Shloka 53
अध्याय ८ — शल्यस्य सत्कारः, वरदानं, पाण्डवसमागमश्च (Śalya’s Reception, the Boon, and Meeting the Pāṇḍavas)
महातेजस्वी वीरवर युधिष्ठिर! तुमने द्यूतसभामें द्रौपदीके साथ जो दुःख उठाया है, सूतपुत्र कर्णने तुम्हें जो कठोर बातें सुनायी हैं तथा पूर्वकालमें दमयन्तीने जैसे अशुभ (दुःख) भोगा था, उसी प्रकार द्रौपदीने जटासुर तथा कीचकसे जो महान् क्लेश प्राप्त किया है, यह सभी दुःख भविष्यमें तुम्हारे लिये सुखके रूपमें परिवर्तित हो जायगा। इसके लिये तुम्हें खेद नहीं करना चाहिये; क्योंकि विधाताका विधान अति प्रबल होता है || ५०-- ५२ |। दुःखानि हि महात्मान: प्राप्तुवन्ति युधिष्ठिर । देवैरपि हि दुःखानि प्राप्तानि जगतीपते
duḥkhāni hi mahātmānaḥ prāpnuvanti yudhiṣṭhira | devair api hi duḥkhāni prāptāni jagatīpate ||
“Hỡi Yudhiṣṭhira, bậc dũng sĩ rực rỡ! Nỗi khổ mà ngươi đã chịu trong hội trường xúc xắc cùng Draupadī; những lời cay nghiệt mà Karṇa, con trai người đánh xe, đã ném vào ngươi; và những khổ nạn lớn lao mà Draupadī đã gánh bởi Jaṭāsura và Kīcaka—bất tường như điều Damayantī từng chịu thuở trước—tất cả những đau thương ấy rồi sẽ đổi thành hạnh phúc cho ngươi về sau. Vì thế chớ sầu muộn; bởi mệnh lệnh của định mệnh vô cùng mạnh mẽ. Quả thật, khổ đau vẫn đến với những bậc đại tâm, hỡi Yudhiṣṭhira; ngay cả chư thiên, hỡi chúa tể cõi đất, cũng từng phải chịu sầu. Vậy đừng than khóc: quyền lực của số mệnh thật lớn lao, và những nỗi đau ngươi đã mang sẽ theo thời gian chín thành điều lành cho ngươi.”
शल्य उवाच
Educational Q&A
The verse teaches endurance and moral steadiness: suffering is not a sign of personal failure, since even the noblest and even the gods encounter sorrow. One should therefore bear adversity without despair, trusting that time and destiny can transform hardship into future good.
Śalya addresses Yudhiṣṭhira in the Udyoga Parva, consoling him as the great war approaches. He reframes the Pandavas’ past humiliations and trials as part of a powerful destiny, urging Yudhiṣṭhira to abandon grief and stand firm in his kingly duty.