Previous Verse
Next Verse

Shloka 29

चित्रसेन-समागमः / The Engagement with Citrasena and the Gandharvas

(अन्त्यालापमसंतोषं परव्यापारसंकथाम्‌ | अतिहासातिरोषौ च क्रोधस्थानं च वर्जये । निरताहं सदा सत्ये भर्तृणामुपसेवने,“नीच पुरुषोंसे बात नहीं करती, मनमें असंतोषको स्थान नहीं देती और परायी चर्चासे दूर रहती हूँ। न अधिक हँसती हूँ और न अधिक क्रोध करती हूँ। क्रोधका अवसर ही नहीं आने देती। सदा सत्य बोलती और पतियोंकी सेवामें लगी रहती हूँ

antyālāpam asantoṣaṁ paravyāpārasaṅkathām | atihāsātirōṣau ca krōdhasthānaṁ ca varjayē | niratāhaṁ sadā satyē bhartṝṇām upasēvanē |

Thiếp tránh những lời nói nhàn rỗi, bất chính; không để sự bất mãn trú ngụ trong lòng; và xa lánh chuyện bàn tán về việc người. Thiếp không cười quá đà, cũng không buông mình vào cơn giận quá mức—thậm chí thiếp còn tránh cả những dịp có thể trở thành chỗ phát sinh phẫn nộ. Thiếp hằng gắn bó với chân thật và luôn chuyên cần phụng sự các phu quân.

अन्त्यालापम्talking with low/mean persons
अन्त्यालापम्:
Karma
TypeNoun
Rootअन्त्यालाप
FormMasculine, Accusative, Singular
असंतोषम्discontent
असंतोषम्:
Karma
TypeNoun
Rootअसंतोष
FormMasculine, Accusative, Singular
परव्यापारसंकथाम्talk about others' affairs
परव्यापारसंकथाम्:
Karma
TypeNoun
Rootपर-व्यापार-संकथा
FormFeminine, Accusative, Singular
अतिहासम्excessive laughter
अतिहासम्:
Karma
TypeNoun
Rootअतिहास
FormMasculine, Accusative, Singular
अतिरोषौexcessive anger (twofold/dual form used)
अतिरोषौ:
Karma
TypeNoun
Rootअतिरोष
FormMasculine, Accusative, Dual
and
:
TypeIndeclinable
Root
क्रोधस्थानम्occasion/cause for anger
क्रोधस्थानम्:
Karma
TypeNoun
Rootक्रोधस्थान
FormNeuter, Accusative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
वर्जयेI should avoid / I avoid
वर्जये:
TypeVerb
Rootवृज्
FormPresent, Optative, First, Singular, Parasmaipada
निरताengaged, devoted
निरता:
Karta
TypeAdjective
Rootनिरत
FormFeminine, Nominative, Singular
अहम्I
अहम्:
Karta
TypeNoun
Rootअहम्
FormCommon, Nominative, Singular
सदाalways
सदा:
TypeIndeclinable
Rootसदा
सत्येin truth / in speaking truth
सत्ये:
Adhikarana
TypeNoun
Rootसत्य
FormNeuter, Locative, Singular
भर्तॄणाम्of (my) husbands/lords
भर्तॄणाम्:
TypeNoun
Rootभर्तृ
FormMasculine, Genitive, Plural
उपसेवनेin service/attendance
उपसेवने:
Adhikarana
TypeNoun
Rootउपसेवन
FormNeuter, Locative, Singular

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana

Educational Q&A

The verse teaches disciplined speech and mind: avoid base talk and gossip, do not nurture dissatisfaction, restrain extremes of laughter and anger, prevent situations that trigger wrath, and uphold truthfulness while faithfully performing one’s household/service duties.

Vaiśampāyana narrates a statement describing a woman’s virtuous conduct—her vows of restraint, truth, and devoted service—presented as an ethical ideal within the Vana Parva discourse.