ऋक्षबिलप्रवेशः
Entry into the Rikshabilam Cave
परस्परेण हनुमा नन्योन्यस्याविदूरतः।गजो गवाक्षो गवयश्शरभो गन्धमादनः।।।।मैन्दश्च द्विविदश्चैव सुषेणो जाम्बवान्नल:।अङ्गदो युवराजश्च तारश्च वनगोचरः।।।।गिरिजालावृतान्देशान्मार्गित्वा दक्षिणां दिशम्।विचिन्वन्तस्ततस्तत्र ददृशुर्विवृतं बिलम्।।।।दुर्गमृक्षबिलं नाम दानवेनाभिरक्षितम्।
paraspareṇa hanumā nanyonyasyāvidūrataḥ | gajo gavākṣo gavayaḥ śarabho gandhamādanaḥ || maindaś ca dvividaś caiva suṣeṇo jāmbavān nalaḥ | aṅgado yuvarājaś ca tāraś ca vanagocaraḥ || girijālāvṛtān deśān mārgitvā dakṣiṇāṃ diśam | vicinvantas tataḥ tatra dadṛśur vivṛtaṃ bilam || durgam ṛkṣabilaṃ nāma dānavenābhirakṣitam ||
Giữ sát bên nhau—Hanumān không rời xa đồng đội—Gaja, Gavākṣa, Gavaya, Śarabha, Gandhamādana, Mainda, Dvivida, Suṣeṇa, Jāmbavān, Nala, Aṅgada vị thái tử, và Tārā kẻ du hành rừng thẳm, đã dò tìm phương Nam qua những miền đất bị mạng lưới núi non vây bọc. Khi lần mò khám xét, họ thấy ở đó một cửa hang mở rộng: hang hiểm trở mang tên Ṛkṣabila, do một dạ-xoa ác quỷ canh giữ.
While searching here and there in the cave, the strong and powerful monkeys discovered a woman not far from there.
Dharma is expressed as coordinated responsibility: the search is a collective vow, carried out with discipline (staying close) and courage (entering a demon-guarded region) for a righteous cause.
Sugrīva’s southern search team advances through mountainous terrain and discovers the entrance to a dangerous cave named Ṛkṣabila, guarded by a demon.
Teamwork and resolve—leaders and companions proceed together, maintaining unity in a perilous mission.