Sarga 81

Verse 1

ततो नान्दीमुखीं रात्रिं भरतं सूतमागधाः।तुष्टुवुर्वाग्विशेषज्ञास्स्तवैर्मङ्गलसंहितैः।।।।

Bấy giờ, vào phần cuối tốt lành của đêm, các thi nhân và người ca tụng, tinh thông lời hay ý đẹp, đã dùng những bài tán tụng cát tường làm hoan hỷ Bharata.

Verse 2

सुवर्णकोणाभिहतः प्राणदद्यामदुन्दुभिः।दध्मुश्शङ्खांश्च शतशो नादांश्चोच्चावचस्वरान्।।।।

Trống canh đêm, bị đánh bằng dùi đầu mạ vàng, vang dội rền rĩ; và hàng trăm tù và được thổi lên, phát ra những âm vang cao thấp, trầm bổng khác nhau.

Verse 3

स तूर्यघोष स्सुमहान्दिवमापूरयन्निव।भरतं शोकसन्तप्तं भूयश्शोकैररन्ध्रयत्।।।।

Tiếng nhạc khí ấy vang rền vô cùng, như thể lấp đầy cả bầu trời; nó lại khiến Bharata, vốn đã bị nỗi sầu thiêu đốt, càng bị sầu khổ dồn ép thêm nữa.

Verse 4

ततः प्रबुद्धो भरतस्तं घोषं सन्निवर्त्य च।नाहं राजेति चाप्युक्त्वा शत्रुघ्नमिदमब्रवीत्।।।।

Rồi Bharata tỉnh giấc, cho dừng tiếng ồn ấy; và nói: “Ta không phải là vua”, rồi bảo Śatrughna những lời này.

Verse 5

पश्य शत्रुघ्न कैकेय्या लोकस्यापकृतं महत्।विसृज्य मयि दुःखानि राजा दशरथो गतः।।।।

“Hãy xem, Śatrughna, Kaikeyī đã gây nên tai hại lớn lao cho muôn dân thế nào. Vua Daśaratha đã băng hà, bỏ lại mọi khổ đau đè nặng lên ta.”

Verse 6

तस्यैषा धर्मराजस्य धर्ममूला महात्मनः।परिभ्रमति राज्य श्रीर्नौरिवाकर्णिका जले।।।।

Đối với vị đại vương ấy—bậc đại hồn, lấy Dharma làm nền—phúc vận của vương quốc, vốn cắm rễ nơi chính pháp, nay chao đảo như con thuyền giữa nước không người cầm lái.

Verse 7

यो हि न स्सुमहान्नाथस्सोऽपि प्रव्राजितो वनम्।अनया धर्ममुत्सृज्य मात्रा मे राघवस्स्वयम्।।।।

“Rāghava—đấng che chở vĩ đại của tất cả chúng ta—lại chính bị mẹ ta đày vào rừng, vì bà đã gạt bỏ Dharma.”

Verse 8

इत्येवं भरतं प्रेक्ष्य विलपन्तं विचेतनम्।कृपणं रुरुदुस्सर्वास्सस्वरं योषित स्तदा।। ।।

Thấy Bharata than khóc như thế rồi ngất lịm, tất cả các phụ nữ khi ấy đồng loạt bật khóc, tiếng nức nở ai oán vang lên.

Verse 9

तथा तस्मिन्विलपति वसिष्ठो राजधर्मवित्।सभामिक्ष्वाकुनाथस्य प्रविवेश महायशाः।।।।

Khi Bharata còn đang than khóc như vậy, Vasiṣṭha lừng danh—bậc thông tỏ vương pháp—bước vào đại sảnh của chúa tộc Ikṣvāku (Daśaratha).

Verse 10

शातकुम्भमयीं रम्यां मणिरत्नसमाकुलाम्।सुधर्मामिव धर्मात्मा सगणः प्रत्यपद्यत।।।।

Bậc đức hạnh Vasiṣṭha, cùng đoàn tùy chúng, bước vào đại sảnh mỹ lệ bằng vàng ròng, châu báu rực rỡ chen đầy—tựa như hội đường Sudharmā của Đế Thích.

Verse 11

स काञ्चनमयं पीठं सुखास्तरणसंवृतम्।अध्यास्त सर्ववेदज्ञो दूताननुशशास च।।।।

Bậc thông suốt mọi Veda ấy ngự trên tòa vàng, phủ đệm êm ái; rồi Ngài truyền dạy, sai phái các sứ giả.

Verse 12

ब्राह्मणान् क्षत्रियान्वैश्यनमात्यान्गणवल्लभान्।क्षिप्रमानयताऽव्यग्राः कृत्यमात्ययिकं हि नः।।।।

“Hãy mau mời đến—chớ xao động—các Bà-la-môn, Sát-đế-lợi, Phệ-xá, các đại thần và các tướng lĩnh; vì việc khẩn cấp đang chờ chúng ta.”

Verse 13

सराजभृत्यं शत्रुघ्नं भरतं च यशस्विनम्।युधाजितं सुमन्त्रं च ये च तत्र हिता जनाः।।।।

“Cũng hãy mời đến Satrughna cùng các tùy tùng hoàng gia, Bharata lẫy lừng, Yudhājit, Sumantra, và hết thảy những người ở đó vốn trung tín, thiện ý.”

Verse 14

ततो हलहलाशब्दस्सुमहान्समपद्यत।रथैरश्वैर्गजैश्चापि जनानामुपगच्छताम्।।।।

Bấy giờ vang lên một tiếng ồn náo động rất lớn, khi dân chúng kéo đến—người đi xe, kẻ cưỡi ngựa, lại có cả voi.

Verse 15

ततो भरतमायान्तं शतक्रतुमिवामराः।प्रत्यनन्दन्प्रकृतयो यथा दशरथं तथा।।।।

Rồi khi Bharata tiến đến, các quan và dân chúng hoan nghênh Ngài như xưa từng nghênh đón Daśaratha—tựa chư thiên đón Śatakratu (Indra).

Verse 16

ह्रद इव तिमिनागसंवृतः स्तिमितजलो मणिशङ्खशर्करः।दशरथसुतशोभिता सभा सदशरथेव बभौ यथा पुरा।।।।

Hội đường, được hoàng tử con vua Daśaratha làm rạng ngời, lại sáng chói như thuở xưa—tựa hồ một hồ nước lặng, rải đầy ngọc báu, vỏ ốc và sỏi trắng, có những loài thủy tộc lớn; như thể chính vua Daśaratha lại hiện diện.