Shloka 18
Adhyāya 6: Kaṅka (Yudhiṣṭhira) Seeks Refuge in Virāṭa’s Assembly
कृतानुयात्रा भूतैस्त्वं वरदा कामचारिणि । भारावतारे ये च त्वां संस्मरिष्यन्ति मानवा:,'जो प्राणी तुम्हारा अनुसरण करते हैं, उन्हें तुम मनोवाज्छित वर देती हो। इच्छानुसार विचरनेवाली देवि! जो मनुष्य अपने ऊपर आये हुए संकटका भार उतारनेके लिये तुम्हारा स्मरण करते हैं तथा जो मानव प्रतिदिन प्रातःकाल तुम्हें प्रणाम करते हैं, उनके लिये इस पृथ्वीपर पुत्र अथवा धन-धान्य आदि कुछ भी दुर्लभ नहीं हैं
kṛtānuyātrā bhūtaiś tvaṃ varadā kāmacāriṇi | bhārāvatāre ye ca tvāṃ saṃsmariṣyanti mānavāḥ ||
Vaiśampāyana nói: “Hỡi Nữ Thần tự do du hành theo ý nguyện, muôn loài theo Người và Người ban ân huệ cho kẻ cầu đến. Và những ai, để trút bỏ gánh nặng khổ nạn giáng xuống mình, tưởng niệm Người—thì trên cõi đất này, đối với họ không gì là khó đạt: dù là con cái, của cải, hay sự sung túc lúa thóc.”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse emphasizes śaraṇāgati through smaraṇa: remembering and honoring a benevolent divine power in times of crisis is portrayed as a means to remove the ‘burden’ of suffering and to gain life-supporting goods (offspring, wealth, grain). Ethically, it frames devotion as a stabilizing refuge that restores hope and order amid adversity.
Vaiśampāyana describes a goddess characterized as freely roaming and a giver of boons. He states that beings follow her, and that humans who remember her to overcome pressing troubles will find prosperity and desired outcomes readily attainable.