Shloka 43
कण्वोपदेशः—नश्वरबलविवेकः तथा मातलिगुणकेश्याः आख्यानारम्भः
Kaṇva’s Counsel on Impermanent Power; Opening of the Mātali–Guṇakeśī Narrative
एतैरविंद्धा: सर्व एव मरणं यान्ति मानवा: । कामक्रोधौ लोभमोहौ मदमानौ तथैव च
etair avinddhāḥ sarva eva maraṇaṁ yānti mānavāḥ | kāmakrodhau lobhamohau madamānau tathaiva ca ||
Rāma nói: “Hết thảy con người, khi bị những thứ ấy (kẻ thù nội tâm) đâm xuyên và chế ngự, ắt sẽ đi đến cái chết. Dục vọng và sân hận, tham lam và mê muội, cũng như say đắm và kiêu mạn—đó là những sức mạnh đẩy người ta vào diệt vong.”
राम उवाच
Educational Q&A
Unchecked inner vices—desire, anger, greed, delusion, intoxication/arrogance, and pride—act like weapons that wound the mind and lead a person toward ruin; therefore self-restraint and clarity are essential for dharma.
In this passage, the speaker identified as Rāma delivers a moral warning within the Udyoga Parva’s counsel-oriented setting, emphasizing that human downfall is caused less by external enemies and more by these internal passions.