Rig Veda 6.39.5 — Mandala 6, Sukta 39, Mantra 5

Sukta 6.39

Rishi: Bharadvāja Bārhaspatya (traditional)

Devata: Indra

Chandas: Triṣṭubh (probable)

Samhita Patha (Devanagari)

नू गृणानो गृणते प्रत्न राजन्निषः पिन्व वसुदेयाय पूर्वीः । अप ओषधीरविषा वनानि गा अर्वतो नॄनृचसे रिरीहि ॥

Transliteration

nū́ gṛṇānó gṛṇaté pratna rājan íṣaḥ pinva vasu-déyāya pūrvī́ḥ | apá óṣadhīr aviṣā́ vánāni gā́ árvato nṝ́n ṛcáse rirīhi ||

Translation

Nay, khi người ca tụng đang tán dương Ngài, hỡi Vua cổ xưa, xin hãy làm cho những dòng cảm hứng nguyên sơ dâng tràn vì kẻ ban sự sung mãn. Hãy khiến các dòng nước chuyển động; hãy đánh thức các dược thảo (oṣadhī) và rừng cây giàu nhựa sống; hãy thúc giục những “bò” của ánh sáng (các tia), những tuấn mã của sức lực, và các năng lực của loài người, cho khúc tụng ca của bậc tiên tri.

Word by Word

• नु: now, indeed
• नु: —
• Type: Indeclinable
• Root: नु (निपात)

• गृणानः: praising (he/you), while praising
• गृणानः: Kartā
• Type: Verb (participle)
• Root: √गृ (स्तुति-शब्दे) → गृण (प्रातिपदिक)

• गृणते: (he) praises / is praising
• गृणते: Kartā
• Type: Verb
• Root: √गृ (स्तुति-शब्दे)

• प्रत्न: ancient, of old
• प्रत्न: —
• Type: Adjective
• Root: प्रत्न (प्रातिपदिक)

• राजन्: O king
• राजन्: —
• Type: Noun
• Root: राजन् (प्रातिपदिक)

• निषः: treasures, stores
• निषः: Karma
• Type: Noun
• Root: निष् (प्रातिपदिक; ‘निष्/निषः’ = निःसृत/निष्क/निधि-सम्बद्ध ‘treasures, stores’)

• पिन्व: impel, make swell, bestow
• पिन्व: Kartā
• Type: Verb
• Root: √पिव्/√पिन्व् (प्रीणने/वर्धने)

• वसुदेयाय: for (the sake of) wealth-giving / for the giver of wealth
• वसुदेयाय: Sampradāna
• Type: Noun/Adjective
• Root: वसुदेय (प्रातिपदिक; वसु+देय ‘wealth-giving/wealth to be given’)

• पूर्वीः: many former (ones), earlier (boons/deeds)
• पूर्वीः: Karma
• Type: Adjective
• Root: पूर्व (प्रातिपदिक)

• अपः: waters
• अपः: Karma
• Type: Noun
• Root: अप् (प्रातिपदिक)

• ओषधीः: plants, herbs
• ओषधीः: Karma
• Type: Noun
• Root: ओषधि (प्रातिपदिक)

• अविषा: with harmlessness / without poison
• अविषा: Karaṇa
• Type: Noun (instrumental) / Adverbial
• Root: अविष (प्रातिपदिक; a-viṣa ‘non-poison’, ‘harmlessness’)

• वनानि: forests, woods
• वनानि: Karma
• Type: Noun
• Root: वन (प्रातिपदिक)

• गाः: cows
• गाः: Karma
• Type: Noun
• Root: गो (प्रातिपदिक)

• अर्वतः: of the steed, of the horse
• अर्वतः: —
• Type: Noun
• Root: अर्वत् (प्रातिपदिक)

• नॄन्: men
• नॄन्: Karma
• Type: Noun
• Root: नृ (प्रातिपदिक)

• ऋचसे: for the hymn/verse
• ऋचसे: Sampradāna
• Type: Noun
• Root: ऋचस् (प्रातिपदिक)

• रिरीहि: go forth, hasten, advance
• रिरीहि: Kartā
• Type: Verb
• Root: √रि/√री (गत्यर्थ; ‘to go, to move’)