Previous Verse
Next Verse

Shloka 57

Puruṣottama-māhātmya

The Greatness of Puruṣottama Kṣetra

प्रवक्ष्यामि समासेन श्रिया पृष्टं च यत्पुरा । सुमेरोः कांचने श्रृंगे सर्वाश्चर्यसमन्विते ॥ ५७ ॥

pravakṣyāmi samāsena śriyā pṛṣṭaṃ ca yatpurā | sumeroḥ kāṃcane śrṛṃge sarvāścaryasamanvite || 57 ||

Nay ta sẽ thuật lại vắn tắt điều xưa kia được Śrī (Lakṣmī) thỉnh hỏi trên đỉnh vàng của núi Sumeru—nơi hội tụ mọi điều kỳ diệu.

प्रवक्ष्यामिI shall tell
प्रवक्ष्यामि:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootप्र-√वच् (धातु)
Formलृट् (Simple Future/भविष्यत्काल), उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन (singular), परस्मैपद
समासेनbriefly, in summary
समासेन:
Karana (करण)
TypeIndeclinable
Rootसमास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन; adverbial instrumental ‘briefly/in summary’
श्रियाby Śrī (the goddess)
श्रिया:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootश्री (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन
पृष्टम्asked (that which was asked)
पृष्टम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Root√पृच्छ् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle/क्त), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन; agrees with implied ‘वचनम्/वृत्तान्तम्’
and
:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
यत्which/that
यत्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन; relative pronoun referring to ‘that (which)’
पुराformerly, earlier
पुरा:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootपुरा (अव्यय)
Formकालवाचक अव्यय (adverb of time)
सुमेरोःof Sumeru
सुमेरोः:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootसुमेरु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/सम्बन्ध), एकवचन
काञ्चनेgolden
काञ्चने:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootकाञ्चन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचन; agrees with ‘शृङ्गे’
शृङ्गेon the peak
शृङ्गे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootशृङ्ग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचन
सर्व-आश्चर्य-समन्वितेendowed with all wonders
सर्व-आश्चर्य-समन्विते:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + आश्चर्य (प्रातिपदिक) + समन्वित (प्रातिपदिक/कृदन्त-आधारित)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचन; समासः—तत्पुरुष (determinative): ‘सर्वैः आश्चर्यैः समन्वितम्’ → ‘सर्वाश्चर्यसमन्विते’ (agreeing with ‘शृङ्गे’)

Narada

Vrata: none

Primary Rasa: adbhuta

Secondary Rasa: bhakti

L
Lakshmi (Shri)
S
Sumeru

FAQs

It frames the teaching as a sacred recollection: knowledge is presented as a remembered divine dialogue (Lakṣmī’s inquiry), giving authority and sanctity to what follows.

By invoking Śrī (Lakṣmī) and a wondrous sacred setting, the verse prepares the listener for devotional hearing (śravaṇa) of a holy narrative—an essential bhakti practice in Purāṇic tradition.

No specific Vedāṅga technique is taught in this line; it functions as a narrative preface establishing speaker, setting, and lineage of instruction.