Next Verse

Shloka 1

Ritual Acclamation at Hastināpura and Karṇa’s Vow Concerning Arjuna (राजकीय स्तुति-प्रसङ्गः कर्णप्रतिज्ञा च)

हि मय ० () है 7 - लोहेकी चद्दर या सीकड़ोंका बना हुआ आवरण वरूथ कहलाता है। पहले यह शत्रुके आघातसे रथको रक्षित रखनेके लिये उसके ऊपर डाला जाता था। द्विचत्वारिशर्दाधिकद्विशततमो< ध्याय: गन्धर्वोद्वारा दुर्योधन आदिकी पराजय और उनका अपहरण वैशम्पायन उवाच गन्धर्वैस्तु महाराज भग्ने कर्णे महारथे । सम्प्राद्रवच्चमू: सर्वा धार्तराष्ट्रस्य पश्यत:,वैशम्पायनजी कहते हैं--महाराज! गन्धर्वोने जब महारथी कर्णको भगा दिया, तब दुर्योधनके देखते-देखते उसकी सारी सेना भी भाग चली

vaiśampāyana uvāca | gandharvaistu mahārāja bhagne karṇe mahārathe | samprādravac camūḥ sarvā dhārtarāṣṭrasya paśyataḥ ||

Vaiśampāyana nói: Tâu đại vương! Khi các Gandharva đánh bật Karṇa, vị dũng tướng xa chiến, thì toàn bộ đạo quân của Dhṛtarāṣṭra—ngay trước mắt Duryodhana—đã tan vỡ và tháo chạy. Cảnh ấy cho thấy kiêu mạn và hiếu chiến, nếu không được nâng đỡ bởi chính nghĩa và sự phán đoán sáng suốt, có thể sụp đổ tức khắc thành hoảng loạn và nhục nhã.

गन्धर्वैःby the Gandharvas
गन्धर्वैः:
Karana
TypeNoun
Rootगन्धर्व
FormMasculine, Instrumental, Plural
तुbut/indeed
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु
महाराजO great king
महाराज:
TypeNoun
Rootमहाराज
FormMasculine, Vocative, Singular
भग्नेwhen (he) was routed/defeated
भग्ने:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootभग्न
FormMasculine, Locative, Singular
कर्णेin/when Karna (was defeated)
कर्णे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootकर्ण
FormMasculine, Locative, Singular
महारथेthe great chariot-warrior
महारथे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootमहारथ
FormMasculine, Locative, Singular
सम्प्राद्रवत्ran away / fled
सम्प्राद्रवत्:
TypeVerb
Rootसम्-प्र-√द्रु (द्रवति)
FormImperfect (Laṅ), 3rd, Singular
चमूःarmy
चमूः:
Karta
TypeNoun
Rootचमू
FormFeminine, Nominative, Singular
सर्वाentire/all
सर्वा:
TypeAdjective
Rootसर्व
FormFeminine, Nominative, Singular
धार्तराष्ट्रस्यof Dhṛtarāṣṭra’s (son) / of the Dhārtarāṣṭra (Duryodhana)
धार्तराष्ट्रस्य:
TypeNoun
Rootधार्तराष्ट्र
FormMasculine, Genitive, Singular
पश्यतःwhile (he) was watching / of (him) seeing
पश्यतः:
TypeVerb
Root√पश् (पश्यति)
FormPresent active participle, Masculine, Genitive, Singular

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
G
Gandharvas
K
Karṇa
D
Dhṛtarāṣṭra’s army (Kaurava host)
D
Duryodhana (implied by context: ‘before his eyes’)

Educational Q&A

The verse highlights the fragility of power rooted in arrogance: when a celebrated warrior is suddenly defeated, collective morale collapses. Ethically, it points to how adharma-driven ventures invite disgrace and fear rather than steadfast courage.

In the Gandharva encounter, Karṇa is routed. As Duryodhana watches, the Kaurava forces lose heart and flee, setting the stage for Duryodhana’s further humiliation and the ensuing events of the Gandharva episode.