Ramayana — Yuddha Kanda, Sarga 20, Shloka 4

दूत-नीति, शुक-प्रसङ्गः

Envoy-Ethics and the Episode of Śuka

Devanagari script

पुत्रौदशरथस्येमौभ्रातरौरामलक्ष्मणौ ।।।।उत्तमौरूपसम्पन्नौसीतायाःपदमागतौ ।एतौसागरमासाद्यसन्निविष्टौमहाद्युती ।।।।

Transliteration

putrau daśarathasyemau bhrātarau rāma-lakṣmaṇau |

uttamau rūpa-sampannau sītāyāḥ padam āgatau ||

etau sāgaram āsādya sanniviṣṭau mahā-dyutī ||

Translation

Hai người con của Daśaratha này, hai anh em Rāma và Lakṣmaṇa, bậc thượng hảo, dung mạo đoan nghiêm, đã đến nơi, hướng bước về dấu tích của Sītā. Đến bờ biển, hai vị anh hùng rực sáng ấy đã hạ trại tại đó.

Word by Word

• putrau: two sons
• putrau: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: putra (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, द्विवचनम्

• daśarathasya: of Dasharatha
• daśarathasya: Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: daśaratha (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः, षष्ठी-विभक्तिः, एकवचनम्

• imau: these two
• imau: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: idam (इदम् सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, द्विवचनम्; सर्वनाम

• bhrātarau: two brothers
• bhrātarau: Apposition (समनाधिकरण)
• Type: Noun
• Root: bhrātṛ (भ्रातृ प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, द्विवचनम्

• rāma-lakṣmaṇau: Rama and Lakshmana
• rāma-lakṣmaṇau: Apposition (समनाधिकरण)
• Type: Noun
• Root: rāma + lakṣmaṇa (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, द्विवचनम्; द्वन्द्व-समासः (इतरेतर-द्वन्द्व): रामश्च लक्ष्मणश्च

• uttamau: excellent
• uttamau: Viśeṣaṇa (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: uttama (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, द्विवचनम्

• rūpa-sampannau: endowed with beauty
• rūpa-sampannau: Viśeṣaṇa (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: rūpa + sampanna (सम्पन्न, कृदन्त-प्रातिपदिक from sam+pad)
• Form: पुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, द्विवचनम्; क्त-प्रत्ययान्त (PPP) ‘sampanna’; तत्पुरुष-समासः: रूपेण सम्पन्नौ (endowed with beauty)

• sītāyāḥ: of Sita
• sītāyāḥ: Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: sītā (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गः, षष्ठी-विभक्तिः, एकवचनम्

• padam: place/abode
• padam: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: pada (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गः, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; अत्र—स्थानम्/पदम् (place/trace)

• āgatau: have come
• āgatau: Kriyā (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: ā + gam (गम् धातु) → āgata (आगत, कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, द्विवचनम्; क्त-प्रत्ययान्त (PPP) used predicatively: ‘have come’

• etau: these two
• etau: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: etad (एतद् सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, द्विवचनम्; सर्वनाम

• sāgaram: the ocean
• sāgaram: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: sāgara (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्

• āsādya: having reached
• āsādya: Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
• Type: Verb
• Root: ā + sad (सद् धातु)
• Form: क्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund): having reached/approached

• sanniviṣṭau: are settled
• sanniviṣṭau: Kriyā (क्रिया)
• Type: Adjective
• Root: sam + ni + viś (विश् धातु) → sanniviṣṭa (सन्निविष्ट, कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, द्विवचनम्; क्त-प्रत्ययान्त (PPP): seated/encamped

• mahādyutī: highly illustrious
• mahādyutī: Viśeṣaṇa (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: mahā + dyuti (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, द्विवचनम्; कर्मधारय-समासः: महती द्युतिः यस्य (greatly radiant/illustrious)

Context

"If my wings are cut off and my eyes are injured, on account of that inauspicious act you will take on all sins of my life from the night I was born till the night I am dead leaving my original form, even will happen (Suka tells Rama)."

Characters & Entities

• Daśaratha
• Rāma
• Lakṣmaṇa
• Sītā
• Sāgara (ocean/sea)

FAQs

What is the core ethical principle (Dharma) in this verse?

Dharma here is the righteous resolve to restore justice—Rāma’s journey is directed toward rescuing Sītā, framed as a purposeful, principled mission rather than mere conquest.

What is the narrative situation?

A Rākṣasa informant reports to Rāvaṇa that Rāma and Lakṣmaṇa have reached the seashore and established a camp, signaling imminent action against Laṅkā.

Which character virtue is emphasized?

Steadfastness and radiance (mahā-dyuti): the brothers’ disciplined advance and calm establishment of camp reflects controlled strength guided by duty.