Ramayana — Yuddha Kanda, Sarga 117, Shloka 35

सीतासमीपगमनम् / Sītā Brought Near to Rāma

Public Witness and Protocol

Devanagari script

विस्मयाच्छप्रहर्षाच्चस्नेहाच्चपतिदेवता ।उदैक्षतमुखंभर्तुःसौम्यंसौम्यतरानना ।।।।

Transliteration

vismayāc ca praharṣāc ca snehāc ca pati-devatā | udaikṣata mukhaṃ bhartuḥ saumyaṃ saumyatarānanā ||

Translation

Vì kinh ngạc, hoan hỷ và thắm thiết yêu thương, Sītā—bậc hiền thê xem phu quân như chính Thần linh của mình—ngước nhìn dung nhan hiền hòa của chồng; còn gương mặt nàng lại dịu hiền hơn nữa.

Word by Word

• विस्मयात्: from wonder
• विस्मयात्: हेतु (कारण/Hetu)
• Type: Noun
• Root: विस्मय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (5th/Ablative), एकवचन; हेतौ (cause)

• च: and
• च: समुच्चय (connector)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-अव्यय (conjunction)

• प्रहर्षात्: from joy
• प्रहर्षात्: हेतु (कारण/Hetu)
• Type: Noun
• Root: प्रहर्ष (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति, एकवचन; हेतौ

• च: and
• च: समुच्चय (connector)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-अव्यय (conjunction)

• स्नेहात्: from affection
• स्नेहात्: हेतु (कारण/Hetu)
• Type: Noun
• Root: स्नेह (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति, एकवचन; हेतौ

• च: and
• च: समुच्चय (connector)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-अव्यय (conjunction)

• पतिदेवता: the wife devoted to her husband
• पतिदेवता: कर्ता (Karta/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: पति + देवता (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (पतिः देवता यस्याः/for whom husband is (as) deity)

• उदैक्षत: looked up / gazed
• उदैक्षत: क्रिया (Verb/आख्यात)
• Type: Verb
• Root: उद्+ईक्ष् (धातु)
• Form: लङ्-लकार (Imperfect/Past), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद; उद्-उपसर्ग

• मुखम्: face
• मुखम्: कर्म (Karma/कर्म)
• Type: Noun
• Root: मुख (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन

• भर्तुः: of (her) husband
• भर्तुः: सम्बन्ध (Genitive relation/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: भर्तृ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), एकवचन

• सौम्यम्: gentle, pleasing
• सौम्यम्: विशेषण (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: सौम्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (qualifier) मुखम् इति

• सौम्यतरानना: she whose face was gentler (very gentle-faced lady)
• सौम्यतरानना: कर्ता (Karta/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सौम्यतर + आनना (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारयः (सौम्यतरा आनना यस्याः)

Context

"In an earlier occasion having known me and trusting me expressed that she desires to see Rama with Lakshmana after victory and with gratitude."

Characters & Entities

• Sītā
• Rāma

FAQs

What is the core ethical principle (Dharma) in this verse?

It presents dharma as steadfast relational fidelity: Sītā’s affection and reverence persist despite prolonged suffering and uncertainty.

What is the narrative situation?

As Sītā comes before Rāma, she gazes at him with mixed emotions—wonder, joy, and love.

Which character virtue is emphasized?

Sītā’s unwavering devotion and emotional purity, expressed without bitterness at the moment of reunion.