Shloka 5

Devanagari script

प्रणष्टा श्रीश्च कीर्तिश्च कपिराज्यं च शाश्वतम्।रामप्रसादात्सौमित्रे पुन: प्राप्तमिदं मया।।।।

Transliteration

praṇaṣṭā śrīś ca kīrtiś ca kapirājyaṃ ca śāśvatam |

rāmaprasādāt saumitre punaḥ prāptam idaṃ mayā ||

Translation

Hỡi Saumitri, phúc lộc, danh tiếng và cả vương quyền bền vững của vương quốc loài Khỉ—đã từng mất đi—nay ta lại được phục hồi nhờ ân huệ của Rama.

Word by Word

• प्रणष्टा: lost
• प्रणष्टा: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: प्र + नश् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (PPP/क्त); स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘श्रीः’ इत्यस्य विशेषणम्

• श्रीः: prosperity/splendour
• श्रीः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: श्री (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• च: and
• च: Sambandha (सम्बन्धक)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चय

• कीर्तिः: fame
• कीर्तिः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: कीर्ति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• च: and
• च: Sambandha (सम्बन्धक)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चय

• कपिराज्यम्: the monkey-kingdom
• कपिराज्यम्: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: कपि + राज्य (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (षष्ठी-तत्पुरुषः: कपीनां राज्यम्); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• च: and
• च: Sambandha (सम्बन्धक)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चय

• शाश्वतम्: everlasting/permanent
• शाश्वतम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: शाश्वत (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘कपिराज्यम्’ इत्यस्य विशेषणम्

• रामप्रसादात्: by Rama's grace
• रामप्रसादात्: Hetu (हेतु/निमित्त)
• Type: Noun
• Root: राम + प्रसाद (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (षष्ठी-तत्पुरुषः: रामस्य प्रसादः); पञ्चमी-विभक्ति (Ablative), एकवचन

• सौमित्रे: O Saumitri (Lakshmana)
• सौमित्रे: Sambodhana (सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: सौमित्रि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative/सम्बोधन), एकवचन

• पुनः: again
• पुनः: Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: पुनः (अव्यय)
• Form: अव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)

• प्राप्तम्: (has been) regained/obtained
• प्राप्तम्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र + आप् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (PPP/क्त) नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘इदम्’ इत्यस्य विधेय-विशेषणम्; आसीत् इति अध्याहार्य (elliptic ‘has been obtained’)

• इदम्: this
• इदम्: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• मया: by me
• मया: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम; त्रिलिङ्ग-प्रयोग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/करण), एकवचन

Context

'O Saumitri! my prosperity, fame and the permanent sovereignty of vanaras had been lost. It was regained by the grace of Rama.

Characters & Entities

• Sugriva
• Lakshmana (Saumitri)
• Rama

FAQs

What is the core ethical principle (Dharma) in this verse?

Gratitude and truthful acknowledgment of help are dharmic: Sugriva openly credits Rama as the cause of his restored fortune and rule.

What is the narrative situation?

Sugriva explains to Lakshmana that Rama’s intervention (in Vāli’s fall) restored his status, setting the moral basis for Sugriva’s obligation to aid Rama in return.

Which character virtue is emphasized?

Kṛtajñatā (gratitude): recognizing benefaction as a binding moral duty.