Shloka 12

वालिविलापः

Vali’s Final Counsel and the Succession Charge

Devanagari script

अनुरूपाणि कर्माणि विक्रम्य बलवान्रणे।करिष्यत्येष तारेयस्तरस्वी तरुणोऽङ्गदः।।

Transliteration

anurūpāṇi karmāṇi vikramya balavān raṇe | kariṣyaty eṣa tāreyaḥ tarasvī taruṇo ’ṅgadaḥ ||

Translation

Angada trẻ trung, con của Tārā, mạnh mẽ và mau lẹ—sẽ xông pha trong chiến trận với uy dũng, và hoàn thành những việc làm tương xứng với thời cơ.

Word by Word

• अनुरूपाणि: suitable
• अनुरूपाणि: विशेषण (Viśeṣaṇa)
• Type: Adjective
• Root: anurūpa (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (Accusative/2nd), बहुवचन

• कर्माणि: deeds
• कर्माणि: कर्म (Karma/Object)
• Type: Noun
• Root: karman (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन

• विक्रम्य: having exerted/after displaying valour
• विक्रम्य: पूर्वकाल-क्रिया (Prior action)
• Type: Verb
• Root: vi + kram (धातु)
• Form: ल्यप्/क्त्वा-प्रत्ययान्त (Absolutive/Gerund), अव्ययभाव (indeclinable)

• बलवान्: strong
• बलवान्: विशेषण (Viśeṣaṇa)
• Type: Adjective
• Root: balavat (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• रणे: in battle
• रणे: अधिकरण (Adhikaraṇa)
• Type: Noun
• Root: raṇa (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी (Locative/7th), एकवचन

• करिष्यति: will do
• करिष्यति: क्रिया (Kriyā)
• Type: Verb
• Root: kṛ (धातु)
• Form: लृट्-लकार (Simple Future), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद

• एषः: this (one)
• एषः: कर्ता (Kartā)
• Type: Noun
• Root: etad (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• तारेयः: Tara's son
• तारेयः: कर्ता (Kartā, apposition)
• Type: Noun
• Root: tārā + eya (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास/तद्धित-निर्माण (patronymic sense: 'Tārā's'), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• तरस्वी: swift/energetic
• तरस्वी: विशेषण (Viśeṣaṇa)
• Type: Adjective
• Root: tarasvin (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• तरुणः: young
• तरुणः: विशेषण (Viśeṣaṇa)
• Type: Adjective
• Root: taruṇa (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• अङ्गदः: Angada
• अङ्गदः: कर्ता (Kartā, apposition)
• Type: Noun
• Root: aṅgada (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

Context

'This mighty hero Angada, son of Tara, is young and dynamic. He will strike (the enemy) in a fitting manner in war.

Characters & Entities

• Vāli
• Sugrīva
• Aṅgada
• Tārā

FAQs

What is the core ethical principle (Dharma) in this verse?

Right action appropriate to context (yathā-yogya karma): dharma in war includes competent, proportionate, and fitting conduct.

What is the narrative situation?

Vāli reinforces Sugrīva’s confidence that Angada will mature into a capable warrior and actor in the coming campaign.

Which character virtue is emphasized?

Energy and capability: Angada’s strength, speed, and readiness to act suitably are highlighted.