Shloka 2
Daśagrīva-boonāvaraṇa, Viṣṇv-avatāra-niyoga, Vānara-sahāya-janana, Mantharā-nirmāṇa
फलमूलाशनास्ते हि सुखारहँ दुःखमुत्तमम् प्राप्तकालमनुध्यान्त: सेहिरे वरपूरुषा:,वे फल-मूल खाकर रहते थे। सुख भोगनेके योग्य होकर भी महान् कष्ट भोगते थे और यह सोचकर कि यह हमारे कष्टका समय है, इसे धैर्यपूर्वक सहन करना चाहिये, चुपचाप सब दु:ख झेलते थे। उनमें ऐसा विवेक इसलिये था कि वे सब-के-सब श्रेष्ठ पुरुष थे
phalamūlāśanās te hi sukhārhāṁ duḥkham uttamam | prāptakālam anudhyāntaḥ sehīre varapuruṣāḥ ||
Họ sống nhờ trái cây và rễ củ. Dẫu xứng đáng hưởng an nhàn, những bậc trượng phu cao quý ấy vẫn chịu đựng khổ nạn nặng nề; nghĩ rằng đây là thời khắc định sẵn để chịu khổ, họ lặng lẽ gánh mọi đau đớn với lòng nhẫn nại kiên cường—bởi mỗi người đều là bậc ưu tú chân chính.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
True nobility is shown by patient endurance: even those fit for comfort accept hardship when it is the rightful time, sustaining themselves simply and bearing suffering with reflection and self-restraint.
The narrator describes the exiled heroes living in the forest on fruits and roots, silently enduring intense difficulties while contemplating that this period of suffering has come by fate/time and must be borne with steadiness.