Shloka 34
Karma, Preta-gati, and the Continuity of Phala
Mārkaṇḍeya’s Instruction
प्राइनाभिवर्धनात् पुंसो जातकर्म विधीयते । तत्रास्य माता सावित्री पिता त्वाचार्य उच्यते
prāṇābhivardhanāt puṁso jātakarma vidhīyate | tatrāsya mātā sāvitrī pitā tv ācārya ucyate ||
Yudhiṣṭhira nói: “Vì sinh lực (prāṇa) của con người được nuôi dưỡng và tăng trưởng, nên nghi lễ gọi là jātakarma được quy định. Trong ý nghĩa ấy, Sāvitrī—thần chú Gāyatrī/Sāvitrī thiêng liêng đánh thức sinh mệnh tâm linh—được gọi là mẹ của người ấy, còn vị thầy (ācārya) được gọi là cha.”
युधिछिर उवाच
Educational Q&A
True formation of a person is not only biological: sacred instruction that ‘nourishes prāṇa’ and awakens discernment is treated as a kind of birth. Hence the Sāvitrī (Gāyatrī) is honored as the spiritual mother, and the ācārya who imparts discipline and knowledge is honored as the spiritual father.
Yudhiṣṭhira is explaining the religious-ethical basis of saṁskāras and the status of the guru. He frames jātakarma (and by extension formative rites and instruction) as life-strengthening, and identifies the Sāvitrī mantra and the teacher as the key ‘parents’ in one’s spiritual and moral upbringing.