Shloka 9
वैशम्पायन उवाच इत्युक्त्वा दुःखशोकार्त: शुचिर्धर्मसुतस्तदा । सम्मूर्छितो5भवद् राजा साश्रुकण्ठो युधिछ्िर:
vaiśampāyana uvāca | ity uktvā duḥkhaśokārtaḥ śucir dharmasutas tadā | sammūrcchito 'bhavad rājā sāśrukaṇṭho yudhiṣṭhiraḥ ||
Vaiśampāyana nói: Nói xong như thế, vua Yudhiṣṭhira—người con của Dharma, lòng dạ thanh khiết—bị nỗi đau và sầu muộn dồn ép đến ngất lịm. Cổ họng nghẹn vì nước mắt, ngài không thể thốt lời; nỗi thống khổ ấy phơi bày sức nặng đạo lý mà ngài gánh chịu và lòng từ mẫn sâu thẳm của ngài.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the ethical sensitivity expected of a dhārmic ruler: true righteousness is not cold detachment but a conscience that feels the weight of suffering. Yudhiṣṭhira’s collapse shows how moral responsibility and compassion can overwhelm even a king.
Within Vaiśampāyana’s narration to King Janamejaya, Yudhiṣṭhira—after speaking—becomes overcome by grief and sorrow, his voice choked with tears, and he faints.