṇā, hỡi bậc khuất phục kẻ thù.

Verse 76

अस्य गोत्रं कुलं नाम न जानंति हि पर्वत । ब्रह्मादयो हि विवुधा अन्येषां चैव का कथा

Hỡi Parvata, người ta không biết gotra, dòng tộc, và ngay cả “danh xưng” của Ngài. Ngay cả Brahmā và chư thiên khác cũng không biết—huống chi kẻ khác còn nói gì được?

Verse 77

त्वं हि मूढत्वमापन्नो न जानासि हि किंचन । वाच्यावाच्यं महेशस्य विषया हि बहिर्मुखाः

Ngươi đã rơi vào mê muội và chẳng biết gì. Vì những điều có thể—hay không thể—nói về Maheśa quả thật vượt ngoài tầm với của các đối tượng giác quan hướng ngoại.

Verse 78

येये आगमिकाश्चाद्रे नष्टास्ते नात्र संशयः । अरूपोयं विरूपाक्षो ह्यकुलीनोऽयमुच्यते

Hỡi Adri, bất cứ thẩm quyền “Āgamic” nào ngươi tưởng có trên núi này đều đã thất lạc—không nghi ngờ gì. Đấng này là vô tướng; tuy được gọi là Virūpākṣa, Ngài vẫn được nói là không thuộc dòng tộc nào.

Verse 79

अगोत्रोऽयं गिरिश्रेष्ठ जामाता ते न संशयः । न कर्त्तव्यो विमर्शोऽत्र भवता विबुधेन हि

Hỡi bậc tối thượng trong các núi, Đấng này vượt ngoài mọi dòng tộc; Ngài chính là con rể của ngươi—không nghi ngờ. Vì vậy, hỡi bậc trí, chớ nên cân nhắc hay chất vấn thêm về việc này.

Verse 80

न जानंति हरं सर्वे किं बहूक्त्या मम प्रभो । यस्याज्ञानान्महाभाग मोहिता ऋषयो ह्यमी

Không phải ai cũng biết Hara (Śiva)—vậy cần gì nhiều lời, lạy Chúa tể của con? Ôi bậc phúc đức, ngay cả các hiền triết này cũng bị mê lầm vì không biết Ngài.

Verse 81

ब्रह्मापि तं न जानाति मस्तकं परमेष्ठिनः । विष्णुर्गतो हि पातालं न दृष्टो हि तथैव च

Ngay cả Brahmā cũng không biết đỉnh cao của Ngài—đến cả chóp đầu của Đấng Tạo Hóa Tối Thượng. Còn Viṣṇu, xuống tận cõi Pātāla, cũng không thấy được tận cùng ở đó.

Verse 82

तेन लिंगेन महता ह्यगाधेन जगत्त्रयम् । व्याप्तमस्तीति तद्विद्धि किमनेन प्रयोजनम्

Hãy biết rằng: bởi Liṅga vĩ đại và thăm thẳm ấy, ba cõi đều được thấm nhuần bao trùm. Vậy còn dò xét thêm nữa để làm gì?

Verse 83

अनयाराधितं नूनं तव पुत्र्या हिमालय । तत्त्वतो हि न जानासि कथं चैव महागिरे

Hỡi Himālaya, hẳn Ngài đã được con gái của ngươi thờ phụng. Nhưng ngươi không biết Ngài đúng như chân tánh—làm sao ngươi biết được, hỡi núi lớn?

Verse 84

आभ्यामुत्पाद्यते विश्वमाभ्यां चैव प्रतिष्ठितम् । एतच्छ्रुत्वा वचस्तस्य नारदस्य महात्मनः

Từ hai Đấng ấy, vũ trụ được sinh khởi, và cũng nhờ hai Đấng ấy mà được nâng đỡ bền vững. Nghe những lời ấy của bậc đại hồn Nārada...

Verse 85

हिमाद्रिप्रमुखाः सर्वे तथा चेंद्रपुरोगमाः । साधुसाध्विति ते सर्वे ऊचुर्विस्मितमानसाः

Tất cả—do Himādri (Himalaya) dẫn đầu, lại cả đoàn tùy tùng đứng đầu bởi Indra—đều kinh ngạc thốt lên: “Hay thay, hay thay!”

Verse 86

ईश्वरस्य तु गांभीर्यं ज्ञात्वा सर्वे विचक्षणाः । विस्मयेन समाश्लिष्टा ऊचुः सर्वे परस्परम्

Nhận ra sự thâm sâu của Đấng Tối Thượng, hết thảy bậc minh triết đều bị niềm kinh ngạc bao trùm, rồi nói với nhau.

Verse 87

ऋषय ऊचुः । यस्याज्ञया जगदिदं च विशालमेव जातं परात्परमिदं निजबोधरूपम् । सर्वं स्वतंत्रपरमेश्वरभागम्यं सोऽसौ त्रिलोकनिजरूपयुतो महात्मा

Các hiền triết thưa rằng: “Theo mệnh lệnh của Ngài mà vũ trụ bao la này được sinh thành—Đấng vượt trên mọi vượt trên, tự tánh là tri giác tự chứng thanh tịnh. Muôn loài đều thuộc về Đấng Tối Thượng tự tại ấy; bậc Đại Ngã kia mang ba cõi làm chính hình thể của mình.”