Sukta 86

Mantra 1

वि हि सोतोरसृक्षत नेन्द्रं देवममंसत । यत्रामदद्वृषाकपिरर्यः पुष्टेषु मत्सखा विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः ॥

Những dòng (Soma) đã được ép chảy tràn, nhưng vẫn không làm Indra, vị thần, thỏa mãn. Vì nơi Vṛṣākapi hân hoan—bậc cao quý, giữa sự sung mãn, bạn đồng hành của ta—chính nơi ấy Indra vươn dậy vượt trên tất cả, cao hơn muôn loài.

Mantra 2

परा हीन्द्र धावसि वृषाकपेरति व्यथिः । नो अह प्र विन्दस्यन्यत्र सोमपीतये विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः ॥

Hỡi Indra, quả thật ngài chạy xa; bởi sự xao động của Vṛṣākapi mà ngài bị thúc đẩy quá mức. Nhưng ở nơi khác ngài sẽ không tìm thấy cuộc uống Soma (Soma) chân chính; Indra chỉ vượt lên trên tất cả nhờ niềm hoan hỷ đúng đắn, chứ không do sự tán loạn bất an.

Mantra 3

किमयं त्वां वृषाकपिश्चकार हरितो मृगः । यस्मा इरस्यसीदु न्वर्यो वा पुष्टिमद्वसु विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः ॥

Vṛṣākapi này—sức lực hung mãnh màu hung vàng, xung lực của bản tính sinh mệnh—đã làm gì ngươi? Ngươi bừng cháy vì ghen tuông vì ai? Vì bậc cao quý mang của cải của sự tăng trưởng (puṣṭi) chăng? Nhưng Indra—chúa tể của quyền năng rực sáng—đứng cao hơn tất cả.

Mantra 4

यमिमं त्वं वृषाकपिं प्रियमिन्द्राभिरक्षसि । श्वा न्वस्य जम्भिषदपि कर्णे वराहयुर्विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः ॥

Vṛṣākapi này, kẻ mà ngươi yêu quý và che chở, hỡi Indra—nay đến cả chó săn cũng chồm tới, cắn vào tai hắn. Nguyện xung lực bị lợn rừng thúc đẩy ấy được chế ngự: Indra đứng cao hơn mọi chuyển động bồn chồn.

Mantra 5

प्रिया तष्टानि मे कपिर्व्यक्ता व्यदूदुषत् । शिरो न्वस्य राविषं न सुगं दुष्कृते भुवं विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः ॥

Những năng lực thân ái, được tạo tác tinh xảo trong ta—lực kapi—đã hiển lộ và làm rung bật điều từng bị trói buộc. Nhưng ta đã làm bầm dập đầu hắn: với việc làm sai trái, không có con đường dễ dàng. Indra đứng cao hơn tất cả, để đặt các năng lực vào đúng mực và cân lượng.

Mantra 6

न मत्स्त्री सुभसत्तरा न सुयाशुतरा भुवत् । न मत्प्रतिच्यवीयसी न सक्थ्युद्यमीयसी विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः ॥

Không người nữ nào an tọa trong phúc lạc sung mãn hơn ta; cũng không ai mau lẹ đạt điều thiện hơn ta. Không ai có thể vượt ta, không ai trong cuộc tranh tài có thể giơ đùi chống lại ta; bởi Indra cao hơn hết thảy—quyền lực của Ngài nâng đỡ tư thế khải thắng của ta.

Mantra 7

उवे अम्ब सुलाभिके यथेवाङ्ग भविष्यति । भसन्मे अम्ब सक्थि मे शिरो मे वीव हृष्यति विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः ॥

Ô Mẹ, ô Đấng dễ ban cho, quả đúng sẽ như vậy: chỗ ngồi của ta vững, đùi của ta vững; đầu ta cũng hân hoan như được mở rộng vào tự do—vì Indra cao hơn hết thảy.

Mantra 8

किं सुबाहो स्वङ्गुरे पृथुष्टो पृथुजाघने । किं शूरपत्नि नस्त्वमभ्यमीषि वृषाकपिं विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः ॥

Vì sao, hỡi người tay đẹp, thân thể cân xứng, lưng rộng, hông nở—vì sao, hỡi vợ của bậc dũng sĩ, nàng lại xông đến công kích Vṛṣākapi? Indra cao hơn hết thảy: nguyện ánh sáng cao hơn phán xét những thôi thúc thấp hơn.

Mantra 9

अवीरामिव मामयं शरारुरभि मन्यते । उताहमस्मि वीरिणीन्द्रपत्नी मरुत्सखा विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः ॥

Kẻ bồn chồn ấy nghĩ về ta như thể ta không có dũng lực anh hùng. Nhưng ta là người mang dũng lực—hiền thê của Indra, bạn đồng hành của Maruts. Indra cao vượt mọi loài: bởi vậy sức mạnh của ta không thể bị làm suy giảm.

Mantra 10

संहोत्रं स्म पुरा नारी समनं वाव गच्छति । वेधा ऋतस्य वीरिणीन्द्रपत्नी महीयते विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः ॥

Thuở trước, người nữ đi đến nghi lễ chung, đến hội chúng của lễ hiến dâng. Nhưng nay, Śakti anh hùng của Indra được tôn lớn—nàng là kẻ an bài của ṛta (Chân lý và trật tự vũ trụ). Indra cao vượt mọi loài: nhờ sự cao ấy, nghi lễ trở thành sự hợp nhất nội tâm.

Mantra 11

इन्द्राणीमासु नारिषु सुभगामहमश्रवम् । नह्यस्या अपरं चन जरसा मरते पतिर्विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः ॥

Giữa các người nữ, ta nghe rằng Indrāṇī là người phúc lành nhất: bởi phu quân của nàng không héo tàn vì tuổi tác—không ai vượt hơn điều ấy. Indra cao vượt mọi loài: trong giao ước của linh hồn với Ngài, sức lực không suy hoại.

Mantra 12

नाहमिन्द्राणि रारण सख्युर्वृषाकपेॠते । यस्येदमप्यं हविः प्रियं देवेषु गच्छति विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः ॥

Hỡi Indrāṇī, ta không vui với tình bằng hữu tách rời Vṛṣākapi; vì lễ phẩm (havis) của người, sinh từ dòng nước của sự sống, đi đến như điều khả ái giữa các thần. Nhưng Indra cao vượt mọi loài: nguyện mọi tình bằng hữu được nâng lên vào chân thật của ý chí cao hơn.

Mantra 13

वृषाकपायि रेवति सुपुत्र आदु सुस्नुषे । घसत्त इन्द्र उक्षणः प्रियं काचित्करं हविर्विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः ॥

Hỡi Revati, người giàu sự tăng trưởng rực sáng, người có con trai hiền—phải, hỡi nàng dâu tốt lành: nguyện Indra, sức mạnh bò đực hùng mãnh, thụ hưởng cho nàng lễ phẩm (havis) khả ái và linh nghiệm; và trỗi dậy trong chúng ta, vượt lên trên mọi quyền lực hạn chế.

Mantra 14

उक्ष्णो हि मे पञ्चदश साकं पचन्ति विंशतिम् । उताहमद्मि पीव इदुभा कुक्षी पृणन्ति मे विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः ॥

Vì ta, họ nấu mười lăm con bò đực cùng với hai mươi; và ta cũng ăn phần béo ngậy sung mãn—cả hai bụng ta đều được làm đầy. Như vậy Indra vươn cao vượt mọi điều hạn chế.

Mantra 15

वृषभो न तिग्मशृङ्गोऽन्तर्यूथेषु रोरुवत् । मन्थस्त इन्द्र शं हृदे यं ते सुनोति भावयुर्विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः ॥

Như bò đực sừng nhọn gầm vang giữa bầy đàn, cũng vậy, hỡi Indra, sự khuấy-churn (mántha) của Ngài đem an lành cho trái tim—chính cuộc ép vắt Soma mà kẻ đánh thức chuẩn bị cho Ngài; nhờ đó Indra vượt lên cao hơn tất cả.

Mantra 16

न सेशे यस्य रम्बतेऽन्तरा सक्थ्या कपृत् । सेदीशे यस्य रोमशं निषेदुषो विजृम्भते विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः ॥

Kẻ nào có thôi thúc lén lút quằn quại giữa hai đùi thì không có quyền làm chủ; còn kẻ nào có sức mạnh rậm lông (romáśa), khi đã ngồi xuống liền nở bung và thức dậy, thì có quyền làm chủ—nhờ vậy Indra vượt lên cao hơn tất cả.

Mantra 17

न सेशे यस्य रोमशं निषेदुषो विजृम्भते । सेदीशे यस्य रम्बतेऽन्तरा सक्थ्या कपृद्विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः ॥

Kẻ nào có sức mạnh rậm lông (romáśa), dù đã ngồi xuống vẫn chỉ há miệng ngáp, thì không có quyền làm chủ; còn kẻ nào có thôi thúc chuyển động giữa hai đùi thì có quyền làm chủ—(theo nghịch lý của cuộc đối thoại này) Indra vượt lên cao hơn tất cả.

Mantra 18

अयमिन्द्र वृषाकपिः परस्वन्तं हतं विदत् । असिं सूनां नवं चरुमादेधस्यान आचितं विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः ॥

Vṛṣākapi (Hùng Viên) này, hỡi Indra, đã tìm thấy Parasvant bị sát hại; nó đã lấy gươm, Soma (Soma) đã ép, lễ phẩm nấu mới (caru), và cỗ xe chất đầy củi—như vậy Indra vươn lên vượt trên muôn loài.

Mantra 19

अयमेमि विचाकशद्विचिन्वन्दासमार्यम् । पिबामि पाकसुत्वनोऽभि धीरमचाकशं विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः ॥

Giờ đây ta tiến bước, rực sáng bằng sự phân minh, phân tách kẻ nô lệ của bóng tối khỏi người Arya cao quý; ta uống Soma (Soma) ép kỹ, và tỏa sáng hướng về trí tuệ kiên định—như vậy Indra vươn lên vượt trên muôn loài.

Mantra 20

धन्व च यत्कृन्तत्रं च कति स्वित्ता वि योजना । नेदीयसो वृषाकपेऽस्तमेहि गृहाँ उप विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः ॥

Đó là bao nhiêu yojana (yojana)—băng qua khoảng hoang mạc rộng và những lối đã mở? Hãy đến gần hơn, hỡi Vṛṣākapi; hãy về nhà, vào các mái nhà—như vậy Indra vươn lên vượt trên muôn loài.

Mantra 21

पुनरेहि वृषाकपे सुविता कल्पयावहै । य एष स्वप्ननंशनोऽस्तमेषि पथा पुनर्विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः ॥

Hãy trở lại, hỡi Vṛṣākapi (chúa của loài khỉ đực). Chúng ta hãy sắp đặt cho ngay ngắn “suvitā” — cuộc đi, lối đi cát tường. Đây chính là con đường diệt trừ mê vọng của mộng; theo đó ngươi lại về nhà—và như thế Indra vươn lên vượt trên muôn loài.

Mantra 22

यदुदञ्चो वृषाकपे गृहमिन्द्राजगन्तन । क्व स्य पुल्वघो मृगः कमगञ्जनयोपनो विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः ॥

Khi hai ngươi đi về phương bắc, hỡi Vṛṣākapi, và đến ngôi nhà của Indra—con thú khuấy bụi, kẻ làm dân chúng náo loạn ấy ở đâu, nó đã đi về với ai?—và như thế Indra vươn lên vượt trên muôn loài.

Mantra 23

पर्शुर्ह नाम मानवी साकं ससूव विंशतिम् । भद्रं भल त्यस्या अभूद्यस्या उदरमामयद्विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः ॥

Parśu, người nữ phàm nhân ấy, quả đã sinh ra hai mươi cùng một lượt. Điều lành phúc hậu đã đến với nàng—người có dạ con từng đau bệnh—bởi Indra vươn lên vượt trên muôn loài và chở nàng vượt qua sức ép phổ quát của thế gian.