Adhyaya 22

Verse 1

। श्रीसूत उवाच । लक्ष्मीतीर्थे शुभे पुंसां सर्वैश्वर्यैककारणे । स्नात्वा नरस्ततो गच्छेदग्नितीर्थं द्विजोत्तमाः

Śrī Sūta nói: Hỡi các bậc nhị sinh tối thượng, sau khi tắm gội tại Lakṣmītīrtha cát tường—nguyên nhân duy nhất của mọi phú quý cho loài người—người ấy nên tiếp tục đi đến Agnitīrtha.

Verse 2

अग्नितीर्थं महापुण्यं महापातकनाशनम् । तीर्थानामुत्तमं तीर्थं सर्वाभीष्टैकसाधनम् । तत्र स्नायान्नरो भक्त्या स्वपापपरिशुद्धये

Agnitīrtha là thánh địa vô cùng công đức, có năng lực tiêu trừ đại tội—là tối thượng trong các tīrtha, là một phương tiện duy nhất để thành tựu mọi điều mong cầu. Tại đó, người ta nên tắm gội với lòng bhakti để tự mình được tịnh hóa trọn vẹn mọi tội lỗi.

Verse 3

ऋषय ऊचुः । अग्निर्तार्थमितिख्यातिः कथं तस्य मुनीश्वर

Các ṛṣi thưa rằng: Bạch bậc Muni tối thượng, vì sao nơi ấy lại được lưu danh là ‘Agnitīrtha’?

Verse 4

कुत्रैदमग्नितीर्थं च कीदृशं तस्य वैभवम् । एतन्नः श्रद्दधानानां विस्तराद्वक्तुमर्हसि

Agnitīrtha ấy ở nơi nào, và uy quang của nó ra sao? Chúng con đầy lòng śraddhā, xin ngài hãy từ bi giảng giải điều này một cách tường tận.

Verse 5

श्रीसूत उवाच । सम्यक्पृष्टं हि युष्माभिः शृणुध्वं मुनिपुंगवाः । पुरा हि राघवो हत्वा रावणं सपरिच्छदम्

Śrī Sūta nói: Các ngài hỏi thật đúng—xin lắng nghe, hỡi những bậc hiền triết tối thượng. Thuở xưa, Rāghava sau khi diệt Rāvaṇa cùng toàn bộ binh lực và tùy tùng của hắn,

Verse 6

स्थापयित्वा तु लंकायां भर्तारं च विभीषणम् । सीतासौमित्रिसंयुक्तो रामो दशरथात्मजः

Và sau khi lập Vibhīṣaṇa làm người trị vì Laṅkā, Rāma—con của Daśaratha—lên đường cùng Sītā và Saumitri (Lakṣmaṇa).

Verse 7

सिद्धचारणगंधवैर्देवैरप्सरसां गणैः । स्तूयमानो मुनिगणैः सत्याशीस्तीर्थकौतुकी

Được các Siddha, Cāraṇa, Gandharva, chư thiên và đoàn Apsara—cùng các hội chúng hiền thánh—tán dương, bậc có lời chúc phúc không hề sai chạy ấy hăm hở với lòng sùng kính tiến về bến thánh (tīrtha).

Verse 8

धारयंल्लीलया चापं रामोऽसह्यपराक्रमः । आत्मनः शुद्धिमाधातुं जानकीं शोधितु तथा

Rāma, bậc dũng lực không ai kham nổi, cầm cung như thể trò chơi; và quyết lập danh dự thanh bạch của mình bằng cách chứng minh sự trong sạch của Jānakī đúng theo pháp nghi.

Verse 9

इंद्रादिदेववृन्दैश्च मुनिभिः पितृभिस्तथा । विभीषणेन सहितः सर्वेरपि च वानरैः

Được tháp tùng bởi đoàn chư thiên do Indra dẫn đầu, các bậc hiền triết và cả các Pitṛ, cùng với Vibhīṣaṇa và toàn thể Vānara—Ngài tiến bước trong đại hội ấy.

Verse 10

आययौ सेतुमार्गेण गंधमादनपर्वतम् । लक्ष्मीतीर्थतटे स्थित्वा जानकीशोधनाय सः

Theo lộ trình Setu, Ngài đến núi Gandhamādana; rồi đứng trên bờ Lakṣmī-tīrtha, chuẩn bị việc chứng minh sự thanh tịnh của Jānakī.

Verse 11

अग्निमावाहयामास देवर्षिपितृसन्निधौ । अथोत्तस्थौ महांभोधेर्लक्ष्मीतीर्थाद्विदूरतः

Trước sự chứng giám của chư thiên, các devarṣi và các Pitṛ, Ngài thỉnh mời Agni. Rồi cách Lakṣmī-tīrtha một quãng, Lửa từ đại dương mênh mông vươn dậy.

Verse 12

पश्यत्सु सर्वलोकेषु लिहन्नंभांसि पावकः । आताम्रलोचनः पीतवासा धनुर्धरः

Trước mắt muôn loài, Thần Lửa hiện ra, liếm nuốt các dòng nước. Nơi ấy đứng vị anh hùng cầm cung, mắt đỏ như đồng, khoác y vàng thiêng.

Verse 13

सप्तभिश्चैव जिह्वाभिर्लेलिहानो दिशो दश । दृष्ट्वा रघुपतिं शूरं लीलामानुषरूपिणम्

Với bảy lưỡi, Agni liếm và bừng chớp về mười phương. Ngài nhìn thấy Chúa tể dòng Raghu dũng mãnh, đấng vì trò chơi thần linh mà mang thân người.

Verse 14

जगाद वचनं रम्यं जानकीशुद्धिकारणात् । रामराम महाबाहो राक्षसानां भयावह

Vì để xác lập sự thanh khiết của Jānakī, Ngài cất lời êm đẹp: “Rāma, Rāma—hỡi bậc Đại Tý, nỗi kinh sợ của loài Rākṣasa!”

Verse 15

पातिव्रत्येन जानक्या रावणं हतवान्भवान् । सत्यंसत्यं पुनः सत्यं नात्र कार्या विचारणा

“Chính nhờ đức pātivratya—lòng trinh tín của Jānakī—mà Ngài mới có thể diệt Rāvaṇa. Thật—thật—lại thật; nơi đây không cần nghi hoặc hay bàn luận.”

Verse 16

कमलेयं जगन्माता लीलामानुषविग्रहा । देवत्वे देवदेहेयं मनुष्यत्वे च मानुषी

“Đây là Mẹ của muôn loài, đấng sinh từ hoa sen, vì līlā mà mang thân người. Trong thần tính, Ngài là hình tướng chư thiên; trong nhân tính, Ngài hiện như người phàm.”

Verse 17

विष्णोर्देहानुरूपां वै करोत्ये षात्मनस्तनुम् । यदायदा जगत्स्वामिन्देवदेव जनार्द्दन

Hỡi Chúa tể của thế gian, hỡi Thần của các thần, Janārdana! Mỗi khi Viṣṇu thị hiện trong hình tướng nào, thì Nữ Thần cũng tạo thân mình tương ứng với hình tướng ấy, trở nên hoàn toàn thích hợp với sự hiển lộ của Ngài.

Verse 18

अवतारान्करोषि त्वं तदेयं त्वत्सहायिनी । यदा त्वं भार्गवो रामस्तदाभूद्धरणी त्वियम्

Khi Ngài giáng thế trong các avatāra, Nữ Thần ấy trở thành bạn đồng hành và trợ lực của Ngài. Khi Ngài là Rāma thuộc dòng Bhṛgu (Paraśurāma), thì chính Nàng đã hóa thành Dharaṇī—mặt đất này.

Verse 19

अधुना जानकी जाता भवित्री रुक्मिणी ततः । अन्येषु चावतारेषु विष्णोरेषा सहायिनी

Nay Nàng đã sinh làm Jānakī (Sītā); về sau sẽ trở thành Rukmiṇī. Trong những lần hóa thân khác nữa, Nàng vẫn là người bạn đồng hành và trợ lực kiên định của Viṣṇu.

Verse 20

तस्मामद्वचनादेनां प्रति गृह्णीष्व राघव । पावकस्य तु तद्वाक्यं श्रुत्वा देवा महर्षयः

Vì thế, theo lời ta, hỡi Rāghava, hãy nhận nàng trở lại. Nghe lời ấy của Pāvaka (Thần Lửa), chư thiên và các bậc đại thánh hiền đứng làm chứng và hoan hỷ.

Verse 21

विद्याधराश्च गंधर्वा मानवाः पन्नगास्तथा । अन्ये च भूतनिवहा रामं दश रथात्मजम्

Các Vidyādhara, Gandharva, loài người, Pannaga (các Nāga), cùng những đoàn chúng sinh khác—tất thảy đều tụ hội quanh Rāma, con trai của Daśaratha.

Verse 22

जानकीं मैथिलीं चैव प्रशशंसुः पुनःपुनः । रामोऽग्निवचनात्सीतां प्रतिजग्राह निर्मलाम्

Họ hết lần này đến lần khác ca ngợi Jānakī, nàng Maithilī. Và Rāma—theo lời của Agni—đã đón nhận lại Sītā, người thanh tịnh, không tì vết.

Verse 23

एवं सीताविशुद्ध्यर्थं रामेणाक्लिष्टकर्मणा । आवाहने कृते वह्निर्लक्ष्मीतीर्थाद्विदूरतः

Vì thế, để chứng minh sự thanh tịnh của Sītā, khi Rāma—bậc hành nghiệp không mỏi mệt—cử hành nghi thức thỉnh triệu, Vahni (Thần Lửa) được thỉnh từ xa, từ Lakṣmītīrtha.

Verse 24

यतः प्रदेशादुत्तस्थावंबुधेर्द्विजसत्तमाः । अग्नितीर्थं विजानीत तं प्रदेशमनुत्तमम्

Hỡi các bậc dwija tối thắng, hãy biết nơi vô song ấy—nơi Thần Lửa trỗi dậy từ biển cả—được gọi là Agnitīrtha.

Verse 25

ततो विनिर्गमादग्नेरग्नितीर्थमितीर्यते । अत्र स्नात्वा नरो भक्त्या वह्नेस्तीर्थे विमुक्तिदे

Vì Agni xuất hiện tại đó nên nơi ấy được gọi là Agnitīrtha. Ai tắm gội nơi đây với lòng bhakti sẽ đạt quả giải thoát tại tīrtha của Vahni, đấng ban mokṣa.

Verse 26

उपोष्य वेदविदुषो ब्राह्मणा नपि भोजयेत् । तेभ्यो वस्त्रं धनं भूमिं दद्यात्कन्यां च भूषिताम्

Sau khi trai giới, cũng nên thết đãi các brāhmaṇa thông hiểu Veda. Nên bố thí cho họ y phục, tài vật và ruộng đất, lại dâng một thiếu nữ được trang sức đúng theo dharma.

Verse 27

सर्वपापविनिर्मुक्तो विष्णुसायुज्यमाप्नुयात् । अग्नितीर्थस्य कूलेस्मि न्नन्नदानं विशिष्यते

Được giải thoát khỏi mọi tội lỗi, người ấy đạt sāyujya—hợp nhất thiêng liêng với đức Viṣṇu. Tại bờ Agnitīrtha này, việc bố thí thức ăn (anna-dāna) được tán dương là công đức đặc biệt thù thắng.

Verse 28

अग्नितीर्थसमं तीर्थं न भूतं न भविष्यति । दुष्पण्योपि महापापो यत्र स्नानात्पिशाचताम्

Không có thánh địa nào sánh bằng Agnitīrtha: xưa chưa từng có và mai sau cũng chẳng có. Ngay cả Duṣpaṇya, tuy là kẻ đại tội, nhờ tắm gội nơi ấy cũng thoát khỏi trạng thái piśāca (nỗi ám nhiễm quỷ mị).

Verse 29

परित्यज्य महा घोरां दिव्यं रूपमवाप्तवान् । पशुमान्नाम वैश्योऽभूत्पुरा पाटलिपुत्रके

Từ bỏ hình dạng vô cùng ghê rợn, người ấy đạt được dung mạo thần diệu. Thuở trước, tại Pāṭaliputra, ông vốn là một Vaiśya tên Paśumān.

Verse 30

स वै धर्मपरो नित्यं ब्राह्मणाराधने रतः । कृषिं निरंतरं कुर्वन्गो रक्षां चैव सर्वदा

Ông luôn chí thành với dharma, thường hằng chuyên tâm phụng sự và tôn kính các Brāhmaṇa. Ông làm nông không ngơi nghỉ và cũng luôn bảo hộ đàn bò.

Verse 31

पण्यवीथ्यां च विक्रीणन्कांचनादीनि धर्मतः । पशुमन्नामधेयस्य वणिक्छ्रेष्ठस्य तस्य वै

Tại phố chợ, ông bán vàng và các hàng hóa khác một cách chân chánh theo dharma. Paśumān ấy quả là bậc thương gia ưu tú, đứng đầu trong giới buôn bán.

Verse 32

बभूव भार्यात्रितयं पतिशुश्रूषणे रतम् । ज्येष्ठा त्रीन्सुषुवे पुत्रान्वैश्यवंशविवर्द्धनान्

Ngài có ba người vợ, đều chuyên tâm phụng sự phu quân. Người vợ cả sinh ba người con trai, những vị làm hưng thịnh dòng dõi Vaiśya.

Verse 33

सुपण्यं पण्यवतं च चारुपण्यं तथैव च । मध्यमा सुषुते पुत्रौ सुकोश बहुकोशकौ

Supāṇya, Paṇyavat và cũng vậy Cārupāṇya—đó là những danh xưng. Người vợ thứ hai sinh hai con trai: Sukōśa và Bahukōśa.

Verse 34

तृतीयायां त्रयः पुत्रास्तस्य वैश्यस्य जज्ञिरे । महापण्यो महाकोशो दुष्पण्य इति विश्रुताः

Từ người vợ thứ ba, vị Vaiśya ấy sinh được ba người con trai. Họ nổi danh là Mahāpāṇya, Mahākōśa và Duṣpāṇya.

Verse 35

एवं पशुमतस्तस्य वैश्यस्य द्विजसत्तमाः । बभूवुरष्टौ तनयास्तासु स्त्रीषु तिसृष्वपि

Như vậy, hỡi bậc tối thắng trong hàng nhị sinh, vị Vaiśya Paśumān ấy có tám người con trai—quả thật do cả ba người vợ sinh ra.

Verse 36

ते सुपण्यमुखाः सर्वे पुत्रा ववृधिरे क्रमात । धूलिकेलिं वितन्वन्तः पित रौ तोषयंति ते

Tất cả những người con ấy—khởi từ Supāṇya—lần lượt lớn lên theo thời gian. Vui đùa trong bụi đất như trẻ thơ, họ làm cha mẹ hoan hỷ.

Verse 37

पंचहायनतां प्राप्ताः क्रमात्ते वैश्यनंदनाः । पशुमानपि वैश्येंद्रः सर्वानपि च तान्सुतान्

Theo thời gian, các con trai của vị Vaiśya lần lượt đạt đến tuổi năm. Bấy giờ, vị Vaiśya ưu tú tên Paśumān hướng tâm đến tất cả các con và bắt đầu dìu dắt họ tiến bước trên đường đời.

Verse 38

बाल्यमारभ्य सततं स्वकृत्येषु व्यशिक्षयत् । कृषिगोत्राणवाणिज्यकर्मसु क्रमशिक्षिताः

Từ thuở ấu thơ, ông luôn rèn dạy họ trong bổn phận riêng của mình; và từng bước một, họ được huấn luyện về nông nghiệp, chăn nuôi bò, cùng các nghề nghiệp thương mại.

Verse 39

सुपण्यमुख्याः सप्तैव पितृवाक्यमशृण्वत । पशुमान्वक्ति यत्कार्यं तत्क्ष णान्निरवर्तयन्

Bảy người trong số họ—đứng đầu về hạnh kiểm—đều lắng nghe lời cha. Việc gì Paśumān bảo làm, họ liền thực hiện ngay tức khắc.

Verse 40

नैपुण्यं प्रापुरत्यंतं ते सुवर्णक्रियास्वपि । दुष्पण्यस्त्वष्टमः पुत्रो बाल्यमारभ्य संततम्

Họ đạt đến sự tinh xảo tột bậc, ngay cả trong việc chế tác vàng. Nhưng người con thứ tám, Duṣpaṇya, từ thuở nhỏ đã luôn mang một tính nết khác thường.

Verse 41

दुर्मार्गनिरतो भूत्वा नाशृणोत्पितृभा षितम् । धूलिकेलिं समारभ्य दुर्मार्गनिरतोऽभवत्

Vì đắm vào nẻo tà, cậu không nghe lời răn dạy của cha. Bắt đầu những trò trẻ con trong bụi đất, cậu càng ngày càng vướng sâu vào điều sai trái.

Verse 42

स बाल एव सन्पुत्रो बालानन्यानबाधत । दुष्कर्मनिरतं दृष्ट्वा तं पिता पशुमांस्तथा

Khi còn thơ ấu, người con trai đó đã quấy rối những đứa trẻ khác. Thấy nó chuyên tâm làm điều ác, người cha Paśumān cũng để ý.

Verse 43

उपेक्षा मेवकृतवान्बालिशोऽयमितीरयन् । अथाष्टावपि वैश्यस्य प्रापुर्यौवनमात्मजाः

Nói rằng "Đứa này chỉ là ngu ngốc", ông chỉ tỏ ra thờ ơ. Theo thời gian, cả tám người con trai của Vaiśya đều đến tuổi thanh niên.

Verse 44

ततोऽयमष्टमः पुत्रो दुष्णयो बलिनां वरः । गृहीत्वा पाणियु गलेबालान्नगरवर्तिनः

Sau đó, người con trai thứ tám tên là Duṣṇaya—người mạnh nhất—thường dùng cả hai tay tóm lấy những đứa trẻ sống trong thành.

Verse 45

निचिक्षेप स कूपेषु सरित्सु च सरःस्वपि । न कोऽपि तस्य जानाति दुश्चरित्रमिदं जनः

Hắn ném chúng xuống giếng, xuống sông, và thậm chí cả hồ nước. Tuy nhiên, không ai trong dân chúng biết về hành vi độc ác này của hắn.

Verse 46

यावन्म्रियंते ते बालास्तावन्निक्षिप्तवाञ्जले । तेषां मृतानां बालानां पितरो मातरस्तथा

Chừng nào những đứa trẻ đó còn đang chết dần, hắn vẫn tiếp tục ném chúng xuống nước. Và cha mẹ của những đứa trẻ đã chết cũng vậy (chìm trong đau khổ).

Verse 47

गवेषयंति तान्सर्वान्नगरेषु हि सर्वशः । तान् दृष्ट्वा च मृतान्पुत्रान्के वलं प्रारुदञ्जनाः

Họ tìm kiếm khắp nơi trong các thị trấn. Nhưng khi thấy con trai mình nằm chết, mọi người chẳng thể làm gì khác ngoài việc khóc lóc và than van.

Verse 48

जलेष्वथ शवान्दृष्ट्वा जनाश्चक्रुर्यथोचितम् । एवं प्रतिदिनं बालान्दुष्पण्यो मारयन्पुरे

Sau đó, khi thấy xác chết dưới nước, người dân đã thực hiện các nghi lễ thích hợp. Cứ như vậy, ngày qua ngày, kẻ ác tâm đó tiếp tục giết hại trẻ em trong thành phố.

Verse 49

जनैरप्यपरिज्ञातश्चिरमेवमवर्तत । म्रियमाणेषु बालेषु वैश्यपुत्रस्य कर्मणा

Dù mọi người không nhận ra, việc này đã kéo dài trong một thời gian dài—trẻ em cứ tiếp tục chết vì hành động của con trai một thương gia.

Verse 50

प्रजानां वृद्धिराहित्याच्छून्यप्रायमभूत्पुरम् । ततः समेत्य पौरास्तद्वृत्तं राज्ञे न्यवेद यन्

Vì sự gia tăng dân số ngừng lại, thành phố trở nên gần như hoang vắng. Sau đó, các công dân tập hợp lại và báo cáo toàn bộ sự việc cho nhà vua.

Verse 51

श्रुत्वा नृपस्तद्वचनमाहूय ग्रामपालकान् । कारणं बालमरणे चिंत्यतामिति सोऽन्वशात्

Nghe những lời của họ, nhà vua triệu tập các trưởng thôn và ra lệnh: "Hãy điều tra nguyên nhân cái chết của những đứa trẻ này."

Verse 52

ग्रामपालास्तथेत्युक्त्वा तत्र तत्र व्यवस्थिताः । सम्यग्गवेषयामासुः कारणं बालमारणे

Nói rằng “Tathāstu”, các người canh giữ làng liền đứng chốt khắp nơi và tra xét cặn kẽ nguyên nhân đằng sau việc trẻ nhỏ bị sát hại.

Verse 53

ते वै गवेषंयतोऽपि नाविंदन्बालमारकम् । ते पुनर्नृपमासाद्य भीता वाक्यमथाब्रु वन्

Dẫu đã dò tìm, họ vẫn không thấy kẻ sát hại trẻ thơ. Rồi trong nỗi sợ hãi, họ lại đến yết kiến nhà vua và thưa rằng.

Verse 54

गवेषयंतोऽपि वयं तन्न विंदामहे नृप । यो बालान्नगरे स्थित्वा सततं मारयत्यपि

“Muôn tâu Nṛpa (Đại vương), dẫu chúng thần tìm kiếm vẫn không thấy hắn—kẻ ở ngay trong thành này mà cứ luôn tay sát hại trẻ thơ.”

Verse 55

पुनश्च नागराः सर्वे राजानं प्राप्य दुःखिताः । पुनः प्रजानां मरणमब्रुवन्वाष्पसंकुलाः

Lại nữa, toàn thể dân thành đau khổ đến gặp nhà vua; mắt đẫm lệ, họ lại thưa về cái chết của dân chúng.

Verse 56

राजा तत्कारणाज्ञानात्तूष्णीमास्ते विचिंत्य तु । कदाचिद्वैश्यपुत्रोयं पंचभिर्बा लकैः सह

Vì không biết nguyên do, nhà vua ngồi lặng thinh mà suy tư. Rồi vào một lúc nọ, người ta thấy con trai của một vaiśya (thương nhân) này đi cùng năm cậu bé.

Verse 57

तटाकांतिकमापेदे पंकजाहरणच्छलात् । बलाद्गृहीत्वा तान्बालान्दुष्पण्यः क्रोशतस्तदा

Lấy cớ hái hoa sen, Duṣpaṇya tiến về phía ao; rồi hắn dùng sức bắt lấy các cậu bé ấy, khiến chúng kêu khóc thảm thiết vì khổ đau.

Verse 58

क्रूरात्मा मज्जयामास कंठ दघ्ने सरोजले । मृतान्मत्वा च ताञ्छीघ्रं दुष्पण्यः स्वगृहं ययौ

Kẻ lòng dạ hung tàn ấy dìm họ xuống làn nước đầy sen, ngập đến cổ; tưởng họ đã chết, Duṣpaṇya vội vã trở về nhà mình.

Verse 59

पञ्चानां पितरस्तेषां मार्गयंतः सुतान्पुरे । तेषु वै मार्गमाणेषु पंच तेना तिबालकाः

Cha của năm đứa trẻ ấy đi khắp thành tìm con trai; trong lúc họ còn mải miết dò tìm, năm cậu bé còn quá nhỏ ấy (vẫn ở đó, không ai trông thấy).

Verse 60

निक्षिप्ता अपि तोयेषु नाम्रियंत यदृच्छया । ते शनैः कूलमासाद्य पंचापि क्लिन्नमौलयः

Dẫu bị quăng xuống nước, nhờ mệnh Trời họ vẫn không chết; dần dần họ tới được bờ, cả năm đều sống sót, tóc tai ướt sũng.

Verse 61

अशक्ता नगरं गंतुं बाल्यात्तत्रैव बभ्रमुः । दूरादुच्चार्यमाणानि स्वनामानि स्वबंधुभिः

Vì còn thơ dại, họ không thể trở về thành, nên cứ quanh quẩn nơi ấy; từ xa, họ nghe thân quyến gọi vang chính tên mình.

Verse 62

श्रुत्वा पंचापि ते बालाः प्रतिशब्दमकुर्वत । ततस्तत्पितरः श्रुत्वा तत्रागत्यसरस्तटे

Nghe gọi tên mình, cả năm cậu bé liền cất tiếng đáp lại. Khi các người cha nghe tiếng đáp ấy, họ vội đến nơi và đứng bên bờ hồ.

Verse 63

पुत्रान्दृष्ट्वा तु सप्राणान्प्रहर्षमतुलं गताः । किमेतदिति पित्राद्यैः पृष्टास्ते बालकास्तदा

Thấy các con trai còn sống, họ tràn ngập niềm hoan hỷ vô lượng. Bấy giờ các người cha và bậc trưởng thượng hỏi những đứa trẻ: “Chuyện gì vậy—điều gì đã xảy ra?”

Verse 64

दुष्पण्यस्याथ दुष्कृत्यं बन्धुभ्यस्ते न्यवेदयन् । ततो विदितवृत्तांता राजानं प्राप्य नागराः

Rồi họ thuật lại cho bà con thân thuộc về ác hạnh của Duṣpaṇya. Sau đó, dân thành—đã tỏ tường mọi việc—đến yết kiến nhà vua.

Verse 65

पंचभिः कथितं वृत्तं दुष्पण्यस्य न्यवेदयन् । ततो राजा समाहूय पशुमंतं वणिग्वरम् । पौरेष्वपि च शृण्वत्सु वाक्यमेतदभाषत

Họ tâu lên nhà vua toàn bộ sự việc đúng như năm đứa trẻ đã kể, và trình bày tội lỗi của Duṣpaṇya. Bấy giờ nhà vua cho triệu vị thương gia danh tiếng ấy, kẻ giàu có về gia súc; và giữa lúc dân chúng đang lắng nghe, vua phán những lời này.

Verse 66

राजोवाच । दुष्पण्यनामा पशुमन्बहुप्रजमिदं पुरम्

Nhà vua phán: “Ngươi tên là Duṣpaṇya, kẻ giàu có về gia súc; thành này đông dân và ở dưới sự che chở của trẫm….”

Verse 67

शून्यप्रायं कृतं पश्य त्वत्पुत्रेण दुरात्मना । इदानीं बालिशानेतान्मज्जयामास वै जले

Hãy xem—đứa con ác tâm của ngài đã khiến nơi này gần như hoang tàn. Ngay lúc này hắn còn làm cho những người dân chất phác vô tội ấy bị dìm chết dưới nước.

Verse 68

यदृच्छया च सप्राणाः पुनरप्या गताः पुरम् । अस्मिन्नित्थं गते कार्ये किं कर्तव्यं वदाधुना

Nhờ may mắn ngẫu nhiên, họ đã trở về thành vẫn còn mạng sống. Nay việc đã đến nông nỗi này, xin hãy nói—phải làm gì ngay lập tức?

Verse 69

अद्य त्वामेव पृच्छामि यतस्त्वं धर्मतत्परः । इत्युक्तः पशुमान्राज्ञा धर्मज्ञो युक्तमब्रवीत्

Hôm nay ta chỉ hỏi riêng ngươi, vì ngươi chuyên tâm phụng trì dharma. Được vua hỏi như vậy, Paśumān—bậc am tường dharma—đáp lời cho phải lẽ.

Verse 70

पशुमानुवाच । पुरं निःशेषितं येन वधमेवायमर्हति । न ह्यत्र विषये किंचित्प्रष्टव्यं विद्यते नृप

Paśumān nói: “Kẻ đã tàn phá thành trì đến tận cùng chỉ đáng chịu án xử tử. Tâu Đại vương, trong việc này thật không còn điều gì phải hỏi thêm.”

Verse 71

न ह्ययं मम पुत्रः स्याच्छत्रुरेवातिपापकृत् । न ह्यस्य निष्कृतिं पश्ये येन निःशेषितं पुरम्

Quả thật hắn không thể là con ta—hắn là kẻ thù gây trọng tội. Ta chẳng thấy có con đường sám hối nào cho hắn, vì hắn đã phá tan thành trì đến tận cùng.

Verse 72

वध्यतामेव दुष्टात्मा सत्यमेव ब्रवीम्यहम् । श्रुत्वा पशुमतो वाक्यं नागराः सर्व एव हि

“Hãy xử tử kẻ mang tâm ác ấy—ta nói lời chân thật.” Nghe lời Paśumān, toàn thể dân trong thành quả thật đều hưởng ứng.

Verse 73

वणिग्वरं श्लाघमाना राजानमिदमूचिरे । न वध्यतामयं दुष्टस्तूष्णीं निर्वास्यतां पुरात्

Tán dương vị thương gia bậc nhất, dân thành tâu vua: “Xin chớ xử tử kẻ ác này; hãy âm thầm trục xuất hắn khỏi thành.”

Verse 74

ततः स राजा दुष्पण्यं समाहूयेदमब्रवीत् । अस्माद्देशाद्भवाञ्छीघ्रं दुष्टात्मन्गच्छ सांप्रतम्

Bấy giờ vua cho gọi Duṣpaṇya và phán: “Hỡi kẻ tâm địa ác, hãy mau rời khỏi xứ này—ngay lập tức.”

Verse 75

यदि तिष्ठेस्त्वमत्रैव दण्डयेयं वधेन वै । इति राज्ञा विनिर्भर्त्स्य दूतैर्निर्वासितः पुरात्

“Nếu ngươi còn ở đây, ta nhất định trừng phạt bằng án tử.” Bị vua quở trách như vậy, hắn bị sứ giả hoàng gia trục xuất khỏi thành.

Verse 76

दुष्पण्यस्त्वथ तं देशं परित्यज्य भयान्वितः । मुनिमंडलसंबाधं वनमेव ययौ तदा

Rồi Duṣpaṇya, lòng đầy sợ hãi, rời bỏ xứ ấy và ngay khi đó đi vào khu rừng dày đặc những hội chúng các bậc hiền thánh (muni).

Verse 77

तत्राप्येकं मुनिसुतं स तोयेषु न्यमज्जयत् । केल्यर्थमागता दृष्ट्वा मुनिपुत्रा मृतं शिशुम्

Tại đó, hắn cũng dìm con trai của một vị đạo sĩ xuống nước. Khi các con gái của đạo sĩ đến để vui chơi, họ nhìn thấy đứa trẻ đã chết.

Verse 78

तत्पित्रे कथयामासुरभ्येत्य भृशदुःखिताः । तत उग्रश्रवाः श्रुत्वा तेभ्यः पुत्रं जले मृतम्

Vô cùng đau khổ, họ đi về và báo lại cho cha mình. Khi đó, Ugraśravā nghe tin từ họ rằng con trai mình đã chết đuối trong nước.

Verse 79

तपोमहिम्ना दुष्प ण्यचरितं तदमन्यत । उग्रश्रवाः शशापैनं दुष्पण्यं वैश्यनंदनम्

Nhờ sức mạnh khổ hạnh, ông biết rằng hành động đó là do Duṣpaṇya gây ra. Ugraśravā liền nguyền rủa Duṣpaṇya, con trai của thương nhân.

Verse 80

उग्रश्रवा उवाच । मत्सुतं पयसि क्षिप्य यत्त्वं मारि तवानसि । तवापि मरणं भूयाज्जल एव निमज्जनात्

Ugraśravā nói: "Vì ngươi, kẻ độc ác kia, đã giết con ta bằng cách ném nó xuống nước, nên cái chết của ngươi cũng sẽ đến do chết đuối trong nước."

Verse 81

मृतश्च सुचिरं कालं पिशाचस्त्वं भविष्यसि । इति शापे श्रुते सद्यो दुष्पण्यः खिन्नमानसः

"Và sau khi chết, ngươi sẽ trở thành một ngạ quỷ (Piśāca) trong một thời gian rất dài." Khi nghe lời nguyền này, Duṣpaṇya lập tức trở nên sầu não trong lòng.

Verse 82

तद्वै वनं परित्यज्य घोरमन्यद्वनं ययौ । सिंहादिक्रूरसत्वाढ्यं तस्मिन्प्राप्ते वनांतरम्

Rời bỏ khu rừng ấy, chàng đi đến một khu rừng khác ghê rợn, đầy sư tử và muôn loài thú dữ. Khi vừa đặt chân vào rừng sâu khác ấy, hiểm nguy như bủa vây tứ phía.

Verse 83

पांसुवर्षं मह्द्वर्षन्वृक्षानामोटय न्मुहुः । वज्रघातसमस्पर्शो ववौ झंझानिलो महान्

Một cơn bão lớn nổi lên, bụi cát đổ xuống như mưa trút, liên tiếp giật mạnh làm cây cối nghiêng ngả. Luồng cuồng phong ấy, chạm vào như cú đánh của lôi đình, gầm rít xuyên qua rừng.

Verse 84

वेगेन गात्रं भिंदन्ती वृष्टिश्चासीत्सुदुःसहा । तद्दृष्ट्वा स तु दुष्पण्यश्चिंतयन्भृशदुः खितः

Lại có trận mưa không sao chịu nổi, giáng mạnh lên thân thể như muốn xé toạc tay chân. Thấy vậy, Duṣpaṇya chìm trong lo nghĩ, buồn khổ vô cùng.

Verse 85

मृतं शुष्कं महाकायं गजमेकमपश्यत । महावातं महावर्षं तदा सोढुमशक्नुवन्

Chàng thấy một con voi thân hình khổng lồ, đã chết và khô quắt. Bấy giờ không thể chịu nổi gió lớn và mưa lớn, chàng liền tìm nơi nương náu.

Verse 86

गजास्यविवरेणैव विवेशोदरगह्वरम् । तस्मिन्प्रविष्टमात्रे तु वृष्टिरासीत्सुभूयसी

Chỉ qua khe miệng con voi ấy, chàng bước vào khoảng rỗng trong bụng nó, sâu như một hang động. Nhưng vừa mới vào, mưa lại càng trút xuống dữ dội hơn.

Verse 87

ततो वर्षजलैः सर्वैः प्रवाहः सुमहानभूत् । स प्रवाहो वने तस्मिन्नदी काचिदजायत

Bấy giờ, từ mọi dòng nước mưa, một dòng lũ vô cùng lớn dấy lên; và ngay trong khu rừng ấy, chính dòng lũ ấy hóa thành một con sông.

Verse 88

अथ तैर्वर्षसलिलैः स गजः पूरितोदरः । प्लवमानो महापूरे नीरंध्रः समजायत

Rồi do những dòng nước mưa ấy, bụng con voi kia bị đổ đầy; trôi nổi giữa đại hồng thủy, nó trở nên bít kín, không còn lối thoát.

Verse 89

ततो निर्विवरस्यास्य जलपूर्णोदरस्य च । गजस्य जठरात्सोऽयं निर्गंतु न शशाक ह

Vì con voi ấy không có khe hở, lại bụng đầy nước, nên người ấy không thể thoát ra khỏi dạ dày của voi.

Verse 90

ततश्च वृष्टितोयानां प्रवाहो भीमवेगवान् । उदरस्थितदुष्पण्यं समुद्रं प्रापयद्गजम्

Rồi dòng thác nước mưa, cuồn cuộn với tốc lực đáng sợ, cuốn con voi—trong bụng có Duṣpaṇya mắc kẹt—trôi xuống đến biển cả.

Verse 91

दुष्पण्यः सलिले मग्नः क्षणात्प्राणैर्व्ययुज्यत । मृत एव स दुष्पण्यः पिशाचत्वमवाप्तवान्

Duṣpaṇya bị chìm trong nước, trong khoảnh khắc liền lìa khỏi hơi thở sinh mệnh; và khi đã chết, chính Duṣpaṇya ấy đạt đến thân phận piśāca.

Verse 92

पीडितः क्षुत्पिपासाभ्यां दुर्गमं वनमाश्रितः । घोरेषु घर्मकालेषु समाक्रोशन्भयानकम्

Bị đói khát giày vò, hắn nương náu trong khu rừng hiểm trở khó vào; giữa những mùa nóng thiêu đốt đáng sợ, hắn kêu gào trong kinh hãi.

Verse 93

अतिष्ठद्गहनेऽरण्ये दुःखान्यनुभवन्बहु । कल्पकोटिसहस्राणि कल्पकोटिशतानि च

Hắn ở lại giữa rừng sâu rậm rạp, chịu muôn vàn khổ não—suốt hàng nghìn ức kiếp, lại cả hàng trăm ức kiếp nữa.

Verse 94

स पिशाचो महादुःखी न्यवसद्घोरकानने । वनाद्वनांतरं धावन्देशाद्देशाद्देशांतरं तथा

Con piśāca ấy chìm trong đại khổ, trú ngụ nơi rừng ghê rợn; chạy từ rừng này sang rừng khác, cũng vậy từ xứ này sang xứ khác, từ miền này sang miền kia.

Verse 95

सर्वत्रानुभवन्दुःखमाययौ दण्डकान्क्रमात् । अगस्त्यादाश्रमात्पुण्यान्नातिदूरे स संचरन्

Chịu sầu khổ khắp nơi, hắn dần dần đến các rừng Daṇḍaka; và khi lang thang, hắn không ở xa tịnh thất thánh thiện của Thánh hiền Agastya.

Verse 96

नदन्भैरवनादं च वाक्यमुच्चैरभाषत । भोभोस्तपोधनाः सर्वे शृणुध्वं मामकं वचः

Phát ra tiếng gầm rợn người như Bhairava, hắn nói lớn: “Hô! Hô! Hỡi các bậc giàu có về khổ hạnh, xin hãy nghe lời ta!”

Verse 97

भवन्तो हि कृपावन्तः सर्वभूतहिते रताः । कृपादृष्ट्यानुगृह्णीत मां दुःखैरतिपीडितम्

Ngài quả thật là đấng từ bi, luôn tận tâm vì lợi ích của mọi chúng sinh. Xin hãy dùng ánh mắt thương xót mà ban phước và che chở cho con, kẻ đang bị khổ đau dày vò nặng nề.

Verse 98

पुरा दुष्पण्यनामाहं वैश्यः पाटलिपुत्रके । पुत्रः पशु मतश्चापि बहून्बालानमारयम्

Trước kia, con là một thương nhân (Vaiśya) ở thành Pāṭaliputra, tên là Duṣpaṇya. Vì mang tâm tính thú vật, con thậm chí đã giết hại rất nhiều trẻ em.

Verse 99

ततो विवासितो राज्ञा तस्माद्देशाद्वनं गतः । अमारयं जले पुत्रं तत्रोग्रश्रवसो मुनेः

Sau đó, bị nhà vua trục xuất, con rời khỏi xứ sở đó và đi vào rừng. Tại đó, con đã dìm chết con trai của hiền giả Ugraśravas ở dưới nước.

Verse 100

स मुनिर्दत्त वाञ्छापं ममापि मरणं जले । पिशाचतां च मे घोरां दत्तवान्दुःखभूयसीम्

Vị hiền giả ấy, thực hiện lời nguyền của mình, phán rằng con cũng sẽ chết trong nước; và ngài giáng cho con kiếp ngạ quỷ (piśāca) đáng sợ, tràn đầy khổ ải.

Verse 101

कल्पकोटिसहस्राणि कल्पकोटिशतान्यपि । पिशाच तानुभूतेयं शून्यकाननभूमिषु

Trong hàng ngàn ức kiếp (kalpa)—thậm chí hàng trăm ức kiếp—con đã phải chịu đựng kiếp sống ngạ quỷ này ở những vùng rừng núi hoang vu.

Verse 102

नाहं सोढुं समर्थोऽस्मि पिपासां क्षुधमेव च । रक्षध्वं कृपया यूयमतो मां बहुदुःखिनम्

Ta không thể chịu nổi cơn khát và cơn đói này. Vậy xin chư vị vì lòng từ mẫn mà che chở cho ta—kẻ đang chịu khổ đau vô cùng.

Verse 110

अगस्त्येनैवमुक्तस्तु सुतीक्ष्णो गन्धमादनम् । प्राप्याग्नितीर्थे संकल्प्य पिशाचार्थं कृपानिधिः

Được Agastya nói như vậy, hiền thánh Sutīkṣṇa—kho tàng của lòng từ bi—đến núi Gandhamādana; và tại Agni-tīrtha, Ngài lập một lời nguyện trang nghiêm vì piśāca ấy.

Verse 119

इह भुक्त्वा महाभोगान्परत्रापि सुखं लभेत्

Được hưởng phúc lạc lớn lao ở đời này, người ấy cũng đạt an vui nơi đời sau.