Next Verse

Shloka 1

Adhiratha-Rādhā Discover the Casket; Vasuṣeṇa (Karṇa) is Adopted and Formed

ऑरड2 छाए. | हि २ 7 एकनवत्यथिकद्विशततमो< ध्याय: श्रीरामका सीताके प्रति संदेह, देवताओंद्वारा सीताकी शुद्धिका समर्थन, श्रीरामका दल-बलसहित लंकासे प्रस्थान एवं किष्किन्धा होते हुए अयोध्यामें पहुँचकर भरतसे मिलना तथा राज्यपर अभिषिक्त होना मार्कण्डेय उवाच स हत्वा रावणं क्षुद्रं राक्षसेन्द्रं सुरद्धिषम्‌ बभूव हृष्ट: ससुहृद्‌ राम: सौमित्रिणा सह,मार्कण्डेयजी कहते हैं--युधिष्ठिर! इस प्रकार नीच स्वभाववाले देवद्रोही राक्षसराज रावणका वध करके भगवान्‌ श्रीराम अपने मित्रों तथा लक्ष्मणके साथ बड़े प्रसन्न हुए

Mārkaṇḍeya uvāca — sa hatvā rāvaṇaṁ kṣudraṁ rākṣasendraṁ suradviṣam | babhūva hṛṣṭaḥ sasu-hṛd rāmaḥ saumitriṇā saha ||

Mārkaṇḍeya nói: “Hỡi Yudhiṣṭhira! Sau khi giết Rāvaṇa—chúa tể Rākṣasa, kẻ lòng dạ ti tiện và thù nghịch với chư thiên—Rāma, cùng bạn hữu và Saumitrī (Lakṣmaṇa), tràn đầy hoan hỷ. Câu kệ đặt chiến thắng của Rāma không chỉ là thành công quân sự, mà là sự loại bỏ về mặt đạo lý một bạo chúa ghét thần linh, khôi phục trật tự chính đáng.”

सःhe (that one)
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
हत्वाhaving slain
हत्वा:
TypeVerb
Rootहन्
Formक्त्वा (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage), Prior action
रावणम्Rāvaṇa
रावणम्:
Karma
TypeNoun
Rootरावण
FormMasculine, Accusative, Singular
क्षुद्रम्base, vile
क्षुद्रम्:
TypeAdjective
Rootक्षुद्र
FormMasculine, Accusative, Singular
राक्षसेन्द्रम्lord of the rākṣasas
राक्षसेन्द्रम्:
TypeNoun
Rootराक्षस-इन्द्र
FormMasculine, Accusative, Singular
सुरद्विषम्hater of the gods
सुरद्विषम्:
TypeAdjective
Rootसुर-द्विष्
FormMasculine, Accusative, Singular
बभूवbecame / was
बभूव:
TypeVerb
Rootभू
Formलिट् (perfect), Third, Singular, Parasmaipada
हृष्टःdelighted, joyful
हृष्टः:
TypeAdjective
Rootहृष्ट
FormMasculine, Nominative, Singular, क्त (past participle used adjectivally)
ससुहृत्together with friends
ससुहृत्:
TypeNoun
Rootस-सुहृत्
FormMasculine, Nominative, Singular
रामःRāma
रामः:
Karta
TypeNoun
Rootराम
FormMasculine, Nominative, Singular
सौमित्रिणाwith Saumitri (Lakṣmaṇa)
सौमित्रिणा:
Karana
TypeNoun
Rootसौमित्रि
FormMasculine, Instrumental, Singular
सहtogether with
सह:
TypeIndeclinable
Rootसह

मार्कण्डेय उवाच

M
Mārkaṇḍeya
R
Rāma
R
Rāvaṇa
L
Lakṣmaṇa (Saumitrī)
R
Rākṣasas
D
Devas (Suras)

Educational Q&A

The verse presents righteous force as legitimate when used to remove a destructive, god-opposing ruler; victory is ethically grounded in restoring dharma, not in personal hatred or conquest.

Mārkaṇḍeya narrates that Rāma has killed Rāvaṇa, described as the Rākṣasa-king and enemy of the gods, and that Rāma rejoices together with his allies and with Lakṣmaṇa.