Next Verse

Shloka 1

दधीच्यास्थिवज्रनिर्माणोपाख्यानम् | The Forging of the Vajra from Dadhīca’s Bones

इस प्रकार श्रीमह्याभारत वनपर्वके अन्तर्गत तीर्थयात्रापर्वमें लोगशती र्थयात्राके प्रसंगमें अगस्त्योपाख्यानविषयक सत्तानबेवाँ अध्याय पूरा हुआ ॥/ ९७ ॥ हि आम [चुके हि २ अष्टनवतितमोब् ध्याय: धन प्राप्त करनेके लिये अगस्त्यका श्रुतर्वा, ब्रध्नश्व और त्रसदस्यु आदिके पास जाना लोगश उवाच ततो जगाम कौरव्य सो5गस्त्यो भिक्षितुं वसु । श्रुतर्वाणं महीपालं यं वेदाभ्यधिकं नृपैः,लोमशजी कहते हैं--कुरुनन्दन! तदनन्तर अगस्त्यजी धन माँगनेके लिये महाराज श्रुतर्वाके पास गये, जिन्हें वे सब राजाओंसे अधिक वैभवसम्पन्न समझते थे

Lomaśa uvāca—tato jagāma kauravya so ’gastyo bhikṣituṁ vasu | śrutarvāṇaṁ mahīpālaṁ yaṁ vedābhyadhikaṁ nṛpaiḥ ||

Lomaśa nói: “Bấy giờ, hỡi hậu duệ nhà Kuru, hiền thánh Agastya đi xin của cải. Ngài đến gặp vua Śrutarvā, bậc chúa tể cõi đất, người mà ngài cho là giàu sang vượt hơn các vua khác.”

लोमशःLomasha (the sage)
लोमशः:
Karta
TypeNoun
Rootलोमश
FormMasculine, Nominative, Singular
उवाचsaid
उवाच:
TypeVerb
Rootवच्
FormPerfect, 3rd, Singular, Parasmaipada
ततःthen; thereafter
ततः:
TypeIndeclinable
Rootततः
जगामwent
जगाम:
TypeVerb
Rootगम्
FormPerfect, 3rd, Singular, Parasmaipada
कौरव्यःthe Kaurava (descendant of Kuru)
कौरव्यः:
Karta
TypeNoun
Rootकौरव्य
FormMasculine, Nominative, Singular
सःhe
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
अगस्त्यःAgastya
अगस्त्यः:
Karta
TypeNoun
Rootअगस्त्य
FormMasculine, Nominative, Singular
भिक्षितुम्to beg; to request
भिक्षितुम्:
TypeVerb
Rootभिक्ष्
FormInfinitive (Tumun)
वसुwealth; treasure
वसु:
Karma
TypeNoun
Rootवसु
FormNeuter, Accusative, Singular
श्रुतर्वाणम्Shrutarvan (name of a king)
श्रुतर्वाणम्:
Karma
TypeNoun
Rootश्रुतर्वन्
FormMasculine, Accusative, Singular
महीपालम्earth-protector; king
महीपालम्:
Karma
TypeNoun
Rootमहीपाल
FormMasculine, Accusative, Singular
यम्whom
यम्:
Karma
TypePronoun
Rootयद्
FormMasculine, Accusative, Singular
वेदाभ्यधिकम्surpassing (others) in wealth/splendour
वेदाभ्यधिकम्:
TypeAdjective
Rootवेदाभ्यधिक
FormMasculine, Accusative, Singular
नृपैःby/among kings
नृपैः:
Karana
TypeNoun
Rootनृप
FormMasculine, Instrumental, Plural

लोगश उवाच

L
Lomaśa
A
Agastya
K
Kauravya (Yudhiṣṭhira)
Ś
Śrutarvā

Educational Q&A

The verse frames wealth as ethically meaningful when it supports dharmic purposes: a sage may request resources not for personal indulgence but to uphold duties (such as hospitality, sacrifice, or aiding others), while a king’s greatness is tested by generosity and righteous stewardship.

Lomaśa continues the Agastya episode during the pilgrimage narrative: Agastya sets out to obtain wealth and goes to King Śrutarvā, reputed to be exceptionally affluent among rulers.