Shloka 19
Nārāyaṇopadeśa to Mārkaṇḍeya (Cosmic Self-Identification and Yuga Doctrine) | नारायणोपदेशः
नाश्रोत्रियं देवहव्ये नियुठ्ज्या- न्मोघं पुरा सिज्चति तादृशो हि । अपूर्वमश्रोत्रियमाह तार्क्ष्य न वै तादूग् जुहुयादग्निहोत्रम्,वेद-मन्त्रोंका ज्ञान न रखनेवाले पुरुषको देवताओंके लिये हविष्य प्रदान करनेके कार्यमें नियुक्त न करे; क्योंकि वैसा मनुष्य जो हवन करता है, वह व्यर्थ हो जाता है। तार्क्ष्य! अश्रोत्रिय पुरुषको वेदमें अपूर्व (कुलशीलसे अपरिचित) कहा गया है-। अतः वैसा पुरुष अग्निहोत्रका अधिकारी नहीं है
nāśrotriyaṃ devahavye niyuñjyān moghaṃ purā siñcati tādṛśo hi | apūrvam aśrotriyam āha tārkṣya na vai tādṛg juhuyād agnihotram ||
Tākṣya nói: “Chớ giao việc dâng lễ vật cho chư thiên cho kẻ vô học (không được huấn luyện theo kỷ luật và tụng đọc Veda); vì sự rưới lễ của kẻ ấy trở nên vô ích. Hỡi Tārkṣya, truyền thống gọi người không phải śrotriya là ‘apūrva’—kẻ không được thừa nhận bởi dòng dõi và văn hóa Veda. Bởi vậy, hạng người ấy không đủ tư cách hành trì Agnihotra.”
ताक्ष्य उवाच
Educational Q&A
Ritual acts meant for the gods require proper qualification—Vedic learning, discipline, and recognized standing. Without that competence, the act becomes ‘mogha’ (fruitless), so dharma demands appointing only a qualified śrotriya for such rites.
Tākṣya is giving a normative instruction about who may be engaged to perform offerings to the gods, stating that an aśrotriya is deemed ‘apūrva’ in this context and therefore should not perform the Agnihotra.