Shloka 240
इस प्रकार श्रीमह्याभारत वनपर्वके अन्तर्गत घोषयात्रापर्वमें यन्धर्वदुर्योधनसेनासंवादविषयक दो सौ चालीसवाँ अध्याय पूरा हुआ
iti prakāraṃ śrīmahābhārate vanaparvaṇi antargate ghoṣayātrāparvaṇi gandharva-duryodhana-senā-saṃvāda-viṣayakaḥ dviśata-cattvāriṃśattamo 'dhyāyaḥ samāptaḥ
Như vậy kết thúc chương thứ hai trăm bốn mươi của Vana Parva trong Śrī Mahābhārata, thuộc tiểu đoạn Ghoṣa-yātrā, nói về cuộc đối thoại liên quan đến các Gandharva, Duryodhana và đạo quân. Lời kể đánh dấu sự khép lại của phần này và báo hiệu sự chuyển sang những diễn biến tiếp theo.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
As a colophon, the verse itself teaches indirectly by framing the episode: it highlights the completion of a section centered on Duryodhana’s encounter with the Gandharvas and the consequences that follow from arrogance and conflict, reinforcing the Mahābhārata’s recurring ethical emphasis on restraint and the moral weight of one’s actions.
This line is an editorial/narratorial closing statement indicating that the chapter has ended. It identifies the larger book (Vana Parva), the sub-episode (Ghoṣa-yātrā Parva), and the subject matter (a dialogue involving the Gandharvas, Duryodhana, and the army), and then declares the chapter complete.