Shloka 104

The Procedure for Offering Piṇḍa (Funerary Rice-balls) — Gayā-māhātmya

Devanagari script

द्वितीयदिवसे कृत्यं मया ते समुदाहृतम् । स्नानतर्पणपिंडार्चानत्याद्यैः पितृसौख्यदम् ॥ १०४ ॥

Transliteration

dvitīyadivase kṛtyaṃ mayā te samudāhṛtam | snānatarpaṇapiṃḍārcānatyādyaiḥ pitṛsaukhyadam || 104 ||

Translation

Những việc cần làm vào ngày thứ hai, ta đã trình bày đầy đủ cho ngươi. Các hành trì như tắm gội, dâng nước tarpaṇa, dâng và lễ bái các piṇḍa, cùng những nghi thức liên hệ khác—đều đem lại an lạc và thỏa nguyện cho các Pitṛ (tổ tiên).

Word by Word

• द्वितीय-दिवसे: on the second day
• द्वितीय-दिवसे: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: द्वितीय (प्रातिपदिक) + दिवस (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; कर्मधारय ‘on the second day’

• कृत्यम्: the rite to be done
• कृत्यम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: कृत्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; ‘duty/rite to be done’ (context: object of ‘said’)

• मया: by me
• मया: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: उत्तमपुरुष-सर्वनाम, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन; ‘by me’

• ते: to you
• ते: Sampradana (सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: मध्यमपुरुष-सर्वनाम, चतुर्थी (4th/चतुर्थी), एकवचन; ‘to you/for you’

• समुदाहृतम्: has been expounded
• समुदाहृतम्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम् + उद् + आ + हृ (धातु)
• Form: भूतकृदन्त (क्त/PPP), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘has been declared/expounded’

• स्नान-तर्पण-पिण्ड-अर्चन-अति-आद्यैः: by bathing, tarpaṇa, piṇḍa-offering, worship, etc.
• स्नान-तर्पण-पिण्ड-अर्चन-अति-आद्यैः: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: स्नान (प्रातिपदिक) + तर्पण (प्रातिपदिक) + पिण्ड (प्रातिपदिक) + अर्चन (प्रातिपदिक) + अति (अव्यय) + आदि (प्रातिपदिक)
• Form: तृतीया (3rd/तृतीया), बहुवचन; समाहार/इतरेतर-द्वन्द्व-प्रायः; ‘by (means of) bathing, tarpaṇa, piṇḍa-offering, worship, etc.’

• पितृ-सौख्य-दम्: giving happiness to the ancestors
• पितृ-सौख्य-दम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: पितृ (प्रातिपदिक) + सौख्य (प्रातिपदिक) + द (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; उपपद-तत्पुरुष ‘giver of happiness to the ancestors’

Speaker

Narada

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: bhakti

Characters & Entities

• Pitrs (Ancestors)

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It frames second-day śrāddha duties—snāna, tarpaṇa, and piṇḍa-offering—as acts that directly generate pitṛ-saukhyam (contentment of the ancestors), emphasizing continuity of dharma through ancestral rites.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

While primarily ritual-focused, it supports bhakti indirectly by teaching reverential duty (seva) through prescribed karma; honoring Pitṛs is treated as a dharmic expression aligned with a devotee’s disciplined life.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

It highlights kalpa-style ritual procedure—sequencing of śrāddha acts like snāna, tarpaṇa, and piṇḍārcā—reflecting applied Vedic ritual science (Kalpa/Vedāṅga orientation).