रावणवधोत्तरं विभीषणशोकः—क्षत्रधर्मोपदेशः
Vibhishana’s Lament after Ravana’s Fall; Instruction on Kshatriya-Dharma
विक्षिप्यदीर्घौनिश्चेष्टौभुजावङ्गभूषितौ ।मुकुटेनापवृत्तेनभास्कराकारवर्चसा ।।।।
vikṣipya dīrghau niśceṣṭau bhujāv aṅgadabhūṣitau |
mukuṭenāpavṛttena bhāskarākāravarcasā ||
Đôi cánh tay dài của ngươi, đeo vòng tay trang sức, bị hất sang một bên, bất động; còn vương miện đã rơi lệch, rực sáng với huy quang như mặt trời.
"Decked with armlets, motionless are your arms, broken, knocked down with the crown, radiant like the Sun."
It implicitly teaches vairāgya (detachment): royal insignia and bodily strength are transient; dharma urges awareness of mortality.
A vivid description of the fallen warrior’s body and ornaments, intensifying the scene of lament after battle.
Sensitivity and truthful witnessing—grief expressed through careful observation rather than hatred.