Shloka 29

Ṣaḍvidhārtha-Parijñāna: Praṇavārtha and the Sixfold Unity of Meaning (षड्विधार्थपरिज्ञानम् / प्रणवार्थपरिज्ञानम्)

Devanagari script

एतत्सदाशिवस्यैव कृत्यद्वयमुदाहृतम् । अनुग्रहेऽपि सृष्ट्यादिकृत्यानां पंचकं विभोः

Transliteration

etatsadāśivasyaiva kṛtyadvayamudāhṛtam | anugrahe'pi sṛṣṭyādikṛtyānāṃ paṃcakaṃ vibhoḥ

Translation

Như vậy, chỉ riêng Sadāśiva được tuyên thuyết là có hai chức năng. Tuy nhiên, nhờ hành vi ân sủng (anugraha) của Ngài, Chúa Tể cũng hiển lộ năm công năng bắt đầu từ sáng tạo—dẫu Ngài vẫn là Đấng Chủ Tể thấm khắp.

Word by Word

• एतत्: this
• एतत्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (1st/2nd), एकवचन; सर्वनाम

• सदाशिवस्य: of Sadāśiva
• सदाशिवस्य: Shashthi-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: सदाशिव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; समासः—सदा + शिव (कर्मधारय: 'ever-auspicious')

• एव: indeed, only
• एव: Sambandha (सम्बन्ध/particle)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अव्यय; अवधारण (particle: only/indeed)

• कृत्य-द्वयम्: the pair of functions
• कृत्य-द्वयम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: कृत्य (प्रातिपदिक) + द्वय (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः—कृत्यस्य द्वयम् (षष्ठी-तत्पुरुष)

• उदाहृतम्: has been stated
• उदाहृतम्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: उद्-आ-हृ (धातु)
• Form: कृदन्त; भूतकर्मणि-प्रयोग; क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; 'उदाहृत' = 'declared/said'

• अनुग्रहे: in (the topic of) grace
• अनुग्रहे: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: अनुग्रह (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन

• अपि: also
• अपि: Sambandha (सम्बन्ध/particle)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: अव्यय; निपात (particle: also/even)

• सृष्टि-आदि-कृत्यानाम्: of the acts beginning with creation
• सृष्टि-आदि-कृत्यानाम्: Shashthi-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: सृष्टि (प्रातिपदिक) + आदि (प्रातिपदिक/अव्यय) + कृत्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन; समासः—(सृष्ट्यादि) कर्मधारय/समूह + कृत्य (तत्पुरुष: 'of the acts such as creation')

• पंचकम्: a set of five
• पंचकम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: पञ्चक (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• विभोः: of the all-pervading Lord
• विभोः: Shashthi-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: विभु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन

Speaker

Suta Goswami

Shaiva Theology

Tattva Level: pati

Shiva Form: Sadāśiva

Shakti Dimension

Role: liberating

Characters & Entities

• Sadashiva
• Shiva

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in the Shiva Purana?

It teaches that Sadāśiva is ultimately beyond worldly operations, yet out of anugraha (saving grace) He expresses the five cosmic functions—showing that liberation depends on the Lord’s gracious initiative, not merely on mechanical cosmology.

How does this verse relate to the worship of the Linga or Saguna Shiva?

The Liṅga represents the Lord who transcends attributes, while also being the source of manifest functions. Worship of Saguna Śiva (as the gracious Lord) aligns the devotee with anugraha, the power by which the transcendent Sadāśiva becomes accessible.

What ritualistic or meditative practice is suggested here?

Meditate on Sadāśiva as the giver of anugraha while repeating the Panchākṣarī (Om Namaḥ Śivāya), offering worship to the Liṅga with bhakti—seeking grace that releases the soul (paśu) from bonds (pāśa).