Shloka 34

Devanagari script

सहस्रं वाहिनीस्तत्र जाम्बूनदपरिष्कृताः।।।।हेमजालपरिच्छन्नास्तरुणादित्यसन्निभाः।ददर्श राक्षसेन्द्रस्य रावणस्य निवेशने।।।।

Transliteration

sahasraṁ vāhinīs tatra jāmbūnadapariṣkṛtāḥ |

hemajālaparicchannās taruṇādityasannibhāḥ |

dadarśa rākṣasendrasya rāvaṇasya niveśane ||

Translation

Trong dinh thự của Rāvaṇa, chúa tể La-sát, ngài thấy hàng ngàn đạo quân—trang sức bằng vàng Jāmbūnada, khoác giáp lưới vàng, rực sáng như mặt trời vừa mới mọc.

Word by Word

• सहस्रम्: a thousand
• सहस्रम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: सहस्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; संख्याशब्दः (cardinal)

• वाहिनीः: troops/armies
• वाहिनीः: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: वाहिनी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), बहुवचन

• तत्र: there
• तत्र: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: अव्यय; देशवाचक क्रियाविशेषण (locative adverb)

• जाम्बूनद-परिष्कृताः: adorned with Jāmbūnada-gold
• जाम्बूनद-परिष्कृताः: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: जाम्बूनद (प्रातिपदिक) + परि√कृ (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: बहुवचन, प्रथमा-विभक्ति, पुल्लिङ्ग; क्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि विशेषण (past passive participle used adjectivally): ‘परिष्कृत’ = adorned/embellished; समासः षष्ठी/तत्पुरुष-प्रायः (जाम्बूनदेन परिष्कृताः)

• हेमजाल-परिच्छन्नाः: covered with a net/lattice of gold
• हेमजाल-परिच्छन्नाः: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: हेम (प्रातिपदिक) + जाल (प्रातिपदिक) + परि√छद्/छद् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: बहुवचन, प्रथमा-विभक्ति, पुल्लिङ्ग; क्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि विशेषण: ‘परिच्छन्न’ = covered/enshrouded; समासः तत्पुरुषः (हेमजालेन परिच्छन्नाः)

• तरुण-आदित्य-सन्निभाः: resembling the rising sun
• तरुण-आदित्य-सन्निभाः: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: तरुण (प्रातिपदिक) + आदित्य (प्रातिपदिक) + सन्निभ (प्रातिपदिक)
• Form: बहुवचन, प्रथमा-विभक्ति, पुल्लिङ्ग; उपमानवाचक विशेषण ‘सन्निभ’ = resembling; समासः तत्पुरुषः (तरुण आदित्य इव सन्निभाः)

• ददर्श: saw
• ददर्श: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √दृश् (धातु)
• Form: लिट्-लकार (परोक्षभूत/Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन

• राक्षसेन्द्रस्य: of the lord of demons
• राक्षसेन्द्रस्य: Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: राक्षस-इन्द्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), एकवचन; समासः तत्पुरुषः (राक्षसानाम् इन्द्रः)

• रावणस्य: of Ravana
• रावणस्य: Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: रावण (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), एकवचन

• निवेशने: in the residence/palace
• निवेशने: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: निवेशन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन

Context

He saw in the palace of Ravana, the demon king, thousands of troops adorned with gold, fully protected with armour of gold shining like the morning Sun.

Characters & Entities

• Hanuman
• Ravana
• Rakshasas (as Ravana’s forces)
• Jāmbūnada gold

FAQs

What is the core ethical principle (Dharma) in this verse?

Dharma is reflected as the responsibility of governance—maintaining protection and readiness. The verse also models satya as accurate reporting: Hanuman’s mission depends on truthful observation, not exaggeration.

What is the narrative situation?

Inside Ravana’s palace complex, Hanuman observes large, brilliantly armored military formations.

Which character virtue is emphasized?

Hanuman’s steadiness and focus: he notes overwhelming power without losing resolve or deviating from his duty to find Sita.